Logo
Unionpedia
Komunikacja
pobierz z Google Play
Nowy! Pobierz Unionpedia na urządzeniu z systemem Android™!
Darmowy
Szybszy dostęp niż przeglądarce!
 

Żydzi

Indeks Żydzi

Żydzi (dosł. „chwalcy /Jahwe/” lub „czciciele /Jahwe/” z hebr. Jehudim, יהודים, jid. Jidn, ייִדן, ladino ג׳ודיוס Djudios) – naród semicki zamieszkujący w starożytności Palestynę (określany wtedy jako Hebrajczycy albo Izraelici), posługujący się wówczas językiem hebrajskim, a w średniowieczu i czasach nowożytnych mieszkający w diasporze na całym świecie i posługujący się wieloma różnymi językami.

159 kontakty: Abraham, Adolf Hitler, Agnostycyzm, Akiba ben Josef, Albert Einstein, Aleksander Macedoński, Almorawidzi, Ameryka, Andaluzja, Antysemityzm, Arabia, Arabowie, Aramejczycy, Argentyna, Arthur Koestler, Asarhaddon, Światowy Kongres Żydów, Świątynia Jerozolimska, Asymilacja kulturowa, Asyria, Aszurbanipal, Ateizm, Australia, Żydzi aszkenazyjscy, Babilon, Babilonia, Baruch Spinoza, Belgia, Biblia, Brazylia, Cesarstwo Rzymskie, Chazarowie, Cyrus II Wielki, Dawid (król Izraela), Dawid Ben Gurion, Dialekty judeo-romańskie, Diaspora (naród), Dziesięć Zaginionych Plemion Izraela, Echnaton, Egipt, Emmy Noether, Endlösung, Etiopia, Eufrat, Feudalizm, Filistyni, Formacja antropologiczna, Francja, Getto, Habiru, ..., Hebrajczycy, Historia Żydów w Chinach, Historia Żydów w Polsce, Hiszpania, Holandia, II wojna światowa, III Rzesza, Iran, Izrael, Izraelczycy, Jahwe, Jakub (postać biblijna), Jan Czekanowski, Józef Flawiusz, Język angielski, Język aramejski, Język francuski, Język hebrajski, Język niemiecki, Język polski, Język rosyjski, Języki żydowskie, Jerozolima, Jidysz, Juda Machabeusz, Judaizm, Judaizm reformowany, Kaganat Chazarski, Kanaan, Kanada, Karol Wielki, Kaukaz (kraina historyczna), Konferencja w Wannsee, Konwersja na judaizm, Królestwo Izraela (państwo północne), Królestwo Judy, Kto jest Żydem?, Ladino (dialekt judeo-hiszpański), Ludy semickie, Lwowska szkoła antropologiczna, Mahomet, Majmonides, Majuskuła, Marc Chagall, Meksyk, Mezopotamia, Minuskuła, Mizrachijczycy, Mojżesz, Mord rytualny, Morze Czarne, Morze Kaspijskie, Nabuchodonozor II, Naród wybrany, Narodowy socjalizm, Natalie Portman, Niemcy, Niewola babilońska, Obóz zagłady, Obozy niemieckie (1933–1945), Ormianie, Państwo, Palestyna, Południowa Afryka, Pogrom, Polska, Portugalia, Powstanie Machabeuszów, Prozelityzm, Ptolemeusze, Rasizm, Religia w Izraelu, Rosja, Salomon (król Izraela), Salomon Czortkower, Samaria, Saul (król Izraela), Sefardyjczycy, Seleucydzi, Sennacheryb, Shlomo Sand, Siergiej Prokudin-Gorski, Sigmund Freud, Społeczność międzynarodowa, Stan (zbiorowość społeczna), Stany Zjednoczone, Starożytny Izrael, Starożytny Izrael w okresie babilońskim, Starożytny Rzym, Stela Merenptaha, Stela Meszy, Stolica, Strefa Gazy, Syjonizm, Syropalestyna, Szolem Alejchem, Szymon z Trydentu, Terroryzm, Tiglat-Pileser III, Turcja, Ukraina, Ur (miasto), Włochy, Wielka Brytania, Wyznanie, Zachodni Brzeg, Zagłada Żydów, Ziemia Obiecana (Biblia), 1003 p.n.e.. Rozwiń indeks (109 jeszcze) »

Abraham

''Abraham ofiarowuje Izaaka'', Caravaggio Abraham (hebr. Abraham אַבְרָהָם, akad. A-bi-ra-mu, arab. Ibrahim ابرَاهِيم „kochający ojca”) – pierwotnie zwany Abramem, pierwszy z hebrajskich patriarchów.

Nowy!!: Żydzi i Abraham · Zobacz więcej »

Adolf Hitler

Adolf Hitler (ur. 20 kwietnia 1889 w Braunau am Inn, zm. 30 kwietnia 1945 w Berlinie) – niemiecki polityk pochodzenia austriackiego, kanclerz Rzeszy od 30 stycznia 1933, Wódz i kanclerz Rzeszy (niem. Der Führer und Reichskanzler) od 2 sierpnia 1934 do śmierci; twórca i dyktator III Rzeszy, przywódca Narodowo-Socjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP), ideolog narodowego socjalizmu; zbrodniarz wojenny, odpowiedzialny za zbrodnie przeciw ludzkości.

Nowy!!: Żydzi i Adolf Hitler · Zobacz więcej »

Agnostycyzm

Thomas Henry Huxley, twórca terminu ''agnostycyzm'' Agnostycyzm (α- a-, bez + γνώσις gnōsis, wiedzy; od gnostycyzmu) – pogląd filozoficzny, według którego obecnie niemożliwe jest całkowite poznanie rzeczywistości.

Nowy!!: Żydzi i Agnostycyzm · Zobacz więcej »

Akiba ben Josef

Akiba ben Josef (ok. 50-135) – żydowski rabin, tannanita.

Nowy!!: Żydzi i Akiba ben Josef · Zobacz więcej »

Albert Einstein

Albert Einstein (wym.) (ur. 14 marca 1879 w Ulm, zm. 18 kwietnia 1955 w Princeton) – niemiecki fizyk żydowskiego pochodzenia.

Nowy!!: Żydzi i Albert Einstein · Zobacz więcej »

Aleksander Macedoński

Aleksander III Macedoński (Aleksandros ho Tritos ho Makedon) zwany też Aleksandrem Wielkim (Aleksandros ho Megas) i niezwyciężonym (άνίκητος) (ur. 19–20 lipca 356 p.n.e. w Pelli, zm. 10 czerwca 323 p.n.e. w Babilonie) – król Macedonii z dynastii Argeadów w latach 336–323 p.n.e. Jest powszechnie uznawany za wybitnego stratega i jednego z największych zdobywców w historii ludzkości.

Nowy!!: Żydzi i Aleksander Macedoński · Zobacz więcej »

Almorawidzi

right Almorawidzi (arab. المرابطون al-Murabitun) - ruch religijny, później dynastia berberyjska z Sahary.

Nowy!!: Żydzi i Almorawidzi · Zobacz więcej »

Ameryka

Ameryka Ameryka – część świata położona na zachodniej półkuli Ziemi, w skład której wchodzą dwa kontynenty: Ameryka Północna i Ameryka Południowa.

Nowy!!: Żydzi i Ameryka · Zobacz więcej »

Andaluzja

Andaluzja (hiszp. Andalucía, z arab. Al-Andalus, pierwotnie od plemienia Wandalów) – najludniejsza i druga pod względem powierzchni wspólnota autonomiczna położona w południowej Hiszpanii, obejmuje większą część regionu historycznego o tej samej nazwie oraz pasmo górskie na północy Sierra Morena.

Nowy!!: Żydzi i Andaluzja · Zobacz więcej »

Antysemityzm

hitlerowskich Niemczech Strona dziennika „Pod Pręgierz”, 1937 rok Francuski plakat wyborczy z 1889 roku kandydat Adolf Willette reklamuje się jako „Antysemita” (''Candidat Antisémite'') i nad leżącym na ziemi Talmudem apeluje do wyborców ''Le judaïsme, voila l'ennemi!'' („Judaizm, oto jest nasz wróg!”) Antysemityzm – postawa wyrażająca dyskryminację, uprzedzenie, niechęć i wrogość w stosunku do Żydów oraz osób pochodzenia żydowskiego, postrzeganych jako grupa religijna, etniczna lub rasowa, argumentowana powodami religijnymi, gospodarczymi lub politycznymi.

Nowy!!: Żydzi i Antysemityzm · Zobacz więcej »

Arabia

Arabia – kraina zazwyczaj utożsamiana z Półwyspem Arabskim, lecz początkowo obejmująca obszar Azji Zachodniej leżący na południowy zachód od Mezopotamii, obejmując poza półwyspem również część Lewantu.

Nowy!!: Żydzi i Arabia · Zobacz więcej »

Arabowie

Kraje, w których język arabski jest językiem urzędowym; „zielony” — kraje, w których jest jedynym językiem urzędowym, „niebieski” — kraje, w których jest jednym z języków urzędowych Arabowie (arab.: عرب ’Arab, w pierwotnym znaczeniu: „koczownik”) – grupa ludów pochodzenia semickiego zamieszkująca od czasów starożytnych Półwysep Arabski.

Nowy!!: Żydzi i Arabowie · Zobacz więcej »

Aramejczycy

Mapa starożytnego Bliskiego Wschodu ok. 1000-800 p.n.e. z zaznaczonymi najważniejszymi aramejskimi i nowohetyckimi państewkami Aramejczycy – nazwa ludów semickich, które w II tysiącleciu p.n.e. żyły na pustyniach na zachód od Mezopotamii.

Nowy!!: Żydzi i Aramejczycy · Zobacz więcej »

Argentyna

Argentyna (hiszp. Argentina), oficjalnie Republika Argentyńska (hiszp. República Argentina, wym.) – państwo w Ameryce Południowej, nad południowym Atlantykiem.

Nowy!!: Żydzi i Argentyna · Zobacz więcej »

Arthur Koestler

Arthur Koestler Arthur Koestler (ur. 5 września 1905 w Budapeszcie, zm. 3 marca 1983 w Londynie) – angielski pisarz i dziennikarz, pochodzenia węgierskiego.

Nowy!!: Żydzi i Arthur Koestler · Zobacz więcej »

Asarhaddon

Asarhaddon, właśc.

Nowy!!: Żydzi i Asarhaddon · Zobacz więcej »

Światowy Kongres Żydów

Światowy Kongres Żydów (WJC) – międzynarodowa federacja organizacji i gmin żydowskich ze 115 krajów.

Nowy!!: Żydzi i Światowy Kongres Żydów · Zobacz więcej »

Świątynia Jerozolimska

Heroda Wielkiego Model Świątyni Jerozolimskiej z czasów Heroda Wielkiego Heroda Wielkiego Fragment makiety – wejście do pierwszej Świątyni Jerozolimskiej Świątynia Jerozolimska (Bejt Ha-Mikdasz) – jedyna świątynia judaizmu stojąca niegdyś w Jerozolimie.

Nowy!!: Żydzi i Świątynia Jerozolimska · Zobacz więcej »

Asymilacja kulturowa

Asymilacja kulturowa – proces określający całokształt zmian społecznych i psychicznych, jakim ulegają jednostki, odłączając się od swojej grupy i przystosowując się do życia w innej grupie o odmiennej kulturze.

Nowy!!: Żydzi i Asymilacja kulturowa · Zobacz więcej »

Asyria

thumb Asyria (akad. māt Aššurki) – starożytne państwo semickie w północnej Mezopotamii istniejące od drugiej połowy III tysiąclecia p.n.e. do pierwszej połowy I tysiąclecia p.n.e.

Nowy!!: Żydzi i Asyria · Zobacz więcej »

Aszurbanipal

Mapa imperium asyryjskiego za czasów Aszurbanipala (na brązowo) British Museum. Niniwy; zbiory British Museum steli Aszurbanipala; zbiory British Museum Aszurbanipal, Asurbanipal, właśc.

Nowy!!: Żydzi i Aszurbanipal · Zobacz więcej »

Ateizm

Kolorami zaznaczono procent osób, które w 2005 r. odpowiedziały: ''Wierzę, że jest Bóg''. (Badanie ''Eurobarometru'') Ateizm (z greki – a-.

Nowy!!: Żydzi i Ateizm · Zobacz więcej »

Australia

Związek Australijski (skrótowo: Australia; ang. Commonwealth of Australia) – państwo demokratyczne, położone na półkuli południowej, obejmujące kontynent Australia, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym.

Nowy!!: Żydzi i Australia · Zobacz więcej »

Żydzi aszkenazyjscy

Europie Środkowej (1881) Żydzi aszkenazyjscy, również Aszkenazyjczycy lub Aszkenazim (hebr. (l.mn.) אַשְׁכֲּנָזִים) oraz יְהוּדֵי אַשְׁכֲּנָז Jehudej Aszkenaz, „Żydzi z Aszkenazu”) – Żydzi zamieszkujący Europę Środkową, Wschodnią i częściowo Zachodnią, a od XVII wieku również Amerykę. Nazwa „aszkenazi” wywodzi się od Aszkanaza, postaci biblijnej i pierworodnego syna Gomera (Ks. Rodzaju X). W literaturze rabinicznej królestwo Aszkanaza pierwotnie związane było z ziemiami zamieszkałymi przez Scytów, następnie Słowian, zaś od XI wieku z Europą Północną i NiemcamiYiddish Civilisation: The Rise and Fall of a Forgotten Nation, Paul Kriwaczek (Londyn 2011), Rozdział 3, przypis 9.. Gdy w czasach późniejszych główne ośrodki żydowskiego nauczania skupiły się w Niemczech, Żydów zamieszkujących Europę Zachodnią i Środkową, zaczęto nazywać aszkenazim (aszkenazyjczykami). Pomiędzy XI a XIX wiekiem wielu Żydów aszkenazyjskich emigrowało na wschód, m.in. do Czech, Węgier, Rzeczpospolitej i do Rosji, czyli na tereny zamieszkałe przez ludność nie posługującą się językami germańskimi. Przenieśli ze sobą jidysz, język wywodzący się z dialektu wysokoniemieckiego i zapisywany alfabetem hebrajskim. Jidysz stopniowo ewoluował i stał się lingua franca aszkenazyjskich Żydów. Wspólnoty żydowskie trzech miast wzdłuż Renu: Spiry, Wormacji i Moguncji, utworzyły ligę zwaną miastami SzUMSzUM: akronim pierwszych liter nazw miast: Sz – ש‍ od Szpira, U – ו od Wermajza, M – מ od Magenca).. Miasta te były kolebką kultury i liturgii aszkenazyjskiej. Mimo że w XI wieku Żydzi aszkenazyjscy stanowili jedynie 3% ludności żydowskiej na świecie, w 1931 roku stanowili ok. 92%. Dziś liczbę tę można szacować na 80%. Większość wspólnot żydowskich wywodzących się z Europy, z wyjątkiem regionu Morza Śródziemnego, to wspólnoty aszkenazyjskie.

Nowy!!: Żydzi i Żydzi aszkenazyjscy · Zobacz więcej »

Babilon

Mapa Babilonii w czasach Hammurabiego z zaznaczonym Babilonem Bramy Isztar, kompleksu z ziguratem E-temenanki i świątyni E-sagila. Muzeum Pergamońskim w Berlinie. Babilon (sum. ká.dingir.raki „brama boga”; akad. Bāb-ilim „brama boga” lub Bāb-ilāni „brama bogów”; gr. Babylōn; bibl. בָּבֶל Bābel; arab. بابل Bābil) – starożytne miasto położone w Mezopotamii, nad Eufratem, dawna stolica Babilonii; obecnie stanowisko archeologiczne Atlal Babil w Iraku.

Nowy!!: Żydzi i Babilon · Zobacz więcej »

Babilonia

Babilonia – starożytne państwo semickie w Mezopotamii, na terenie obecnego Iraku.

Nowy!!: Żydzi i Babilonia · Zobacz więcej »

Baruch Spinoza

Baruch Spinoza, Benedictus Despinoza, Benedictus d’Espinoza (ur. 24 listopada 1632 w Amsterdamie, zm. 21 lutego 1677 w Hadze) – filozof niderlandzki pochodzenia sefardyjskiego/portugalskiego zaliczany do grona największych filozofów zachodu.

Nowy!!: Żydzi i Baruch Spinoza · Zobacz więcej »

Belgia

Belgia, Królestwo Belgii (nid. Koninkrijk België, fr. Royaume de Belgique, niem. Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach.

Nowy!!: Żydzi i Belgia · Zobacz więcej »

Biblia

Tory w języku hebrajskim LXXVTS 10a (zwój ''Proroków mniejszych'') ok. I wieku p.n.e. Wulgaty z 1407 r. do czytania na głos w klasztorze Biblia Gutenberga pierwsza książka drukowana przy użyciu ruchomej czcionki Dziesięć Przykazań) Johna Wyclifa (XIV wiek) Kodeksie Aleksandryjskim z V wieku Biblii Królowej Zofii (1455) Biblii Wujka Biblii gdańskiej Biblia, Pismo Święte (z greckiego, biblion – zwój papirusu, księga, l.m., biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie w językach hebrajskim, aramejskim i w greckim (w formie ''koinè'' (gr. κοινὴ), uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach – obejmuje księgi Starego Testamentu. Poszczególne odłamy i tradycje chrześcijańskie mają nieco inny kanon ksiąg świętych.

Nowy!!: Żydzi i Biblia · Zobacz więcej »

Brazylia

Mapa administracyjna Brazylii Brazylia (port. Brasil), oficjalnie Federacyjna Republika Brazylii (port. República Federativa do Brasil) – jedno z największych państw świata, obejmujące połowę Ameryki Południowej.

Nowy!!: Żydzi i Brazylia · Zobacz więcej »

Cesarstwo Rzymskie

Cesarstwo Rzymskie – starożytne państwo obejmujące obszary basenu Morza Śródziemnego, powstałe z przekształcenia republiki rzymskiej w system monarchiczny.

Nowy!!: Żydzi i Cesarstwo Rzymskie · Zobacz więcej »

Chazarowie

Wojownik chazarski prowadzący jeńca. Obszar stepu pontyjskiego ok. 650 roku. Kaganat (kolor jasnoniebieski) i strefy jego wpływów (kolor niebieski) ok. 820 roku. Prawdopodobny rozpad państwa Chazarów (kolor niebieski) ok. 1015 roku. Zasięg kaganatu chazarskiego w latach 650–850. Chazarowie, Kozarowie (turecki: Hazarlar) – lud koczowniczy pochodzenia tureckiego, o którym pierwsze wzmianki pochodzą z VI wieku n.e. Tereny zajmowane przez Chazarów rozciągały się na Stepie Pontyjsko-Kaspijskim między północnym Kaukazem, Krymem, Morzem Kaspijskim a rzeką Jaik i Samarą.

Nowy!!: Żydzi i Chazarowie · Zobacz więcej »

Cyrus II Wielki

Cyrus II Wielki, zwany także Starszym (ok. 590-529 p.n.e.) – król Persji z dynastii Achemenidów, syn króla Anszanu Kambyzesa I i medyjskiej księżniczki Mandane.

Nowy!!: Żydzi i Cyrus II Wielki · Zobacz więcej »

Dawid (król Izraela)

Król Dawid – André Beauneveu (1402) Dawid (hebr. דָּוִד – Dāwiḏ; arab. داود – Dāʾūd) (ur. ok. 1040 p.n.e. – zm. ok. 970 p.n.e.) – postać biblijna, król Izraela od ok.

Nowy!!: Żydzi i Dawid (król Izraela) · Zobacz więcej »

Dawid Ben Gurion

, pierwotnie Dawid Grün (ur. 16 października 1886 w Płońsku, zm. 1 grudnia 1973 w Ramat Ganie) – żydowski i izraelski polityk, działacz i przywódca ruchu syjonistycznego, jeden z głównych założycieli państwa żydowskiego oraz pierwszy premier Izraela.

Nowy!!: Żydzi i Dawid Ben Gurion · Zobacz więcej »

Dialekty judeo-romańskie

Dialekty judeo-romańskie - dialekty lub języki, którymi posługują lub posługiwali się Żydzi wywodzący się z krajów romańskich - przede wszystkim Żydzi sefardyjscy wywodzący się z Półwyspu Iberyjskiego, ale także Żydzi włoscy i francuscy.

Nowy!!: Żydzi i Dialekty judeo-romańskie · Zobacz więcej »

Diaspora (naród)

Diaspora – słowo pochodzenia greckiego, oznaczające rozproszenie członków danego narodu bądź grupy etnicznej wśród innych narodów lub też wyznawców danej religii wśród wyznawców innej, nadawane konkretnym grupom przez naukowców lub też w wyniku autodefiniowania.

Nowy!!: Żydzi i Diaspora (naród) · Zobacz więcej »

Dziesięć Zaginionych Plemion Izraela

Dziesięć Zaginionych Plemion Izraela – określenie starożytnych plemion izraelickich, które po tym, gdy Królestwo Izraela zostało całkowicie zniszczone, a jego mieszkańcy wzięci w niewolę lub wypędzeni przez Asyryjczyków nie pojawia się więcej na kartach Biblii.

Nowy!!: Żydzi i Dziesięć Zaginionych Plemion Izraela · Zobacz więcej »

Echnaton

Amenhotep IV, także Amenophis IV (Echnaton) – władca starożytnego Egiptu (faraon) z XVIII dynastii, syn Amenhotepa III i królowej Teje.

Nowy!!: Żydzi i Echnaton · Zobacz więcej »

Egipt

Gizie 220x220px 200x200px Egipt (Miṣr; dialekt egipski Máṣr, /masˤɾ/;;, Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة, Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji.

Nowy!!: Żydzi i Egipt · Zobacz więcej »

Emmy Noether

Amalie Emmy Noether (ur. 23 marca 1882 w Erlangen, zm. 14 kwietnia 1935 w Bryn Mawr w stanie Pensylwania) – niemiecka matematyczka i fizyczka, znana głównie dzięki osiągnięciom w teorii pierścieni i rozwinięciu nowej gałęzi matematyki – algebry abstrakcyjnej.

Nowy!!: Żydzi i Emmy Noether · Zobacz więcej »

Endlösung

obozie zagłady w Treblince Endlösung, Endlösung der Judenfrage (z niem. ostateczne rozwiązanie kwestii żydowskiej) – eufemizm zaplanowanej zagłady europejskiej ludności żydowskiej używany przez niemieckich nazistów, w okresie drugiej wojny światowej.

Nowy!!: Żydzi i Endlösung · Zobacz więcej »

Etiopia

Etiopia (Jeśli tam, gdzie oczekujesz wyrazów amharskich, widzisz sekwencję prostokątów w rodzaju „ ▯ ▯ ▯ ▯”, oznacza to, że nie masz odpowiedniej czcionki zainstalowanej w swoim systemie. Skorzystaj np. z czcionki (gotowa do instalacji) lub (po rozpakowaniu archiwum)., trl. ʾĪtjōṗṗjā), oficjalnie Federalna Demokratyczna Republika Etiopii (trl. je-Ītjōṗṗjā Fēdēralāwī Dīmōkrāsījāwī Rīpeblīk), dawniej Abisynia – państwo położone we wschodniej Afryce.

Nowy!!: Żydzi i Etiopia · Zobacz więcej »

Eufrat

Eufrat (Eufrates; także Firat, arab. الفرات, Nahr al-Furat, kurd. Ferat) to obok Tygrysu jedna z dwóch największych rzek Mezopotamii.

Nowy!!: Żydzi i Eufrat · Zobacz więcej »

Feudalizm

Karolem Wielkim Feudalizm (z łac. feodum lub feudum – lenno) – nazwa określająca ustrój społeczno-gospodarczo-polityczny rozpowszechniony w średniowiecznej Europie, uznany za metodę rządzenia opierającą się na systemie hierarchicznej zależności jednostek, z podziałem społeczeństwa na trzy stany: duchowieństwo, rycerstwo i chłopstwo.

Nowy!!: Żydzi i Feudalizm · Zobacz więcej »

Filistyni

Syropalestyny ok. 830 p.n.e. Filistea oznaczona kolorem szarym. Filistyni (hebr. פלשתים Plisztim - „obcy, wędrowcy”, eg. Peleset) – lud zamieszkujący w starożytności tereny południowego wybrzeża Kanaanu położone na zachód od Judei.

Nowy!!: Żydzi i Filistyni · Zobacz więcej »

Formacja antropologiczna

Formacja antropologiczna - zbiór podobnych do siebie składów rasowych terytorialnych grup ludzkich (w ujęciu przestrzennym i czasowym).

Nowy!!: Żydzi i Formacja antropologiczna · Zobacz więcej »

Francja

Francja (fr. France, IPA), Republika Francuska (République française) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach.

Nowy!!: Żydzi i Francja · Zobacz więcej »

Getto

Little Italy Ghetto Litzmannstadt (Łódź) getta (1941) Brama getta w Krakowie (1941) Getto – odizolowana część miasta, przeznaczona dla zamieszkania mniejszości narodowej, etnicznej, kulturowej bądź religijnej, poza którą nie wolno tejże społeczności zamieszkiwać.

Nowy!!: Żydzi i Getto · Zobacz więcej »

Habiru

Habiru (także Habiri, Khabiri, Hapiru, `Apiru, `Eperu) – starożytna grupa ludzi zamieszkujących rejon Syropalestyny, którzy nie posiadali własnego państwa.

Nowy!!: Żydzi i Habiru · Zobacz więcej »

Hebrajczycy

Hebrajczycy – lud biblijny, o którym informacje pochodzą z zapisów w Biblii, potomkowie Izraela (Jakuba), zwani także „Ludem Bożym”.

Nowy!!: Żydzi i Hebrajczycy · Zobacz więcej »

Historia Żydów w Chinach

Żydzi (chin. 犹太, Yóutài) pojawili się w Chinach prawdopodobnie w okresie dynastii Tang (618-907).

Nowy!!: Żydzi i Historia Żydów w Chinach · Zobacz więcej »

Historia Żydów w Polsce

Drzwi Gnieźnieńskich Pogromy dokonywane w czasie I krucjaty, spowodowały napływ uchodźców żydowskich na ziemie polskie, Maskara Żydów z Metzu w 1095 roku, obraz pędzla Auguste Migette Jana Matejki z 1889 roku knaan pisanym alfabetem hebrajskim. Można na nim odczytać...'''משקא קרל''' – '''Mieszko król'''... Fragment macewy rabbiego Aarona z 1174 roku na Starym Cmentarzu Żydowskim we Wrocławiu Historia Żydów na ziemiach polskich liczy sobie ponad 1000 lat od czasu pojawienia się pierwszych kupców, uchodźców i osadników żydowskich po dzień dzisiejszy.

Nowy!!: Żydzi i Historia Żydów w Polsce · Zobacz więcej »

Hiszpania

Hiszpania, Królestwo Hiszpanii (hiszp. Reino de España) – państwo w Europie Południowej, największe z czterech państw położonych na Półwyspie Iberyjskim.

Nowy!!: Żydzi i Hiszpania · Zobacz więcej »

Holandia

Holandia (nid. Nederland, wym.; zachodniofryzyjski Nederlân; papiamento Hulanda), Królestwo Niderlandów – państwo położone w zachodniej Europie i południowej części Ameryki Północnej (Karaiby), będące monarchią konstytucyjną, złożone z czterech krajów składowych: Holandii (część europejska), Aruby, Curaçao i Sint Maarten, oraz trzech gmin zamorskich: Bonaire, Saba i Sint Eustatius.

Nowy!!: Żydzi i Holandia · Zobacz więcej »

II wojna światowa

Polskiego Radia o wybuchu wojny II wojna światowa – największa wojna światowa w historii, trwająca od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8/9 maja 1945), jej teatr działań wojennych objął prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany.

Nowy!!: Żydzi i II wojna światowa · Zobacz więcej »

III Rzesza

III Rzesza (niem. Drittes Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami Adolfa Hitlera i NSDAP w latach 1933–1945.

Nowy!!: Żydzi i III Rzesza · Zobacz więcej »

Iran

Iran (trl. Irān, pełna nazwa Islamska Republika Iranu, Dżomhuri-je Eslāmi-je Irān), w Europie dawniej znany jako Persja – państwo na Bliskim Wschodzie, leżące między Morzem Kaspijskim na północy a Zatoką Perską i Zatoką Omańską na południu.

Nowy!!: Żydzi i Iran · Zobacz więcej »

Izrael

Izrael (Jisra’el, Isrā’īl), oficjalnie Państwo Izrael (Medinat Jisra’el, Dawlat Isrā’īl) – państwo na Bliskim Wschodzie położone w Azji Zachodniej na wschodnim brzegu Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Żydzi i Izrael · Zobacz więcej »

Izraelczycy

Izraelczycy (hebrajski: ישראלים, Israelim) – obywatele współczesnego państwa Izrael.

Nowy!!: Żydzi i Izraelczycy · Zobacz więcej »

Jahwe

Tetragram zapisany alfabetem fenickim (na górze i w środku) i współczesnym hebrajskim, opartym na alfabecie aramejskim (na dole) Jahwe (יהוה) – Bóg czczony w judaizmie i chrześcijaństwie.

Nowy!!: Żydzi i Jahwe · Zobacz więcej »

Jakub (postać biblijna)

''Walka Jakuba z aniołem'' – Gustave Doré, 1855 Jakub (Yaʿăqōḇ, Yaʿaqov,, Yaʿqūb, od aqeb – „pięta”), nazywany też Izraelem (hebr. יִשְׂרָאֵל – Israel „Walczący z Bogiem”) – patriarcha biblijny, którego dzieje przedstawia Księga Rodzaju.

Nowy!!: Żydzi i Jakub (postać biblijna) · Zobacz więcej »

Jan Czekanowski

Pomnik Jana Czekanowskiego na pl. Andersa w Szczecinie Grób Jana Czekanowskiego na Powązkach Jan Czekanowski (ur. 6 października 1882 w Głuchowie, zm. 20 lipca 1965 w Szczecinie) – polski antropolog, etnograf, statystyk, podróżnik i językoznawca.

Nowy!!: Żydzi i Jan Czekanowski · Zobacz więcej »

Józef Flawiusz

Józef Flawiusz Józef Flawiusz (ur. 37, zm. po 94) – żydowski historyk pochodzący z rodu kapłańskiego – z klasy Joariba, pierwszej klasy kapłańskiej w Izraelu.

Nowy!!: Żydzi i Józef Flawiusz · Zobacz więcej »

Język angielski

ikona symbolizująca język angielski według standardu ISO 639-1 Język angielski, angielszczyzna (ang. English language //, English) – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich powszechnie używany w Wielkiej Brytanii, jej terytoriach zależnych oraz w wielu byłych koloniach i dominiach, m.in.

Nowy!!: Żydzi i Język angielski · Zobacz więcej »

Język aramejski

Język aramejski (aram. ܐܪܡܝܐ – Ārāmājâ, hebr. ארמית – Arāmît) – język z grupy semickiej, używany na Bliskim Wschodzie od II tysiąclecia p.n.e. do czasów dzisiejszych.

Nowy!!: Żydzi i Język aramejski · Zobacz więcej »

Język francuski

Języki i dialekty Francji Znajomość języka francuskiego w krajach Unii Europejskiej. Zasięg języka francuskiego na świecie Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich.

Nowy!!: Żydzi i Język francuski · Zobacz więcej »

Język hebrajski

Język hebrajski (hebr. עִבְרִית, trb. ˤiwrit) – język z grupy kananejskiej języków semickich północno-zachodnich, należących do afroazjatyckiej rodziny językowej, zapisywany przeważnie alfabetem hebrajskim.

Nowy!!: Żydzi i Język hebrajski · Zobacz więcej »

Język niemiecki

Język niemiecki (niem. deutsche Sprache, Deutsch) – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich.

Nowy!!: Żydzi i Język niemiecki · Zobacz więcej »

Język polski

Język polski, polszczyzna – język naturalny należący do grupy języków zachodniosłowiańskich (do której należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiącej część rodziny języków indoeuropejskich.

Nowy!!: Żydzi i Język polski · Zobacz więcej »

Język rosyjski

Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich.

Nowy!!: Żydzi i Język rosyjski · Zobacz więcej »

Języki żydowskie

Języki żydowskie – grupa języków używanych przez diasporę żydowską w różnych krajach świata, najczęściej w Europie, zachodniej Azji i północnej Afryce.

Nowy!!: Żydzi i Języki żydowskie · Zobacz więcej »

Jerozolima

Jerozolima (hebr. ירושלים, trl. Yerushalayim, trb. Jeruszalajim; arab. القدس, trl. Al-Quds, trb. Al-Kuds oraz اورشليم trl. Ūrushalīm, trb. Uruszalim, łac. Hierosolyma, Aelia Capitolina – zobacz też: nazwy Jerozolimy) – największe miasto Izraela, stolica administracyjna Dystryktu Jerozolimy i stolica państwa Izraela (według izraelskiego prawa).

Nowy!!: Żydzi i Jerozolima · Zobacz więcej »

Jidysz

''Elementarz'', Warszawa 1958 Jidysz (jid. jidisz, dosł. „żydowski” – od pierwotnego określenia w tym języku jidisz-tajcz „żydowski niemiecki”) – język Żydów aszkenazyjskich, powstały ok.

Nowy!!: Żydzi i Jidysz · Zobacz więcej »

Juda Machabeusz

Judea za Judy Machabeusza "Widzenie Judy Machabeusza". Rycina ze schrobenhausenowskiego warsztatuCarla Poellath Juda Machabeusz (hebr. יהודה המכבי Yehudah HaMakabi Juda Młot) – jeden z przywódców żydowskiego powstania Machabeuszy przeciwko Seleucydom 167 p.n.e. – 160 p.n.e.

Nowy!!: Żydzi i Juda Machabeusz · Zobacz więcej »

Judaizm

Gwiazda Dawida (zwana też Tarczą Dawida), Magen Dawid – מגן דוד, narodowy symbol Izraela Judaizm – religia monoteistyczna, której podstawą jest wiara w jednego Boga (osobowego, niepodzielnego, będącego bytem niematerialnym, bezcielesnym i wiecznym), będącego nie tylko Stwórcą świata, ale także jego stałym „nadzorcą” lub „opiekunem”.

Nowy!!: Żydzi i Judaizm · Zobacz więcej »

Judaizm reformowany

Synagoga w Hamburgu «Israelitischer Tempel Poolstraße» Judaizm postępowy (reformowany albo liberalny) – nurt judaizmu, który powstał w XIX wieku w Niemczech.

Nowy!!: Żydzi i Judaizm reformowany · Zobacz więcej »

Kaganat Chazarski

Rozwój terytorialny Kaganatu Chazarskiego w latach 650–850 Zasięg osadnictwa słowiańskiego ok. VI w. Kaganat Chazarski, Chazaria – państwo chazarskie powstałe w wyniku rozpadu kaganatu zachodniotureckiego w II połowie VII wieku nad Wołgą i Donem.

Nowy!!: Żydzi i Kaganat Chazarski · Zobacz więcej »

Kanaan

Steli Merenptaha) Kanaan, Chanaan (hebr. כְּנַעַן Kənáʻan lub כְּנָעַן Kənāʻan, Chanaan, arab. کنعان Kanʻān) – kraj niski, nizinny, lub − w oparciu o teksty z Nuzi − Mat Kinahhi (kraj purpurowej wełny), starożytna kraina na wschodnim wybrzeżu Morza Śródziemnego (teren późniejszej Palestyny, Syrii aż do Eufratu i Fenicji).

Nowy!!: Żydzi i Kanaan · Zobacz więcej »

Kanada

Kanada (ang. i fr. Canada) – państwo położone w Ameryce Północnej, rozciągające się od Oceanu Atlantyckiego na wschodzie do Oceanu Spokojnego na zachodzie i Oceanu Arktycznego na północy.

Nowy!!: Żydzi i Kanada · Zobacz więcej »

Karol Wielki

Karol I Wielki (ur. 2 kwietnia 742 lub 747, zm. 28 stycznia 814 w Akwizgranie) – król Franków i Longobardów, Święty cesarz rzymski od 25 grudnia 800.

Nowy!!: Żydzi i Karol Wielki · Zobacz więcej »

Kaukaz (kraina historyczna)

Granice państw, państw nieuznawanych i republik autonomicznych istniejących na Kaukazie w 2008 Zakaukaskiej Demokratycznej Republiki Federacyjnej w 1918 Flaga Republiki Górskiej Północnego Kaukazu Zakaukaskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej Kaukaz – region na pograniczu Europy i Azji pomiędzy Morzem Czarnym, a Kaspijskim wokół gór Kaukaz.

Nowy!!: Żydzi i Kaukaz (kraina historyczna) · Zobacz więcej »

Konferencja w Wannsee

Willa przy Großer Wannsee 56/58, w której 20 stycznia 1942 odbyła się konferencja. Obecnie muzeum Dom Konferencji w Wannsee Konferencja w Wannsee – spotkanie, które odbyło się 20 stycznia 1942 roku w willi przy Großer Wannsee 56/58 w Berlinie (obecnie muzeum Dom Konferencji w Wannsee), na którym zebrali się niemieccy prominenci nazistowskiej służby państwowej, pod przewodnictwem Reinharda Heydricha.

Nowy!!: Żydzi i Konferencja w Wannsee · Zobacz więcej »

Konwersja na judaizm

Konwersja na judaizm (hebr. gijur) – proces przejścia na judaizm i przyjęcia człowieka do narodu żydowskiego.

Nowy!!: Żydzi i Konwersja na judaizm · Zobacz więcej »

Królestwo Izraela (państwo północne)

Królestwo Izraela – starożytne państwo na Bliskim Wschodzie, obejmujące znaczne tereny Palestyny.

Nowy!!: Żydzi i Królestwo Izraela (państwo północne) · Zobacz więcej »

Królestwo Judy

Królestwo Judy – starożytne państwo na Bliskim Wschodzie obejmujące terytorium krainy Judei (terytoria plemion Judy i Beniamina).

Nowy!!: Żydzi i Królestwo Judy · Zobacz więcej »

Kto jest Żydem?

Kto jest Żydem? (hebr. ? מיהו יהודי) – pytanie obecne w tradycji żydowskiej, na które nie da się jednoznacznie odpowiedzieć i które jest tematem kontrowersyjnej dyskusji w środowiskach żydowskich, gdyż za Żyda można się uważać z powodu pochodzenia etnicznego, identyfikacji z kulturą i religią żydowską, czasem tylko z jednego z tych powodów.

Nowy!!: Żydzi i Kto jest Żydem? · Zobacz więcej »

Ladino (dialekt judeo-hiszpański)

Ladino (לאדינו; zwany także dżudezmo, dżudio, spaniol, hakitia, judeo-hiszpański – ג'ודיאו-איספאנייול) – język żydowski, który powstał jako dialekt języka hiszpańskiego po wygnaniu Żydów sefardyjskich z Półwyspu Iberyjskiego w latach 1492-1497; zapisywany obecnie głównie alfabetem łacińskim.

Nowy!!: Żydzi i Ladino (dialekt judeo-hiszpański) · Zobacz więcej »

Ludy semickie

Ludy semickie lub Semici (od imienia biblijnego Sema) – umowna nazwa grupy ludów posługujących się językami należącymi do rodziny języków semickich.

Nowy!!: Żydzi i Ludy semickie · Zobacz więcej »

Lwowska szkoła antropologiczna

Lwowska szkoła antropologiczna – polska antropologiczna szkoła naukowa.

Nowy!!: Żydzi i Lwowska szkoła antropologiczna · Zobacz więcej »

Mahomet

Mahomet (arab.,, pełne arabskie imię: Muhammad ibn Abd Allah ibn Abd al-Muttalib; محمد إبن عبد الله إبن عبد المطاليب), ur.

Nowy!!: Żydzi i Mahomet · Zobacz więcej »

Majmonides

Majmonides Majmonides, rabbi Mosze ben Majmon, Rambam, Abu Imran Musa Ibn Majmun,, (ur. 1135 w Kordobie, zm. 13 grudnia 1204 w Kairze) – żydowski filozof (główny przedstawiciel arystotelizmu żydowskiego) i lekarz.

Nowy!!: Żydzi i Majmonides · Zobacz więcej »

Majuskuła

alfabetu łacińskiego Majuskuła (wersalik, wielka litera) – każda z wielkich liter alfabetu, tj.

Nowy!!: Żydzi i Majuskuła · Zobacz więcej »

Marc Chagall

Marc Chagall (jid. מאַרק שאַגאַל; ros. Марк Захарович Шагал, Mark Zacharowicz Szagal, urodzony jako Мойша Захарович Шагалов, Mojsza Zacharowicz Szagałow; biał. Мойшa Хацкелевіч Шагалаў, Mojsza Chackielewicz Szahałau; ur. w Łoźnej koło Witebska, zm. 28 marca 1985 w Saint-Paul de Vence) – malarz i grafik żydowskiego pochodzenia posiadający obywatelstwo rosyjskie i francuskie; czołowy przedstawiciel kubizmu i internacjonalizmu w malarstwie.

Nowy!!: Żydzi i Marc Chagall · Zobacz więcej »

Meksyk

Meksyk (hiszp. México, nah. Mēxihco), oficjalnie Meksykańskie Stany Zjednoczone (hiszp. Estados Unidos Mexicanos) – państwo w Ameryce Północnej.

Nowy!!: Żydzi i Meksyk · Zobacz więcej »

Mezopotamia

Mezopotamia (gr.: Mesopotamia – Międzyrzecze, nazwa przejęta z języka perskiego Miyanrudan i aramejskiego Beth-Nahrain) to starożytna kraina na Bliskim Wschodzie leżąca w dorzeczu rzek: Tygrysu i Eufratu.

Nowy!!: Żydzi i Mezopotamia · Zobacz więcej »

Minuskuła

Minuskuła (mała litera, litera tekstowa) – każda z małych liter alfabetu.

Nowy!!: Żydzi i Minuskuła · Zobacz więcej »

Mizrachijczycy

''Kurdyjscy Żydzi Mizrahi w Rawanduz, północny Irak, 1905.'' ''Jemeński Żyd Mizrahi z wczesnego XX wieku.'' Mizrachijczycy (także Mizrahi, z hebr. מזרחים – wschodni, spolszczona forma: Mizrachim; inne nazwy: orientalni, mizrachijscy, lub arabscy Żydzi) – określenie ludności żydowskiej zamieszkującej obszary państw arabskich położonych w Afryce Północnej, na Bliskim Wschodzie, w Azji Środkowej oraz na Kaukazie.

Nowy!!: Żydzi i Mizrachijczycy · Zobacz więcej »

Mojżesz

Juliusza II Gotyckie popiersie Mojżesza z Dekalogiem z bazyliki katedralnej św. Janów w Toruniu Obraz ''Mojżesz'', 1638, Jusepe de Ribera. jego siostra (obraz z 1900 r.) Przejście przez Morze Czerwone (ilustracja z 1907 r.) Mojżesz i tetragram ''JHWH'' w krzewie gorejącym (obraz z 1770 r.) węża miedzianego, który chronił Izraelitów przed skutkami ukąszeń węży Mojżesz spoglądający przed śmiercią na Ziemię Obiecaną (ilustracja z 1907 r.) Rodowód Mojżesza Mojżesz (hebr. מֹשֶׁה Mosze, arab. موسى, Musa, cs. Prorok Bogowidiec Moisiej) – postać biblijna, przywódca Izraelitów w okresie ich wyjścia z Egiptu i wędrówki do Ziemi Obiecanej, święty prorok.

Nowy!!: Żydzi i Mojżesz · Zobacz więcej »

Mord rytualny

Karola de Prevot (XVIII w.) Mord rytualny – umyślne zabicie człowieka w celach rytualnych.

Nowy!!: Żydzi i Mord rytualny · Zobacz więcej »

Morze Czarne

Morze Czarne (w starożytności: gr., łac. Pontus Euxinus, co znaczy „Morze Gościnne”) – morze śródlądowe rozciągające się pomiędzy Azją Mniejszą na południu, Kaukazem na wschodzie, Niziną Wschodnioeuropejską na północy i Półwyspem Bałkańskim na zachodzie.

Nowy!!: Żydzi i Morze Czarne · Zobacz więcej »

Morze Kaspijskie

Zachód słońca nad Morzem Kaspijskim Stieńka Razin (Wasilij Surikow) Morze Kaspijskie (per. دریای خزر, Darja-je Chazar; ros. Каспийское море, Kaspijskoje morie; azer. Xəzər dənizi; kaz. Каспий теңізі, Kaspij tengyzy; turkm. Hazar deňzi) – bezodpływowe słone jezioro reliktowe w Azji i w części północnej w Europie.

Nowy!!: Żydzi i Morze Kaspijskie · Zobacz więcej »

Nabuchodonozor II

Nabuchodonozor II, właśc.

Nowy!!: Żydzi i Nabuchodonozor II · Zobacz więcej »

Naród wybrany

Naród wybrany – istniejący w judaizmie i większości wyznań chrześcijańskich pogląd o szczególnym związku Żydów z Bogiem, który jest niezmienny i przekazany w Starym (Rdz 28,14-15; Pwt 7,7n) i Nowym Testamencie (Rz 11,28n).

Nowy!!: Żydzi i Naród wybrany · Zobacz więcej »

Narodowy socjalizm

Narodowy socjalizm, nazizm (skrót od), czasem określany również jako hitleryzm (od nazwiska Adolfa Hitlera) – rasistowska, antykomunistyczna, antydemokratyczna i antysemicka ideologia Niemieckiej Narodowosocjalistycznej Partii Robotników (NSDAP).

Nowy!!: Żydzi i Narodowy socjalizm · Zobacz więcej »

Natalie Portman

Na premierze filmu ''Czarny łabędź'' (2010) Natalie Portman w ciąży, na rozdaniu Independent Spirit Awards w 2011 Natalie Portman, właściwie Neta-Lee Hershlag, hebr. נטלי הרשלג (ur. 9 czerwca 1981 w Jerozolimie) – amerykańsko-izraelska aktorka, laureatka Oscara za pierwszoplanową rolę w filmie Czarny łabędź.

Nowy!!: Żydzi i Natalie Portman · Zobacz więcej »

Niemcy

Niemcy; Republika Federalna Niemiec, RFN (niem. Deutschland; Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w zachodniej i środkowej Europie.

Nowy!!: Żydzi i Niemcy · Zobacz więcej »

Niewola babilońska

Kroniki norymberskiej) Niewola babilońska – zwyczajowe określenie wygnania Żydów z Judy, trwającego od 586 do 538 roku p.n.e. Termin „niewola" jest nieadekwatny, gdyż deportowani Żydzi nie byli traktowani jak niewolnicy, a część z nich pełniła wysokie stanowiska urzędnicze zarówno na dworze królów babilońskich, jak i perskich.

Nowy!!: Żydzi i Niewola babilońska · Zobacz więcej »

Obóz zagłady

Rozmieszczenie niemieckich obozów koncentracyjnych i zagłady. Obóz zagłady (również ośrodek zagłady) – obóz zorganizowany przez nazistowskie Niemcy w okresie II wojny światowej, którego celem było natychmiastowe uśmiercanie przywożonych tam ludzi.

Nowy!!: Żydzi i Obóz zagłady · Zobacz więcej »

Obozy niemieckie (1933–1945)

Obozy w III Rzeszy – obozy i podobozy przeznaczone do przetrzymywania (w niektórych przypadkach także uśmiercania) ludzi kierowane przez SA, a później SS, policję lub Wehrmacht.

Nowy!!: Żydzi i Obozy niemieckie (1933–1945) · Zobacz więcej »

Ormianie

Ormianie (orm. Հայեր, Hajér) – naród indoeuropejski zamieszkujący początkowo obszar Zakaukazia i Wyżyny Armeńskiej, posługujący się językiem ormiańskim.

Nowy!!: Żydzi i Ormianie · Zobacz więcej »

Państwo

Państwo – forma organizacji społeczeństwa mająca monopol na stanowienie i wykonywanie prawa na określonym terytorium.

Nowy!!: Żydzi i Państwo · Zobacz więcej »

Palestyna

Syropalestyna – zdjęcie satelitarne Palestyńska moneta z okresu rządów brytyjskich mandatu Palestyna Flaga współczesnego państwa Palestyna Jerozolimie Banknot palestyńskiego funta Palestyna (Filasṭīn) – region geograficzny, część Bliskiego Wschodu.

Nowy!!: Żydzi i Palestyna · Zobacz więcej »

Południowa Afryka

Południowa Afryka, oficjalnie Republika Południowej Afryki (RPA) – państwo na południowym krańcu Afryki.

Nowy!!: Żydzi i Południowa Afryka · Zobacz więcej »

Pogrom

pogromu we Lwowie (1941) pogromu w Białymstoku (1906) Mińsku Mazowieckim (1936) Pogrom – tradycyjnie, w znaczeniu słownikowym tyle co „zadanie komuś klęski”, „rozgromienie” (np. wrogich wojsk), „unicestwienie”, „wybicie”.

Nowy!!: Żydzi i Pogrom · Zobacz więcej »

Polska

Mapa administracyjna Polski Polska, Rzeczpospolita Polska (RP) – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w przeważającej części w dorzeczu Wisły i Odry.

Nowy!!: Żydzi i Polska · Zobacz więcej »

Portugalia

Portugalia, Republika Portugalska (port. Portugal, wym.; oficjalna nazwa República Portuguesa) – państwo europejskie położone w zachodniej części Europy Południowej na południowym zachodzie Półwyspu Iberyjskiego.

Nowy!!: Żydzi i Portugalia · Zobacz więcej »

Powstanie Machabeuszów

Powstanie Machabeuszy – żydowskie powstanie narodowowyzwoleńcze w latach 167–160 p.n.e., skierowane przeciwko rządzącej z Syrii hellenistycznej dynastii Seleucydów.

Nowy!!: Żydzi i Powstanie Machabeuszów · Zobacz więcej »

Prozelityzm

Aśoki (260−218 r. p.n.e.) Prozelityzm (gr. prosēlytos obcy, przybysz) – nawracanie innych na swoją wiarę.

Nowy!!: Żydzi i Prozelityzm · Zobacz więcej »

Ptolemeusze

Ptolemeusze (albo Lagidzi) – dynastia pochodzenia macedońskiego panująca w starożytnym Egipcie w latach 304–30 p.n.e., w południowej Syrii, Libanie i Palestynie w latach 301–200 p.n.e., na Cyprze do 58 p.n.e. i w latach 48–30 p.n.e. oraz w Cyrenajce do 96 p.n.e. Przejściowo do państwa Ptolemeuszów należały także południowe i południowo-zachodnie wybrzeża Azji Mniejszej i wyspy Morza Egejskiego.

Nowy!!: Żydzi i Ptolemeusze · Zobacz więcej »

Rasizm

Namibii. Rasizm, dyskryminacja rasowa (z fr. le racisme od la race – ród, rasa, grupa spokrewnionych) – zespół poglądów przyjmujących wyższość jednych ras nad innymi.

Nowy!!: Żydzi i Rasizm · Zobacz więcej »

Religia w Izraelu

Jerozolima – Ściana Płaczu i Kopuła na Skale Religia w Izraelu zajmuje centralne miejsce w państwie oraz odgrywa kluczową rolę w kształtowaniu izraelskiej kultury i stylu życia.

Nowy!!: Żydzi i Religia w Izraelu · Zobacz więcej »

Rosja

Rosja, Federacja Rosyjska (Rossija,, Rossijskaja Fiedieracyja) – państwo rozciągające się od wschodniej Europy poprzez północną część Azji po Ocean Spokojny.

Nowy!!: Żydzi i Rosja · Zobacz więcej »

Salomon (król Izraela)

Salomon i królowa Saby – Piero della Francesca (c. 1452-66, Fresco, San Francesco, Arezzo, Włochy) „Salomon na tronie”. Rycina ze schrobenhausenowskiego warsztatu Carla Poellath Salomon, hebr. Szlomoh (שלמה), arab. Sulayman, Sulaiman, Süleyman, Solyman (سليمان), /Człowiek Pokoju/ (ur. około 1000 p.n.e., zm. około 931 p.n.e.) – prorok biblijny oraz Koranu, król Izraela, syn i następca króla Dawida.

Nowy!!: Żydzi i Salomon (król Izraela) · Zobacz więcej »

Salomon Czortkower

Salomon Czortkower (ur. 6 czerwca 1903 we Lwowie, zm. 1943 we Lwowie) – polski antropolog.

Nowy!!: Żydzi i Salomon Czortkower · Zobacz więcej »

Samaria

Samarytanin, w tle ruiny Samariizdjęcie z http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid.

Nowy!!: Żydzi i Samaria · Zobacz więcej »

Saul (król Izraela)

Dawid i Saul - Julius Kronberg (1885). Saul (hebr. שָׁאוּל; wymowa: Szaul) − postać biblijna, syn Kisza z plemienia Beniamina (ok. XI wieku p.n.e.), według Biblii pierwszy król Izraela.

Nowy!!: Żydzi i Saul (król Izraela) · Zobacz więcej »

Sefardyjczycy

292x292px Sefardyjczycy (także Spaniolowie, Żydzi sefardyjscy; od hebr. ספרד Sefarad Hiszpania i Portugalia) – określenie ludności żydowskiej zamieszkującej obszar Półwyspu Iberyjskiego, posługującej się dialektami judeo-romańskimi.

Nowy!!: Żydzi i Sefardyjczycy · Zobacz więcej »

Seleucydzi

bitwie pod Ipsos (301 p.n.e.) Seleucydzi lub też Seleukidzi – dynastia hellenistyczna założona przez Seleukosa, z ośrodkiem początkowo w Babilonii, a od początku III w. p.n.e. Syrii, panująca w latach 312 - 63 p.n.e. Seleukos był dowódcą Aleksandra Wielkiego, który w wyniku wojen diadochów został władcą wielonarodowego, ogromnego imperium rozciągającego się od Azji Mniejszej na zachodzie do granic Indii na wschodzie.

Nowy!!: Żydzi i Seleucydzi · Zobacz więcej »

Sennacheryb

Sennacheryb, właśc.

Nowy!!: Żydzi i Sennacheryb · Zobacz więcej »

Shlomo Sand

right Shlomo Sand (hebr. שלמה זנד, ur. 10 października 1946, Linz, Austria) – profesor historii uniwersytetu w Tel Awiwie.

Nowy!!: Żydzi i Shlomo Sand · Zobacz więcej »

Siergiej Prokudin-Gorski

rzeką Korolisckali z 1915 Siergiej Michajłowicz Prokudin-Gorski (ros. Сергей Михайлович Прокудин-Горский; ur. we wsi Funikowa Gora w pokrowskim ujeździe guberni włodzimierskiej, zm. 27 września 1944 w Paryżu) – jeden z pionierów fotografii kolorowej, poświęcił swoje życie zawodowe rozwojowi tych technik.

Nowy!!: Żydzi i Siergiej Prokudin-Gorski · Zobacz więcej »

Sigmund Freud

Sigmund Freud (ur. jako Sigismund Schlomo Freud 6 maja 1856 w Příborze, zm. 23 września 1939 w Londynie) – austriacki lekarz żydowskiego pochodzenia, neurolog, twórca psychoanalizy.

Nowy!!: Żydzi i Sigmund Freud · Zobacz więcej »

Społeczność międzynarodowa

Społeczność międzynarodowa – w najszerszym ujęciu społeczeństwo całej Ziemi traktowane jako podmiot stosunków społecznych i politycznych.

Nowy!!: Żydzi i Społeczność międzynarodowa · Zobacz więcej »

Stan (zbiorowość społeczna)

''Lament różnego stanu ludzi nad umarłym Creditem'', ok. 1655 iluminacji Chrystusa Stan – zbiorowość społeczna w europejskim społeczeństwie feudalnym (w dobie ustrojów monarchii stanowej i absolutnej), wyróżniająca się charakterystyczną pozycją ekonomiczną, społeczną i prawną swoich członków (wyraźnie wyodrębnionymi prawami i obowiązkami).

Nowy!!: Żydzi i Stan (zbiorowość społeczna) · Zobacz więcej »

Stany Zjednoczone

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki – państwo federacyjne w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

Nowy!!: Żydzi i Stany Zjednoczone · Zobacz więcej »

Starożytny Izrael

Starożytne państwo żydowskie istniejące z długimi przerwami na Bliskim Wschodzie (tereny dzisiejszego Izraela, Autonomii Palestyńskiej i Jordanii).

Nowy!!: Żydzi i Starożytny Izrael · Zobacz więcej »

Starożytny Izrael w okresie babilońskim

Okres babiloński w starożytnym Izraelu trwał w latach 586 – 539 p.n.e. W 586 p.n.e. królestwo Judy zostało zajęte przez króla Babilonu, Nabuchodonozora II.

Nowy!!: Żydzi i Starożytny Izrael w okresie babilońskim · Zobacz więcej »

Starożytny Rzym

cesarstwo nicejskie, Despotat Epiru i Despotat Morei Starożytny Rzym – cywilizacja rozwijająca się w basenie Morza Śródziemnego i części Europy.

Nowy!!: Żydzi i Starożytny Rzym · Zobacz więcej »

Stela Merenptaha

Stela Merenptaha Stela Merenptaha (także stela Zwycięstwa Merenptaha lub stela Izraela) – starożytna stela pokryta reliefem i towarzyszącą mu inskrypcją, pochodząca z 5.

Nowy!!: Żydzi i Stela Merenptaha · Zobacz więcej »

Stela Meszy

Stela Meszy Stela Meszy (także Kamień Moabicki, Kamień Moabitów) – bazaltowa stela o wysokości 124 cm, zawierająca starożytną inskrypcję.

Nowy!!: Żydzi i Stela Meszy · Zobacz więcej »

Stolica

Stolica – miasto, w którym znajduje się siedziba centralnych organów państwa lub główne miasto okręgu, rejonu, województwa, powiatu, krainy historycznej itp.

Nowy!!: Żydzi i Stolica · Zobacz więcej »

Strefa Gazy

Strefa Gazy lub Okręg Gazy (arab. قطاع غزة; hebr. רצועת עזה, Recuat Azza) – obszar położony na wybrzeżu Morza Śródziemnego, graniczący na południowym zachodzie z Egiptem oraz na południu i wschodzie z Izraelem.

Nowy!!: Żydzi i Strefa Gazy · Zobacz więcej »

Syjonizm

Syjonizm (od nazwy wzgórza Syjon w Jerozolimie, na którym stała Świątynia Jerozolimska) – ruch polityczny i społeczny, dążący do odtworzenia żydowskiej siedziby narodowej na terenach starożytnego Izraela, będących w okresie międzywojennym mandatem Wielkiej Brytanii (Brytyjski Mandat Palestyny).

Nowy!!: Żydzi i Syjonizm · Zobacz więcej »

Syropalestyna

Syropalestyna w starożytności. Niektóre z miast i osad regionu od neolitu preceramicznego do czasów historycznych. Syropalestyna (inaczej Syro-Palestyna, Syro-palestyna) – zbiorcza nazwa ziem wchodzących w skład dzisiejszego Izraela, Autonomii Palestyńskiej, Jordanii, Syrii i Libanu stosowana głównie w opracowaniach z zakresu historii starożytnego Bliskiego Wschodu.

Nowy!!: Żydzi i Syropalestyna · Zobacz więcej »

Szolem Alejchem

Szolem Alejchem, właśc.

Nowy!!: Żydzi i Szolem Alejchem · Zobacz więcej »

Szymon z Trydentu

Ilustracja w Weltchronik Hartmanna Schedela 1493 Szymon, chłopiec z Trydentu (ur. 26 listopada 1472, zm. 23 marca 1475 w Trydencie) − chłopiec porwany i zamordowany w nieznanych okolicznościach; jego śmierć była podstawą do oskarżenia miejscowych Żydów o mord rytualny, błogosławiony Kościoła katolickiego.

Nowy!!: Żydzi i Szymon z Trydentu · Zobacz więcej »

Terroryzm

samochody pułapki w Iraku, 17 sierpnia 2005 roku Terroryzm – użycie siły lub przemocy fizycznej przeciwko osobom lub własności z pogwałceniem prawa, mające na celu zastraszenie i wymuszenie na danej grupie ludności lub państwie ustępstw w drodze do realizacji określonych celów.

Nowy!!: Żydzi i Terroryzm · Zobacz więcej »

Tiglat-Pileser III

Kalchu; zbiory Luwru w Paryżu. Tiglat-Pileser III, właśc.

Nowy!!: Żydzi i Tiglat-Pileser III · Zobacz więcej »

Turcja

Turcja (tur. Türkiye), Republika Turcji (tur. Türkiye Cumhuriyeti) – państwo położone w Azji na półwyspie Azja Mniejsza, a częściowo również w Europie, ze stolicą w Ankarze.

Nowy!!: Żydzi i Turcja · Zobacz więcej »

Ukraina

Wilhelm de Beauplan ''Opisanie Ukrainy...”, strona tytułowa (1660) Ukraina (Ukrajina) – państwo unitarne, położone w Europie Wschodniej.

Nowy!!: Żydzi i Ukraina · Zobacz więcej »

Ur (miasto)

Ur (sum. uri2/urim2(ŠEŠ.UNUG)ki lub uri5/urim5(ŠEŠ.AB)ki) – starożytne miasto w południowej Mezopotamii, w XXI wieku p.n.e. stolica imperium III dynastii z Ur; obecnie stanowisko archeologiczne Tall al-Mukajjar w Iraku, położone ok.

Nowy!!: Żydzi i Ur (miasto) · Zobacz więcej »

Włochy

Zdjęcie satelitarne Włoch Włochy, Republika Włoska (wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem Unii Europejskiej oraz wielu organizacji, m.in.: NATO, należące do siedmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G7.

Nowy!!: Żydzi i Włochy · Zobacz więcej »

Wielka Brytania

Wielka BrytaniaW języku angielskim nazwą państwa jest United Kingdom (Zjednoczone Królestwo), podczas gdy nazwa Great Britain (Wielka Brytania) odnosi się wyłącznie do Anglii, Szkocji i Walii (bez Irlandii Północnej).

Nowy!!: Żydzi i Wielka Brytania · Zobacz więcej »

Wyznanie

Stadionie Narodowym w Warszawie Wyznanie – określenie grupy religijnej opartej na jednym zestawie prawd wiary („wyznaniu”, „credo”).

Nowy!!: Żydzi i Wyznanie · Zobacz więcej »

Zachodni Brzeg

right Zachodni Brzeg (ad-Diffa al-Gharbija) (zwany także Zachodnim Brzegiem Jordanu; dawna nazwa Cisjordania, w źródłach izraelskich określana też jako Judea i Samaria – יהודה ושומרון) – część Palestyny administrowana przez Izrael i obejmująca obszar historycznych izraelskich krain Judei i Samaria na zachód od doliny rzeki Jordan.

Nowy!!: Żydzi i Zachodni Brzeg · Zobacz więcej »

Zagłada Żydów

Węgierscy Żydzi w Auschwitz-Birkenau przed wysłaniem do komór gazowych powstania w getcie warszawskim Zagłada Żydów, również Holocaust lub Holokaust (gr. ὁλόκαυστος holokaustos – „całopalenie, ofiara całopalna”), Shoah, Szoa – ludobójstwo około 6 milionów europejskich Żydów, dokonane w czasie II wojny światowej przez III Rzeszę i wspierane w różnym stopniu przez uzależnione od niej państwa sojusznicze.

Nowy!!: Żydzi i Zagłada Żydów · Zobacz więcej »

Ziemia Obiecana (Biblia)

Ziemia Obiecana (hebr.: אֶרֶץ יִשְׂרָאֵל, Erec Israel, Ziemia Izraela) – biblijne miejsce, do którego Mojżesz prowadził Izraelitów po wyprowadzeniu ich z Egiptu i przeprowadzeniu przez Morze Czerwone.

Nowy!!: Żydzi i Ziemia Obiecana (Biblia) · Zobacz więcej »

1003 p.n.e.

Bez opisu.

Nowy!!: Żydzi i 1003 p.n.e. · Zobacz więcej »

Przekierowuje tutaj:

Naród żydowski, Żyd.

TowarzyskiPrzybywający
Hej! Jesteśmy na Facebooku teraz! »