Logo
Unionpedia
Komunikacja
pobierz z Google Play
Nowy! Pobierz Unionpedia na urządzeniu z systemem Android™!
Pobieranie
Szybszy dostęp niż przeglądarce!
 

Europa

Indeks Europa

Europa Mapa polityczna Europy Europa – część świata (nazywana zwykle, jednak nieściśle, kontynentem) leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, której część kontynentalna stanowi wraz z Azją kontynent Eurazję.

927 kontakty: Adam de la Halle, Adolf Hitler, Adrianus Petit Coclico, Adwentyzm, Afroeurazja, Afryka, Aglomeracja, Agnostycyzm, Agora (przedsiębiorstwo), Akwedukt, Albania, Aletschgletscher, Alfons X Mądry, Alpidy, Alpy, Altamira, Ameryka, Ameryka Północna, Amsterdam, Anatolia, Andora, Andora (miasto), Anglia, Anglikanizm, Anglosasi, Ankara, Anomalia termiczna, Antonín Dvořák, Antonio Vivaldi, Antracyt (węgiel), Apeniny, Aquila, Arabowie, Archipelag, Ardeny, Armenia, Armia Zbawienia, Śnieżnik europejski, Astana, Świadkowie Jehowy, Święte Cesarstwo Rzymskie, Świstak stepowy, Atak na Pearl Harbor, Atak Niemiec na ZSRR, Ateizm, Ateny, Atlas (góry), Australia, Austria, Austro-Węgry, ..., Autonomia, Azerbejdżan, Azja, Azory, Łańcuch górski, Łaba, Ładoga, Łebsko, Łotwa, Łuk (broń), Żabowate, Żbik europejski, Żelazna kurtyna, Żołna zwyczajna, Żubr europejski, Bażant zwyczajny, Bałkan, Bałkany, Bagno, Bajdarata, Balaton, Ballada, Baptyzm, Barok, Bóbr kanadyjski, Bedřich Smetana, Beerenberg, Bel canto, Belgia, Belgrad, Berlin, Berno, Białoruś, Biełaja (dopływ Kamy), Bitwa o Anglię, Bitwa pod Poitiers (732), Bitwa stalingradzka, Bliski Wschód, Bośnia i Hercegowina, Bochum, Bosfor, Bratysława, Brązy, Bruksela, Brzoza, Bułgaria, Budapeszt, Buddyzm, Bukareszt, Burunduk syberyjski, Bytom, Cabo da Roca, Caccia, Canzona (muzyka), Carl Maria von Weber, Celtowie, Ceramika, Cerkiew prawosławna, Cesarstwo Bizantyńskie, Cesarstwo Rzymskie, Cesarstwo zachodniorzymskie, Cesarz, Chanson, Charków, Chomiki, Chopior, Chorał gregoriański, Chorwacja, Chorzów, Chrystianizacja, Chrześcijaństwo, Cieśnina Duńska, Cieśnina Gibraltarska, Cieśnina Sycylijska, Cietrzew zwyczajny, Claude Monet, Concerto grosso, Cynk, Cypr, Cypr (wyspa), Czaplinek, Czarna śmierć, Czarnogóra, Czarnoziemy, Czarny czwartek (1929), Czółno, Człowiek rozumny, Człowiekowate, Części świata, Czechosłowacja, Czechy, Dania, Daniel zwyczajny, Dardanele, Dźwina, Düsseldorf, Dąb, Dąbrowa Górnicza, Dekolonizacja, Dependencja korony brytyjskiej, Depresja (geografia), Desna (rzeka), Deszcz, Dniepr, Dniestr, Don, Doniec, Donieck, Donieckie Zagłębie Węglowe, Dorowie, Dortmund, Dorzecze, Douglas (Wyspa Man), Dramat muzyczny, Drop zwyczajny, Dublin, Duero, Duisburg, Dunaj, Dwina, Dzierlatka zwyczajna, Dzik euroazjatycki, Ebro, Edvard Grieg, Ekosystem, Elbrus, Elektrownia wodna, Elista, Ententa, Epoka żelaza, Epoka brązu, Epoka kamienia, Erozja, Essen, Estonia, Etna, Etruskowie, Eurazja, Europa (ujednoznacznienie), Europa Wschodnia, Europa Zachodnia, Europocentryzm, Felix Mendelssohn-Bartholdy, Ferenc Liszt, Feudalizm, Finlandia, Flaming karmazynowy, Flores (wyspa na Azorach), Formacja roślinna, Franciszek Ferdynand Habsburg, Francja, Frankowie, Franz Schubert, Fresk, Frottola, Fryderyk Chopin, Frygana, Fuga (muzyka), Gady, Gaetano Donizetti, Garig, Gawdos, Gazeta Wyborcza, Górnictwo, Górnośląski Okręg Przemysłowy, Góry Świętokrzyskie, Góry Betyckie, Góry Dynarskie, Góry Iberyjskie, Góry Kaledońskie, Góry Krymskie, Góry Skandynawskie, Głuszec zwyczajny, Gelsenkirchen, Geografia Islandii, Geologia, Georg Friedrich Händel, Georges Bizet, Germanie, Gibraltar, Giovanni Battista Pergolesi, Giovanni Pierluigi da Palestrina, Giuseppe Verdi, Gleby bielicowe, Gleby brązowe, Gleby brunatnoziemne, Gleby kasztanowe, Gleby płowe, Gleby torfowe, Gliwice, Glomma, Gorłówka, Gotyk, Gracja, Granica Europa-Azja, Grecja, Grenlandia, Groch, Gruzja, Gryzonie, Guernsey, Gwadalkiwir, Gwadiana, Haga, Halit, Hamburg, Harz, Hekla, Helsinki, Henryk Wieniawski, Heptarchia, Hercynidy, Hinduizm, Historia, Historia odkryć geograficznych, Historia sztuki, Historyzm (architektura), Hiszpańskie posiadłości w Afryce Północnej, Hiszpania, Holandia, Homo antecessor, Homo heidelbergensis, Homofonia (muzyka), Hornindalsvatnet, Humanizm renesansowy, Hunowie, Hutnictwo, Hymn, I Republika Francuska, I wojna światowa, II wojna światowa, Ilirowie, Ilmen, Impresjonizm w sztuce, Inkwizycja, Irlandia, Irlandia (wyspa), Islam, Islandia, Islandia (wyspa), Italia (kraina historyczna), Izrael, Jan Mayen, Jarząbek zwyczajny, Jaskinia, Jaszczurka zwinka, Jaszczurki, Jaworzno, Jęczmień, Język angielski, Język łotewski, Język baskijski, Język estoński, Język fiński, Język francuski, Język hiszpański, Język litewski, Język maltański, Język niemiecki, Język polski, Język rosyjski, Język tatarski, Język turecki, Język ukraiński, Język włoski, Język węgierski, Języki ałtajskie, Języki bałtyckie, Języki germańskie, Języki indoeuropejskie, Języki izolowane, Języki romańskie, Języki słowiańskie, Języki semickie, Języki tureckie, Języki ugrofińskie, Języki uralskie, Jean-Baptiste Lully, Jeżowate, Jeżozwierzowate, Jeleń, Jenot azjatycki, Jersey, Jezioro Białe (Rosja), Jezioro Bodeńskie, Jezioro Genewskie, Jezioro przybrzeżne, Jodła, Johann Sebastian Bach, Johann Strauss (ojciec), Johann Strauss (syn), Joseph Haydn, Josquin des Prés, Judaizm, Kałmucja, Kaledonidy, Kalwinizm, Kama (rzeka), Kampania wrześniowa, Kantata, Karaimi, Karol Młot, Karol Wielki, Karolingowie, Karpaty, Karpiowate, Katolicyzm, Katowice, Kaukaz (łańcuch górski), Kazachstan, Kem (geomorfologia), Kijów, Kiszyniów, Klasycyzm, Klif, Klimat, Klimat górski, Klimat okołobiegunowy, Klimat podzwrotnikowy, Klimat subpolarny, Klimat umiarkowany, Klon (roślina), Knivskjellodden, Knossos, Kołgujew, Kolonia (Niemcy), Komunizm pierwotny, Koncert solowy, Konferencja jałtańska, Kongres wiedeński, Konkurs Piosenki Eurowizji, Kontrreformacja, Kontynent, Kopenhaga, Korona Europy, Korsyka, Kosowo, Kotlina Panońska, Kozica, Koziorożec alpejski, Kraina palearktyczna, Kraj Sudetów, Kramatorsk, Kras (geologia), Królestwo Prus, Kreta, Krucjata, Krzemień, Krzysztof Kolumb, Krzywy Róg, Kultura abwilska, Kultura almerska, Kultura amfor kulistych, Kultura aszelska, Kultura azylska, Kultura świderska, Kultura ceramiki sznurowej, Kultura ceramiki wstęgowej rytej, Kultura egejska, Kultura lewaluaska, Kultura magdaleńska, Kultura maglemoska, Kultura minojska, Kultura mustierska, Kultura mykeńska, Kultura oryniacka, Kultura pucharów dzwonowatych, Kultura pucharów lejkowatych, Kultura solutrejska, Kultura starczewska, Kultura tardenuaska, Kultura trzciniecka, Kultura unietycka, Kultury ceramiki dołkowo-grzebykowej, Kultury naddunajskie, Lago di Como, Lago di Garda, Laki, Laponia, Las, Lascaux (Akwitania), Lasostep, Lasotundra, Lato, Lądowanie w Normandii, Lemingi, Len, Leonardo da Vinci, Leverkusen, Lew afrykański, Liège, Liechtenstein, Lille, Lipa, Lis polarny, Liturgia, Litwa, Lizbona, Loara, Lodowiec, Lofoty, Londyn, Longobardowie, Longyearbyen, Lublana, Ludność świata, Ludwig van Beethoven, Ludwik XIV, Ludy irańskie, Luksemburg, Luksemburg (miasto), Luteranizm, Małopolska, Macedonia, Madera, Madrygał, Madryt, Mady, Magna Charta Libertatum, Makak berberyjski, Makia, Malta, Mamut, Mangusta egipska, Mangustowate, Manieryzm (sztuka), Mapa hipsometryczna, Marcin Luter, Mari El, Marsze, Masyw Centralny, Mchy, Mediolan, Medyceusze, Melar, Metodyzm, Mezolit, Miasta w Europie według liczby ludności, Mińsk, Międzynarodowa Unia Geograficzna, Michał Anioł, Michaił Glinka, Michaił Gorbaczow, Minnesingerzy, Mołdawia, Modernizm (sztuka), Modest Musorgski, Monako, Mongołowie, Monodia, Mont Blanc, Morena czołowa, Morena denna, Mormonizm, Morze Adriatyckie, Morze Alborańskie, Morze Śródziemne, Morze Azowskie, Morze Bałtyckie, Morze Balearskie, Morze Barentsa, Morze Białe, Morze Celtyckie, Morze Czarne, Morze Egejskie, Morze Hebrydzkie, Morze Irlandzkie, Morze Jońskie, Morze Karskie, Morze Kaspijskie, Morze Kreteńskie, Morze Lewantyńskie, Morze Libijskie, Morze Liguryjskie, Morze Marmara, Morze Norweskie, Morze Północne, Morze Peczorskie, Morze Szkockie (Szkocja i Irlandia), Morze Trackie, Morze Tyrreńskie, Moskwa, Motet, Moza, Msza (muzyka), Muflon śródziemnomorski, Mur Berliński, Muzułmanin, Muzyka, Muzyka ludowa, Myszowate, N.p.m., Naddniestrze, Nadrenia, Napoleon Bonaparte, NATO, Neandertalczyk, Neoimpresjonizm, Neolit, Neumy, Niccolò Paganini, Niedźwiedź brunatny, Niemcy, Niemen, Nieniecki Okręg Autonomiczny, Niewolnictwo, Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”, Nikołaj Rimski-Korsakow, Nizina, Nizina Środkowoeuropejska, Nizina Nadkaspijska, Nizina Padańska, Nizina Wołoska, Nizina Wschodnioeuropejska, Nominalizm, Nordkinn, Norwegia, Notacja menzuralna, Notacja muzyczna, Notker Balbulus, Nowa Ziemia, Ołów, Oświecenie (epoka), Oberhausen, Ocean, Ocean Arktyczny, Ocean Atlantycki, Odra, Oka (dopływ Wołgi), Okręg przemysłowy, Olsza, Onega (jezioro), Opera, Opera buffa, Opera seria, Oratorium, Orłosęp, Orlando di Lasso, Orogeneza, Orzechówka zwyczajna, Orzesznica leszczynowa, Oslo, Ostrogoci, Owady, Oz (geomorfologia), P.p.m., Pałac, Państwa centralne, Państwa Europy, Pad (rzeka), Paleoantropologia, Paleolit, Paleolit środkowy, Paleolit dolny, Paleolit górny, Paleozoik, Pandemia, Pardwa mszarna, Paryż, Pasma górskie w Europie, Półkula północna, Półkula wschodnia, Półkula zachodnia, Półpustynia, Półwysep, Półwysep Apeniński, Półwysep Bałkański, Półwysep Bretoński, Półwysep Iberyjski, Półwysep Indyjski, Półwysep Jutlandzki, Półwysep Kolski, Półwysep Krymski, Półwysep Skandynawski, Płazy, Peczora (rzeka), Pejpus, Pelikany, Pentekostalizm, Perewiaska marmurkowa, Perwomajsk (obwód ługański), Petersburg, Piżmak amerykański, Pieśń (forma muzyczna), Piekary Śląskie, Pilzno, Piotr Czajkowski, Piotr Kuncewicz, Pireneje, Platforma wschodnioeuropejska, Platforma zachodnioeuropejska, Plejstocen, Połozowate, Podgorica, Pojezierze Fińskie, Pokój westfalski, Polatucha syberyjska, Polifonia, Polska, Pomnik, Popielica szara, Porosty, Portugalia, Postimpresjonizm, Praga, Prawo cywilne, Prawosławie, Prąd morski, Prąd Zatokowy, Prehistoria, Prekambr, Preludium (muzyka), Prisztina, Proso, Protestantyzm, Prut, Przemysł, Przylądek Flissingski, Przylądek Marroquí, Przymrozek, Psalm, Pszenica, Ptaki, Pustynia, Puszta, Rada Europy, Rafael Santi, Rawenna, Realizm (malarstwo), Reformacja, Rekonkwista, Religia, Ren, Renesans, Renifer tundrowy, Republika Komi, Rewolucja francuska, Rewolucja neolityczna, Rewolucja październikowa, Rewolucja przemysłowa, Reykjavík, Ricercar, Richard Wagner, Rif, Roślinność alpejska, Robert Schumann, Rodan, Rokoko, Rolnictwo, Romantyzm, Rondo (muzyka), Ropuchowate, Rosja, Rosomak tundrowy, Roubaix, Ruś Kijowska, Rumunia, Ryga, Rzeka, Rzeki Europy, Rzym, Saara, Saimaa, Saint Helier, Saint Peter Port, Salamandra, San Marino, San Marino (miasto), Sandomierz, Santoryn, Sarajewo, Sardynia, Sarna, Sawa (rzeka), Słowacja, Słowenia, Słowiańsk, Słowianie, Scytowie, Sekwana, Serbia, Sesklo, Sewilla, Siegen, Sierpówka, Sikhizm, Skały krystaliczne, Skala Celsjusza, Skandynawia, Skopje, Soczewica jadalna, Sofia, Sortawała, Sosna, Spitsbergen, Ssaki, Stambuł, Stanisław Moniuszko, Starożytna Grecja, Starożytna Macedonia, Starożytność, Starożytny Rzym, Step, Stok (geomorfologia), Strefa klimatyczna, Strefa Teisseyre’a-Tornquista, Stromboli, Subkontynent, Sudety, Suhak stepowy, Suita, Suseł, Svalbard, Sycylia, Szachty, Szakal, Szczur, Szelf kontynentalny, Szerokość geograficzna, Szew transeuropejski, Szkocja, Szpaki, Sztokholm, Sztuka, Sztuka bizantyńska, Sztuka etruska, Sztuka karolińska, Sztuka mozarabska, Sztuka prehistoryczna, Sztuka przedromańska, Sztuka romańska, Sztuka starożytnego Rzymu, Sztuka starożytnej Grecji, Sztuka wczesnochrześcijańska, Szwajcaria, Szwecja, Tag (rzeka), Tajga, Tallinn, Tamiza, Tarcza fennoskandzka, Tarcza ukraińska, Tarnowskie Góry, Tatarstan, Tchórz stepowy, Tektonika (geologia), Temperatura powietrza, Thayngen, Thorshavn, Tirana, Toccata, Tonalność, Topór, Topola osika, Torfowisko, Torne, Tourcoing, Traktat wersalski, Trójpolówka, Troki, Trubadurzy, Truwerzy, Tundra, Tunel Nordkapp, Tur, Turcja, Twer, Tyraspol, Udmurcja, Układ Warszawski, Ukraina, Unia Europejska, Ural, Ural (rzeka), Urban II, Vaduz, Valletta, Vardø, Virelai, Voodoo, Vulcano, Walia, Wandalowie, Wariacje, Warszawa, Watykan, Włochy, Węże, Węgiel brunatny, Węgiel kamienny, Węgry, Węgrzy, Wener, Wenus paleolityczna, Wesseling, Westfalia, Wetter (jezioro), Wezuwiusz, Wiatka, Wiąz, Wiechlinowate, Wiedeń, Wielka Brytania, Wielka Brytania (wyspa), Wielka Nizina Węgierska, Wielka schizma wschodnia, Wielka schizma zachodnia, Wielki kryzys, Wielogłosowość, Wikingowie, Wilk szary, Wilno, Winston Churchill, Wiosna, Wiosna Ludów, Wisła, Wiwerowate, Wizon amerykański, Wizygoci, Wołga, Wojna stuletnia, Wojna trzydziestoletnia, Wojny napoleońskie, Wojny włoskie, Wolfgang Amadeus Mozart, Wróble, Wrzos zwyczajny, Wrzosowisko, Wulkan, Wulkanizm, Wulkany Islandii, Wyżyna, Wybrzeże, Wybrzeże dalmatyńskie, Wybrzeże ferdowe, Wybrzeże fiordowe, Wybrzeże limanowe, Wybrzeże riasowe, Wybrzeże szkierowe, Wygoziero, Wyspa, Wyspa Man, Wyspa Północna (Nowa Ziemia), Wyspa Południowa (Nowa Ziemia), Wyspa Rudolfa, Wyspy Brytyjskie, Wyspy Kanaryjskie, Wyspy Liparyjskie, Wyspy Normandzkie, Wyspy Owcze, Zabrze, Zagłada Żydów, Zagrzeb, Zając bielak, Zatoka Biskajska, Zatoka Botnicka, Zatoka Fińska, Zatoka Kadyksu, Zatoka Kotorska, Zatoka Lwia, Zatoka Ryska, Zatoka Tarencka, Złota Orda, Zbieractwo, Zboża, Ziemia, Ziemia Franciszka Józefa, Ziemia Północno-Wschodnia, Zimna wojna, Zjednoczenie Niemiec (1866–1871), Zjednoczenie Włoch, Zlewisko, Zlodowacenie, Zoogeografia, Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, 133 p.n.e., 44 p.n.e.. Rozwiń indeks (877 jeszcze) »

Adam de la Halle

Adam de la Halle, także: Adam le Bossu (Adam Garbus), Adam d'Arras (ur. między 1245 a 1250 w Arras, zm. między 1285 a 1288 w Neapolu lub po 1306 w Anglii) – francuski poeta, kompozytor i truwer.

Nowy!!: Europa i Adam de la Halle · Zobacz więcej »

Adolf Hitler

Adolf Hitler (ur. 20 kwietnia 1889 w Braunau am Inn, zm. 30 kwietnia 1945 w Berlinie) – niemiecki polityk pochodzenia austriackiego, kanclerz Rzeszy od 30 stycznia 1933, Wódz i kanclerz Rzeszy (niem. Der Führer und Reichskanzler) od 2 sierpnia 1934 do śmierci; twórca i dyktator III Rzeszy, przywódca Narodowo-Socjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP), ideolog narodowego socjalizmu; zbrodniarz wojenny, odpowiedzialny za zbrodnie przeciw ludzkości.

Nowy!!: Europa i Adolf Hitler · Zobacz więcej »

Adrianus Petit Coclico

Adrianus Petit Coclico (ur. w 1499 lub 1500 na terenie Flandrii – zm. po wrześniu 1562 w Kopenhadze) – flamandzki kompozytor, śpiewak i teoretyk muzyki okresu renesansu.

Nowy!!: Europa i Adrianus Petit Coclico · Zobacz więcej »

Adwentyzm

Adwentyzm (z: „przyjście”) – Kościoły i inne wspólnoty chrześcijańskie wywodzące się lub nawiązujące do XIX-wiecznego amerykańskiego przebudzenia eschatologiczno-mesjanistycznego w łonie ewangelikalizmu, któremu przewodził William Miller.

Nowy!!: Europa i Adwentyzm · Zobacz więcej »

Afroeurazja

Afroeurazja Afroeurazja (ang. Eurafrasia, AfrasiaOba terminy używa m.in. Henry Field w. American Anthropologist, New Series, Vol. 50, No. 3, Part 1 (Jul. – Sep., 1948), s. 479-493., Afro-Eurasia) – według niektórych koncepcji geograficznych jedna z części świata zajmująca ok.

Nowy!!: Europa i Afroeurazja · Zobacz więcej »

Afryka

Mapa Afryki AIDS w poszczególnych krajach Afryki (według stanu na 2011 r.) Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi.

Nowy!!: Europa i Afryka · Zobacz więcej »

Aglomeracja

Rzeczypospolitej Obojga Narodów Tokio Meksyk Szanghaj Nowy Jork São Paulo Kair Londyn Aglomeracja miejska (z łac. agglomeratio – nagromadzenie) – jednostka morfologiczna tworząca spójny zespół wzajemnie powiązanych jednostek osadniczych, powstały w wyniku koncentracji zabudowy i zagospodarowania.

Nowy!!: Europa i Aglomeracja · Zobacz więcej »

Agnostycyzm

Thomas Henry Huxley, twórca terminu ''agnostycyzm'' Agnostycyzm (α- a-, bez + γνώσις gnōsis, wiedzy; od gnostycyzmu) – pogląd filozoficzny, według którego obecnie niemożliwe jest całkowite poznanie rzeczywistości.

Nowy!!: Europa i Agnostycyzm · Zobacz więcej »

Agora (przedsiębiorstwo)

Agora SA (zapis stylizowany: AGORASA) – polska, publiczna spółka prawa handlowego, notowana na giełdzie w Warszawie, prowadząca działalność mediową.

Nowy!!: Europa i Agora (przedsiębiorstwo) · Zobacz więcej »

Akwedukt

Akwedukt Pont du Gard we Francji Akwedukt w Kawali, w Grecji Kolonię miał 95 km, łącznie z odnogami 150. Był używany w latach 80. – 250. Współczesny akwedukt w Stanach Zjednoczonych. Widok z lotu ptaka Akwedukt (łac. aquae ductus, ciąg wodny) – kanał wodociągowy, rurociąg podziemny lub nadziemny, doprowadzający wodę z odległych źródeł na ogół do miast przy wykorzystaniu siły ciążenia ziemskiego.

Nowy!!: Europa i Akwedukt · Zobacz więcej »

Albania

Albania, Republika Albanii – państwo w południowo-wschodniej Europie na Bałkanach.

Nowy!!: Europa i Albania · Zobacz więcej »

Aletschgletscher

Aletsch – widok z Bettmerhorn Jęzor lodowca Aletsch Panorama lodowca Aletschgletscher, Grosser Aletschgletscher – największy lodowiec Alp, leżący w Alpach Berneńskich, w kantonie Valais w Szwajcarii.

Nowy!!: Europa i Aletschgletscher · Zobacz więcej »

Alfons X Mądry

Alfons X i jego dwór Posąg Alfonsa X Alfons X Mądry, hiszp. Alfonso X El Sabio (ur. 23 listopada 1221 w Toledo, zm. 4 kwietnia 1284, w Sewilli) – król Kastylii i Leónu w latach 1252–1284, antykról Niemiec w latach 1257-1275 (w opozycji do Ryszarda z Kornwalii, a następnie wybranego Rudolfa Habsburga).

Nowy!!: Europa i Alfons X Mądry · Zobacz więcej »

Alpidy

Alpidy – orogeny wypiętrzone w trakcie orogenezy alpejskiej.

Nowy!!: Europa i Alpidy · Zobacz więcej »

Alpy

Zdjęcie satelitarne Alp Grań główna Alp zaznaczona żółtą linią Alpy na włoskiej mapie z roku 1899 Alpy widziane z Aiguille du Midi (3842 m) – masyw Mont Blanc Mont Blanc Matterhorn Aiguille du Midi Finsteraarhorn Eiger Alpy (fr. Alpes, niem. Alpen, wł. Alpi, słoweń. Alpe, ret. Alps) – najwyższy łańcuch górski Europy, ciągnący się łukiem od wybrzeża Morza Śródziemnego w okolicy Savony po dolinę Dunaju w okolicach Wiednia.

Nowy!!: Europa i Alpy · Zobacz więcej »

Altamira

Altamira – jaskinia krasowa w górach Kantabryjskich w północnej Hiszpanii, w pobliżu miejscowości Santillana del Mar.

Nowy!!: Europa i Altamira · Zobacz więcej »

Ameryka

Ameryka Ameryka – część świata położona na zachodniej półkuli Ziemi, w skład której wchodzą dwa kontynenty: Ameryka Północna i Ameryka Południowa.

Nowy!!: Europa i Ameryka · Zobacz więcej »

Ameryka Północna

Nowy Jork jest drugim najbardziej zaludnionym miastem w Ameryce Północnej Toronto jest najbardziej zaludnionym miastem w Kanadzie i szóstym najbardziej w Ameryce Północnej Ameryka Północna – kontynent o powierzchni 24 242 000 km² (co stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej), położony na półkulach: północnej i zachodniej.

Nowy!!: Europa i Ameryka Północna · Zobacz więcej »

Amsterdam

Amsterdam – miasto i stolica konstytucyjna Holandii.

Nowy!!: Europa i Amsterdam · Zobacz więcej »

Anatolia

data dostępu.

Nowy!!: Europa i Anatolia · Zobacz więcej »

Andora

Andora, Księstwo Andory (katal. Principat d’Andorra), nazwa historyczna (tradycyjna): Doliny Andory (katal. Les Valls d’Andorra) – małe państwo w południowo-zachodniej Europie, bez dostępu do morza. Leży w Pirenejach, granicząc od północy z Francją, a od południa z Hiszpanią.

Nowy!!: Europa i Andora · Zobacz więcej »

Andora (miasto)

Andora (kat.: Andorra la Vella, hiszp.: Andorra la Vieja, fr.: Andorre-la-Vieille, co znaczy Stara Andora) – stolica Księstwa Andory, położona w śródgórskiej kotlinie we wschodnich Pirenejach pomiędzy Francją i Hiszpanią.

Nowy!!: Europa i Andora (miasto) · Zobacz więcej »

Anglia

Anglia (ang. England) – kraj, część składowa Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, w przeszłości samodzielne królestwo.

Nowy!!: Europa i Anglia · Zobacz więcej »

Anglikanizm

Anglikanizm – jedna z gałęzi chrześcijaństwa, która powstała w Anglii w XVI wieku.

Nowy!!: Europa i Anglikanizm · Zobacz więcej »

Anglosasi

Anglosaski hełm paradny Anglosasi – tym mianem określa się rozmaite plemiona, wywodzące się z terenu obecnych Niemiec i Skandynawii, takie jak Anglowie, Sasi i Jutowie.

Nowy!!: Europa i Anglosasi · Zobacz więcej »

Ankara

Panorama Ankary Ankara (wcześniej Angora, a w starożytności łac. Ancyra, gr. Ἄγκυρα, ‘kotwica’) – miasto w środkowej Turcji, będące jej stolicą od 1923 roku.

Nowy!!: Europa i Ankara · Zobacz więcej »

Anomalia termiczna

Anomalia termiczna - w meteorologii to odchylenie temperatury od średniej czasowej lub przestrzennej.

Nowy!!: Europa i Anomalia termiczna · Zobacz więcej »

Antonín Dvořák

Dom rodzinny w Nelahozevsi Muzeum Antonína Dvořáka w letnim pałacyku Amerika w Pradze Antonín Leopold Dvořák (ur. 8 września 1841 w Nelahosevsi, zm. 1 maja 1904 w Pradze) – czeski kompozytor i dyrygent okresu romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Antonín Dvořák · Zobacz więcej »

Antonio Vivaldi

Antonio Lucio Vivaldi zwany Il Prete Rosso, pol. „Rudy Ksiądz” (ur. 4 marca 1678 w Wenecji, zm. 28 lipca 1741 w Wiedniu) – włoski skrzypek i kompozytor, duchowny katolicki.

Nowy!!: Europa i Antonio Vivaldi · Zobacz więcej »

Antracyt (węgiel)

Antracyt Antracyt – skała organogeniczna stanowiąca odmianę węgla kopalnego.

Nowy!!: Europa i Antracyt (węgiel) · Zobacz więcej »

Apeniny

Apeniny (wł. Appennini) – łańcuch górski we Włoszech, rozciągający się na długości 1350 km z północy na południe wzdłuż całego Półwyspu Apenińskiego i na szerokość od 40 do 200 km.

Nowy!!: Europa i Apeniny · Zobacz więcej »

Aquila

Aquila – rodzaj ptaka z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae).

Nowy!!: Europa i Aquila · Zobacz więcej »

Arabowie

Kraje, w których język arabski jest językiem urzędowym; „zielony” — kraje, w których jest jedynym językiem urzędowym, „niebieski” — kraje, w których jest jednym z języków urzędowych Arabowie (arab.: عرب ’Arab, w pierwotnym znaczeniu: „koczownik”) – grupa ludów pochodzenia semickiego zamieszkująca od czasów starożytnych Półwysep Arabski.

Nowy!!: Europa i Arabowie · Zobacz więcej »

Archipelag

Archipelag Archipelag (z Archipelagos - nazwa prowincji bizantyjskiej obejmującej główne wyspy Morza Egejskiego) – grupa wysp położonych blisko siebie, najczęściej o wspólnej genezie i podobnej budowie geologicznej.

Nowy!!: Europa i Archipelag · Zobacz więcej »

Ardeny

Ardeny (Las Ardeński, fr. Ardennes, luks. Ardennen) – silnie zalesione pasmo górskie w południowo-wschodniej Belgii (rozciągają się również na Luksemburg i Francję).

Nowy!!: Europa i Ardeny · Zobacz więcej »

Armenia

Armenia, Republika Armenii (– Hajastạn, Հայաստանի Հանրապետություն – Hajastani Hanrapetutjun) – państwo na pograniczu Europy i Azji, na Kaukazie Południowym.

Nowy!!: Europa i Armenia · Zobacz więcej »

Armia Zbawienia

Flaga Armii Zbawienia Międzynarodowa Kwatera Główna Armii Zbawienia w Londynie '''The William Booth Memorial Training College''', Denmark Hill, Londyn: College Szkoleniowy dla Oficerów Armii Zbawienia w Wielkiej Brytanii Oxfordu Japonii Armia Zbawienia (ang. The Salvation Army) – międzynarodowe chrześcijańskie wyznanie protestanckie o charakterze ewangelikalnym, metodystycznym i uświęceniowym oraz międzynarodowa organizacja dobroczynna zorganizowana w sposób hierarchiczny na podobieństwo organizacji militarnych.

Nowy!!: Europa i Armia Zbawienia · Zobacz więcej »

Śnieżnik europejski

Śnieżnik europejski (Chionomys nivalis syn. Microtus nivalis) – gatunek gryzonia z podrodziny karczowników w rodzinie chomikowatych.

Nowy!!: Europa i Śnieżnik europejski · Zobacz więcej »

Astana

Senatu Bulwar Nurzhol w centrum miasta, w oddali Pałac prezydencki Ak Orda Pałac Sztuki Szabyt, Wieża Kazach Eli i Pałac Niepodległości Astana (kaz. Астана; do 1961 Akmolińsk, do 1992 Celinograd, do 1998 Akmoła) – miasto w Kazachstanie, od 10 grudnia 1997 stolica tego kraju.

Nowy!!: Europa i Astana · Zobacz więcej »

Świadkowie Jehowy

głoszenia nauk biblijnych ''od domu do domu'' (na zdjęciu w Portugalii) Świadkowie Jehowy, pełna nazwa Chrześcijański Zbór Świadków Jehowy – restoracjonistyczny związek wyznaniowy, głoszący, że jedynym Bogiem jest Jehowa (Jahwe), oraz o zbliżającym się objęciu władzy nad światem przez Królestwo Boże.

Nowy!!: Europa i Świadkowie Jehowy · Zobacz więcej »

Święte Cesarstwo Rzymskie

Korona cesarska Święte Cesarstwo Rzymskie (łac., od 1254, Sacrum Romanum Imperium lub Sacrum Imperium Romanum, niem. Heiliges Römisches Reich); potocznie, od 1441, Święte Cesarstwo Rzymskie Narodu Niemieckiego (łac. Sacrum Romanum Imperium Nationis Germanicae) – nazwa państwa stanowiącego kontynuację cesarstwa zachodniorzymskiego, odwołująca się zarówno do idei, jak i kształtu politycznego średniowiecznej i wczesnonowożytnej Europy.

Nowy!!: Europa i Święte Cesarstwo Rzymskie · Zobacz więcej »

Świstak stepowy

Świstak stepowy, bobak (Marmota bobak) – gatunek gryzonia z rodziny wiewiórkowatych (Sciuridae), spokrewniony ze świstakiem alpejskim.

Nowy!!: Europa i Świstak stepowy · Zobacz więcej »

Atak na Pearl Harbor

Atak na Pearl Harbor – przeprowadzony 7 grudnia 1941 roku japoński nalot na amerykańskie bazy floty i lotnictwa w Pearl Harbor na Hawajach.

Nowy!!: Europa i Atak na Pearl Harbor · Zobacz więcej »

Atak Niemiec na ZSRR

Rygi jednostki Wehrmachtu Jeńcy radzieccy Granica między ZSRR a III Rzeszą do 22 czerwca 1941 Atak Niemiec na ZSRR, niemiecki kryptonim operacja Barbarossa (niem. Unternehmen Barbarossa) – agresja III Rzeszy na Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich w trakcie II wojny światowej.

Nowy!!: Europa i Atak Niemiec na ZSRR · Zobacz więcej »

Ateizm

Kolorami zaznaczono procent osób, które w 2005 r. odpowiedziały: ''Wierzę, że jest Bóg''. (Badanie ''Eurobarometru'') Ateizm (z greki – a-.

Nowy!!: Europa i Ateizm · Zobacz więcej »

Ateny

Ateny (nowogr. Αθήνα, Athī́na (trl.), Atina (trb.); st.gr., Athēnai; łac. Athenae) – stolica i największe miasto Grecji.

Nowy!!: Europa i Ateny · Zobacz więcej »

Atlas (góry)

Góry Atlas z satelity Panorama gór Atlas - łańcuch górski w Afryce.

Nowy!!: Europa i Atlas (góry) · Zobacz więcej »

Australia

Związek Australijski (skrótowo: Australia; ang. Commonwealth of Australia) – państwo demokratyczne, położone na półkuli południowej, obejmujące kontynent Australia, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym.

Nowy!!: Europa i Australia · Zobacz więcej »

Austria

Austria (niem. Österreich), Republika Austrii (niem. Republik Österreich) – państwo położone w Europie Środkowej, federacja dziewięciu krajów związkowych ze stolicą w Wiedniu.

Nowy!!: Europa i Austria · Zobacz więcej »

Austro-Węgry

Austro-Węgry (t. Monarchia Austro-Węgierska; niem. Österreich-Ungarn, węg. Osztrák-Magyar Monarchia) – państwo związkowe w Europie Środkowej.

Nowy!!: Europa i Austro-Węgry · Zobacz więcej »

Autonomia

Pojęcie autonomia pochodzi od (staro)greckiego αυτονομία, (αὐτονομία) autonomía – możliwość stanowienia norm samemu sobie, samodzielność prawna.

Nowy!!: Europa i Autonomia · Zobacz więcej »

Azerbejdżan

Azerbejdżan, Republika Azerbejdżanu (azer. Azərbaycan, Azərbaycan Respublikası) – państwo w Azji nad Morzem Kaspijskim, graniczące z Rosją, Gruzją, Armenią, Iranem oraz Turcją.

Nowy!!: Europa i Azerbejdżan · Zobacz więcej »

Azja

Azja (gr. Asía, łac. Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi.

Nowy!!: Europa i Azja · Zobacz więcej »

Azory

Stołeczna Ponta Delgada. Azory (port. Açores, wym.; Arquipélago dos Açores), oficjalnie Region Autonomiczny Azorów – archipelag dziewięciu wysp wulkanicznych należących do Portugalii.

Nowy!!: Europa i Azory · Zobacz więcej »

Łańcuch górski

Łańcuch górski – teren górski o równolegle ułożonych pasmach wraz z kotlinami i przylegającymi do nich pogórzami.

Nowy!!: Europa i Łańcuch górski · Zobacz więcej »

Łaba

--> Łaba (czes. Labe, niem. Elbe) – rzeka w Czechach i Niemczech o długości 1165 km (370 km w Czechach) i powierzchni dorzecza 144 055 km² (w Czechach 51 394 km²).

Nowy!!: Europa i Łaba · Zobacz więcej »

Ładoga

Ładoga (ros. Ладожское озеро (Ładożskoje oziero), fiń. Laatokka), dawniej Newo – największe jezioro Europy położone w Rosji (do 1940 część jeziora należała do Finlandii), na północny wschód od Petersburga.

Nowy!!: Europa i Ładoga · Zobacz więcej »

Łebsko

Łebsko (kasz. Łebskò, niem. Lebasee) – jezioro przybrzeżne w województwie pomorskim (na terenie gmin Wicko oraz Smołdzino) na Wybrzeżu Słowińskim, trzecie pod względem powierzchni jezioro w Polsce.

Nowy!!: Europa i Łebsko · Zobacz więcej »

Łotwa

Łotwa (łot. Latvija, Republika Łotewska – Latvijas Republika) – państwo w Europie Północnej, jeden z krajów nadbałtyckich, położony w przeważającej części w dorzeczu Dźwiny.

Nowy!!: Europa i Łotwa · Zobacz więcej »

Łuk (broń)

Łuk – jedna z najstarszych broni miotających, znana ludzkości od co najmniej 35 tys.

Nowy!!: Europa i Łuk (broń) · Zobacz więcej »

Żabowate

Żabowate (Ranidae), tzw.

Nowy!!: Europa i Żabowate · Zobacz więcej »

Żbik europejski

''Felis silvestris'' - zasięgIUCN (International Union for Conservation of Nature) 2015. Felis silvestris. In: IUCN 2015. The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2015.2. http://www.iucnredlist.org. Downloaded on 01 September 2015.. Europie. Żbik europejski, żbik (Felis silvestris) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych, po raz pierwszy opisany przez Karola Linneusza w 1758 roku (pod nazwą Felis catus), na podstawie wyglądu kota domowego.

Nowy!!: Europa i Żbik europejski · Zobacz więcej »

Żelazna kurtyna

Żelazna kurtyna w Europie Granica dwóch państw niemieckich Zasieki przy granicy Czechosłowacji (Bratislava-Devínska Nová Ves) Mur Berliński Żelazna kurtyna – określenie porządku pojałtańskiego, które spopularyzował Winston Churchill 5 marca 1946 roku, podczas historycznego przemówienia w amerykańskim mieście Fulton w stanie Missouri.

Nowy!!: Europa i Żelazna kurtyna · Zobacz więcej »

Żołna zwyczajna

Żołna zwyczajna, żołna pospolita, żołna pszczołojad (Merops apiaster) – gatunek średniego ptaka wędrownego z rodziny żołn (Meropidae), zamieszkujący południową Europę, tylko lokalnie na północ od Alp i Karpat, a także południową Azję i lokalnie w Afryce.

Nowy!!: Europa i Żołna zwyczajna · Zobacz więcej »

Żubr europejski

Żubr europejski, dawniej: żubr (Bison bonasus) – gatunek łożyskowca z rodziny wołowatych, rzędu parzystokopytnych.

Nowy!!: Europa i Żubr europejski · Zobacz więcej »

Bażant zwyczajny

Bażant zwyczajny (Phasianus colchicus) – gatunek dużego ptaka z rodziny kurowatych.

Nowy!!: Europa i Bażant zwyczajny · Zobacz więcej »

Bałkan

Bałkan (też Bałkany, Bałkanidy) - system gór fałdowych na Półwyspie Bałkańskim.

Nowy!!: Europa i Bałkan · Zobacz więcej »

Bałkany

Obszar Półwyspu Bałkańskiego Bałkany – region Europy, obejmujący w przybliżeniu obszar Półwyspu Bałkańskiego.

Nowy!!: Europa i Bałkany · Zobacz więcej »

Bagno

Florydzie NiemczechBagno w Olsztynie Bagno – obszar o utrzymującym się nadmiernym nawilgoceniu, porośnięty przez roślinność przystosowaną do specyficznych warunków związanych z dużym nawilgoceniem.

Nowy!!: Europa i Bagno · Zobacz więcej »

Bajdarata

Bajdarata – rzeka, po której biegnie umowna granica Europy i Azji, jednocześnie jej ujście do Morza Karskiego (68°15′) jest najdalej na wschód wysuniętym punktem Europy.

Nowy!!: Europa i Bajdarata · Zobacz więcej »

Balaton

Balaton – zdjęcie satelitarne Landsat Miejscowości nad Balatonem Balaton, Jezioro Błotne – największe jezioro Węgier i zarazem Europy Środkowej, położone w południowo-zachodnich Węgrzech, na Nizinie Panońskiej, u południowych podnóży Lasu Bakońskiego, około 80 km od Budapesztu.

Nowy!!: Europa i Balaton · Zobacz więcej »

Ballada

Ballada – gatunek synkretyczny, łączący w sobie cechy liryki (nastrojowość, emocjonalność), epiki (fabuła, narrator) i dramatu (dialogi, akcja), którego tematem są niezwykłe wydarzenia.

Nowy!!: Europa i Ballada · Zobacz więcej »

Baptyzm

Baptyzm (z gr. baptídzein 'zanurzać; chrzcić' od báptein 'zanurzać') – nurt chrześcijaństwa należący do protestantyzmu, akcentujący indywidualizm w relacji do Boga, nadrzędną rolę Pisma Świętego jako autorytetu w sprawach wiary i życia chrześcijanina oraz ograniczający praktykę chrztu do osób świadomych tego aktuE.A. Livingstone, Oxford Concise Dictionary of the Christian Church, Oxford – New York 2000, s. 53.

Nowy!!: Europa i Baptyzm · Zobacz więcej »

Barok

Annibale Carracci, ''Domine, quo vadis'' Kościół Il Gesù w RzymieAndrea Pozzo, ''Apoteoza św. Ignacego'' Bartolomé Esteban Murillo, ''Immaculata'' Pałac w Wilanowie Fara poznańska Barok (prawdopodobnie z port. barroco – „perła o nieregularnym kształcie”, z wł. – dziwność, nietypowość) – główny kierunek w kulturze europejskiej, którego trwanie datuje się od końca XVI wieku do XVIII wiekuCz.

Nowy!!: Europa i Barok · Zobacz więcej »

Bóbr kanadyjski

tama zbudowana przez bobry drzewa powalone przez bobry bóbr kanadyjski bóbr kanadyjski Bóbr kanadyjski, zwany niekiedy także bobrem amerykańskim (Castor canadensis) – gatunek dużego gryzonia z rodziny bobrowatych (Castoridae), blisko spokrewniony z bobrem europejskim (Castor fiber).

Nowy!!: Europa i Bóbr kanadyjski · Zobacz więcej »

Bedřich Smetana

Bedřich Smetana, Bedrzich Smetana (ur. 2 marca 1824 w Litomyšlu, zm. 12 maja 1884 w Pradze) – czeski kompozytor okresu romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Bedřich Smetana · Zobacz więcej »

Beerenberg

Beerenberg – rycina z XVIII w Beerenberg lub Haakon VII Toppen (pol. Szczyt Haakona VII) – aktywny wulkan (stratowulkan) w północno-wschodniej części wyspy Jan Mayen, drugi pod względem wysokości w Europie (po Etnie).

Nowy!!: Europa i Beerenberg · Zobacz więcej »

Bel canto

Bel canto, także belcanto (wł. dosłownie: piękny śpiew) – termin muzyczny używany w dwóch pokrewnych znaczeniach.

Nowy!!: Europa i Bel canto · Zobacz więcej »

Belgia

Belgia, Królestwo Belgii (nid. Koninkrijk België, fr. Royaume de Belgique, niem. Königreich Belgien) – państwo federacyjne w zachodniej Europie w południowych Niderlandach.

Nowy!!: Europa i Belgia · Zobacz więcej »

Belgrad

Historyczna mapa Belgraduz Meyers Konversationslexikon z 1888 r. despoty Stefana na Kalemegdanie (1405) Sobór św. Sawy Belgrad (starożytne Singidunum, dawn. Białogród) – stolica i największe miasto Serbii położone na północy kraju przy ujściu Sawy do Dunaju.

Nowy!!: Europa i Belgrad · Zobacz więcej »

Berlin

Berlin – stolica, największe miasto Niemiec i zarazem kraj związkowy.

Nowy!!: Europa i Berlin · Zobacz więcej »

Berno

centruj Berno (niem. Bern, fr. Berne, wł. Berna, rm. Berna) – de facto stolica oraz czwarte co do wielkości i ludności miasto Szwajcarii, siedziba rządu (niem. Bundesstadt) i stolica kantonu Berno.

Nowy!!: Europa i Berno · Zobacz więcej »

Białoruś

Białoruś, Republika Białorusi.

Nowy!!: Europa i Białoruś · Zobacz więcej »

Biełaja (dopływ Kamy)

Mapa rzeki Biełaja (ros. Белая) – rzeka w Rosji (Baszkiria).

Nowy!!: Europa i Biełaja (dopływ Kamy) · Zobacz więcej »

Bitwa o Anglię

Bitwa o Anglię lub bitwa o Wielką Brytanię (ang. Battle of Britain, niem. Luftschlacht um England) – kampania powietrzna głównie nad południową i centralną Anglią, toczona między niemieckim lotnictwem Luftwaffe a brytyjskim RAF-em w czasie drugiej wojny światowej, w okresie od 10 lipca do 31 października 1940 roku.

Nowy!!: Europa i Bitwa o Anglię · Zobacz więcej »

Bitwa pod Poitiers (732)

Bitwa pod Poitiers lub Bitwa pod Tours – bitwa stoczona 25 październikaNiekiedy podawana jest inna data bitwy: 10 października.

Nowy!!: Europa i Bitwa pod Poitiers (732) · Zobacz więcej »

Bitwa stalingradzka

Bitwa pod Stalingradem (także bitwa nad Wołgą) była jedną z największych bitewW rzeczywistości była to kampania składająca się z kilku etapów.

Nowy!!: Europa i Bitwa stalingradzka · Zobacz więcej »

Bliski Wschód

Bliski Wschód Mapa polityczna Zdjęcie satelitarne Bliski Wschód (arab. الشرق الأوسط; hebr. המזרח התיכון; per. خاورمیانه, Xâvar-e Miyâne; przestarzałe Lewant) – region geograficzny leżący na styku Azji, Europy i Afryki.

Nowy!!: Europa i Bliski Wschód · Zobacz więcej »

Bośnia i Hercegowina

Bośnia i Hercegowina (bośn. i chorw.: Bosna i Hercegovina, serb.: Босна и Херцеговина, Bosna i Hercegovina), również BiH lub Bośnia – państwo federacyjne ze stolicą w Sarajewie położone w południowo-wschodniej Europie, na Półwyspie Bałkańskim.

Nowy!!: Europa i Bośnia i Hercegowina · Zobacz więcej »

Bochum

Nokia w Bochum Bochum – miasto na prawach powiatu położone w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Arnsberg, w środku Zagłębia Ruhry (niem. Ruhrgebiet).

Nowy!!: Europa i Bochum · Zobacz więcej »

Bosfor

Cieśnina Bosfor, zdjęcie satelitarne; na żółto zaznaczone mosty (chronologicznie), czerwone kropki tunel Marmaray Most Bosforski Most Mehmeda Zdobywcy Bosfor (tur. Bogaziçi, İstanbul Boğazı; gr. Βόσπορος, bosporos – przejście, przeprawa dla bydła) – cieśnina łączącą Morze Czarne z Morzem Marmara, położona między Półwyspem Bałkańskim a Azją Mniejszą, oddziela Europę od Azji.

Nowy!!: Europa i Bosfor · Zobacz więcej »

Bratysława

Bratysława (i, wym.) – stolica oraz największe miasto Słowacji pod względem liczby mieszkańców (432 801 mieszkańców) i powierzchni (367,9 km²).

Nowy!!: Europa i Bratysława · Zobacz więcej »

Brązy

Dawne brązy Łotewska moneta 1 santim z 1939 r. wybita z brązu Brązy – stopy miedzi z cyną lub innymi metalamiNazwa brąz bez dalszych określeń oznacza stop miedzi i cyny.

Nowy!!: Europa i Brązy · Zobacz więcej »

Bruksela

Bruksela (fr. Bruxelles, nider. Brussel, niem. Brüssel) – miasto i stolica Belgii oraz Unii Europejskiej, położone w środkowej części kraju nad rzeką Zenne.

Nowy!!: Europa i Bruksela · Zobacz więcej »

Brzoza

brzozy brodawkowatej brzozy karłowatej brzozy Maksimowicza Młody drzewostan brzozowy Brzoza (Betula L.) – rodzaj drzew i krzewów należący do rodziny brzozowatych.

Nowy!!: Europa i Brzoza · Zobacz więcej »

Bułgaria

Bułgaria, Republika Bułgarii (buł. България, Република България) – państwo położone w południowo-wschodniej Europie, na Bałkanach.

Nowy!!: Europa i Bułgaria · Zobacz więcej »

Budapeszt

Budapeszt (węg.: Budapest) – stolica i największe miasto Węgier, położone w północnej części kraju, nad Dunajem.

Nowy!!: Europa i Budapeszt · Zobacz więcej »

Buddyzm

"Koło Dharmy" – najczęściej spotykany buddyjski symbol Flaga buddyjska Buddyzm (inna nazwa to: sanskr. Buddha Dharma; pāli. Buddha Dhamma lub Buddha Sasana – "Nauka Przebudzonego") – nonteistyczny system filozoficzny i religijny, którego założycielem i twórcą jego podstawowych założeń był żyjący od około 560 do 480 roku p.n.e. Siddhārtha Gautama (pāli. Siddhattha Gotama), syn księcia z rodu Śākyów, władcy jednego z państw-miast w północnych Indiach.

Nowy!!: Europa i Buddyzm · Zobacz więcej »

Bukareszt

Bukareszt – stolica i największe miasto Rumunii oraz centrum przemysłowo-usługowe położone w południowo-wschodniej części kraju (44°25′N 26°06′E) nad rzeką Dymbowicą.

Nowy!!: Europa i Bukareszt · Zobacz więcej »

Burunduk syberyjski

Burunduk syberyjski (Tamias sibiricus) – gatunek gryzonia z rodziny wiewiórkowatych.

Nowy!!: Europa i Burunduk syberyjski · Zobacz więcej »

Bytom

Bytom (śląs. Bytůń, Bytům, łac. Bitom, Bithom, niem. Beuthen, śl-niem. Beuthn) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, w województwie śląskim, na Wyżynie Śląskiej, w centrum Metropolii Górnośląsko-Zagłębiowskiej, historycznie na Górnym Śląsku.

Nowy!!: Europa i Bytom · Zobacz więcej »

Cabo da Roca

Obelisk na Przylądku Roca Cabo da Roca – przylądek położony na Półwyspie Iberyjskim na terenie Portugalii, w obrębie Parku Narodowego Sintra–Cascais na zachód od Lizbony i stanowi najdalej na zachód wysunięty punkt lądu stałego Europy.

Nowy!!: Europa i Cabo da Roca · Zobacz więcej »

Caccia

Caccia – włoska forma wokalna, odpowiednik francuskiego chace, popularna od epoki trecenta do XVI wieku, związana tematycznie z polowaniem poprzez wykorzystanie licznych onomatopei.

Nowy!!: Europa i Caccia · Zobacz więcej »

Canzona (muzyka)

Canzona, kancona – określenie dotyczące kilku rodzajów utworów wokalnych i instrumentalnych.

Nowy!!: Europa i Canzona (muzyka) · Zobacz więcej »

Carl Maria von Weber

Carl Maria von Weber (ur. 18 listopada 1786 w Eutin k. Lubeki, zm. 5 czerwca 1826 w Londynie) – niemiecki kompozytor, jeden z głównych reprezentantów okresu wczesnego romantyzmu w muzyce niemieckiej.

Nowy!!: Europa i Carl Maria von Weber · Zobacz więcej »

Celtowie

kultury halsztackiej Krzyże celtyckie Celtowie (Galowie, Galatowie) – grupa ludów indoeuropejskich wydzielona na podstawie kryteriów językowych.

Nowy!!: Europa i Celtowie · Zobacz więcej »

Ceramika

Nymphenburska waza porcelanowa – przykład możliwości przemysłu ceramicznego (wyrób z ok. 1760–1765 roku) kultury łużyckiej Ceramika – w rozumieniu tradycyjnym, tworzywa i wyroby otrzymywane w wyniku wypalenia odpowiednio uformowanej gliny.

Nowy!!: Europa i Ceramika · Zobacz więcej »

Cerkiew prawosławna

Cerkiew Chrystusa Pantokratora w Nesebyrze (Bułgaria) z XIV w. Cerkiew Przemienienia Pańskiego w Sasinach Cerkiew prawosławna, Kościół prawosławny – trzecia co do wielkości wspólnota wyznaniowa і druga co do wielkości chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, zrzeszająca blisko 300 milionów chrześcijan, głosząca zasady wiary i życia określane mianem prawosławia.

Nowy!!: Europa i Cerkiew prawosławna · Zobacz więcej »

Cesarstwo Bizantyńskie

Cesarstwo wschodniorzymskie (bizantyjskie) Cesarstwo Wschodniorzymskie, później Cesarstwo Bizantyńskie (w literaturze można też spotkać formę Cesarstwo Bizantyjskie) – termin historiograficzny używany od XIX wieku na określenie greckojęzycznego, średniowiecznego cesarstwa rzymskiego ze stolicą w Konstantynopolu.

Nowy!!: Europa i Cesarstwo Bizantyńskie · Zobacz więcej »

Cesarstwo Rzymskie

Cesarstwo Rzymskie – starożytne państwo obejmujące obszary basenu Morza Śródziemnego, powstałe z przekształcenia republiki rzymskiej w system monarchiczny.

Nowy!!: Europa i Cesarstwo Rzymskie · Zobacz więcej »

Cesarstwo zachodniorzymskie

Cesarstwo wschodniorzymskie (bizantyńskie) Cesarstwo zachodniorzymskie – nazwa stosowana w historiografii na określenie zachodniej części cesarstwa rzymskiego, rządzonej przez osobnego cesarza (lub cesarzy) od czasu utworzenia tetrarchii w 285 roku, formalnie niezależna od części wschodniej po śmierci cesarza Teodozjusza I w 395.

Nowy!!: Europa i Cesarstwo zachodniorzymskie · Zobacz więcej »

Cesarz

Cesarz (od łac. Caesar) – monarcha, któremu przypisuje się rangę i honor wyższe od króla.

Nowy!!: Europa i Cesarz · Zobacz więcej »

Chanson

Maria, Marì! (1909) Chanson – wielogłosowa forma świeckiej muzyki wokalnej z XV i XVI w. Od XIX w. lekka piosenka solowa.

Nowy!!: Europa i Chanson · Zobacz więcej »

Charków

Charków (ukr. Харків, Charkiw; ros. Харьков Char´kow) – miasto w północno-wschodniej części Ukrainy, położone na południowym krańcu Wyżyny Środkoworosyjskiej.

Nowy!!: Europa i Charków · Zobacz więcej »

Chomiki

Chomiki (Cricetinae) – podrodzina gryzoni z rodziny chomikowatych (Cricetinae).

Nowy!!: Europa i Chomiki · Zobacz więcej »

Chopior

Chopior (ros. Хопёр) – rzeka w Rosji.

Nowy!!: Europa i Chopior · Zobacz więcej »

Chorał gregoriański

Chorał ''Ad te levavi'' w notacji gregoriańskiej Pater noster. Chorał gregoriański – tradycyjny, jednogłosowy śpiew liturgiczny Kościoła łacińskiego.

Nowy!!: Europa i Chorał gregoriański · Zobacz więcej »

Chorwacja

Chorwacja, Republika Chorwacji (hr. Hrvatska, Republika Hrvatska) – państwo leżące na pograniczu Europy Środkowej i Europy Południowej, nad Morzem Adriatyckim i graniczące od południa z Bośnią i Hercegowiną oraz Czarnogórą, od wschodu z Serbią oraz Węgrami i Słowenią od północy.

Nowy!!: Europa i Chorwacja · Zobacz więcej »

Chorzów

Chorzów (1922–1934 Królewska Huta; niem. do 1922 Königshütte, 1939–1945 Königshütte O.S.; czes. Chořov, też Králova Huť) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, w województwie śląskim, położone na Górnym Śląsku, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP), lokalny ośrodek gospodarczy oraz kulturalny.

Nowy!!: Europa i Chorzów · Zobacz więcej »

Chrystianizacja

Jana Matejki z 1889 Chrzest Litwy'', obraz Jana Matejki Chrystianizacja – proces wypierania pogańskich wierzeń etnicznych, osiadłego w określonym rejonie ludu, przez wiarę chrześcijańską.

Nowy!!: Europa i Chrystianizacja · Zobacz więcej »

Chrześcijaństwo

Chrześcijaństwo (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawiona, określana niekiedy jako chrystianizm.

Nowy!!: Europa i Chrześcijaństwo · Zobacz więcej »

Cieśnina Duńska

Lokalizacja Cieśniny Duńskiej Cieśnina Duńska – cieśnina położona pomiędzy Grenlandią (na północnym zachodzie) a Islandią (na południowym wschodzie).

Nowy!!: Europa i Cieśnina Duńska · Zobacz więcej »

Cieśnina Gibraltarska

Cieśnina Gibraltarska w okolicach miasta Tarifa Obraz satelitarny Cieśniny - satelita Landsat Cieśnina Gibraltarska (arab. جبل طارق, hiszp. estrecho de Gibraltar lub Estrecho) – cieśnina łącząca Morze Śródziemne z Oceanem Atlantyckim, oddzielająca Afrykę od Europy, pomiędzy dzisiejszym Marokiem i Ceutą (posiadłością hiszpańską) a Hiszpanią i Gibraltarem (posiadłością brytyjską).

Nowy!!: Europa i Cieśnina Gibraltarska · Zobacz więcej »

Cieśnina Sycylijska

Cieśnina Sycylijska Cieśnina Sycylijska (ar. Madik Sikillijja; wł. Canale di Sicilia) - cieśnina na Morzu Śródziemnym leżąca pomiędzy Sycylią a tunezyjskim przylądkiem Ar-Ras at-Tajjib (Cap Bon).

Nowy!!: Europa i Cieśnina Sycylijska · Zobacz więcej »

Cietrzew zwyczajny

Europie. Cietrzew zwyczajny, cietrzew (Lyrurus tetrix) – gatunek dużego ptaka z rodziny kurowatych (Phasianidae).

Nowy!!: Europa i Cietrzew zwyczajny · Zobacz więcej »

Claude Monet

Malarstwo Moneta Oscar Claude Monet (wym.; ur. 14 listopada 1840 w Paryżu, zm. 5 grudnia 1926 w Giverny) – francuski malarz, jeden z twórców i czołowych przedstawicieli impresjonizmu.

Nowy!!: Europa i Claude Monet · Zobacz więcej »

Concerto grosso

Concerto grosso (l.m. concerti grossi, z wł. duży koncert) – forma muzyki barokowej przeznaczona na zespół instrumentalny.

Nowy!!: Europa i Concerto grosso · Zobacz więcej »

Cynk

Cynk (Zn) – pierwiastek chemiczny, metal przejściowy z grupy cynkowców w układzie okresowym (grupa 12).

Nowy!!: Europa i Cynk · Zobacz więcej »

Cypr

Cypr, Republika Cypryjska (grec.: Κύπρος; Kýpros, tur.: Kıbrıs) – państwo położone na wyspie Cypr leżącej we wschodniej części Morza Śródziemnego u wybrzeży Turcji, Syrii i Libanu.

Nowy!!: Europa i Cypr · Zobacz więcej »

Cypr (wyspa)

Cypr – azjatycka wyspa we wschodniej części Morza Śródziemnego, często traktowana jako część Bliskiego Wschodu.

Nowy!!: Europa i Cypr (wyspa) · Zobacz więcej »

Czaplinek

Czaplinek (dawniej Tempelbork, niem. Tempelburg) – miasto w północno-zachodniej Polsce, w województwie zachodniopomorskim, w powiecie drawskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Czaplinek.

Nowy!!: Europa i Czaplinek · Zobacz więcej »

Czarna śmierć

Ilustracja przedstawiająca ofiary czarnej śmierci Czarna śmierć – termin określający jedną z największych epidemii w dziejach ludzkości, panującą w XIV-wiecznej Europie.

Nowy!!: Europa i Czarna śmierć · Zobacz więcej »

Czarnogóra

Czarnogóra (czar. Црна Гора/Crna Gora IPA, do października 2007 r. – Republika Czarnogóry) – państwo w Europie Południowej powstałe po rozpadzie Serbii i Czarnogóry.

Nowy!!: Europa i Czarnogóra · Zobacz więcej »

Czarnoziemy

Płytki czarnoziem, Ukraina Czarnoziemy – bardzo żyzne gleby o głębokim, czarnym poziomie próchnicznym, powstałe pod roślinnością stepową ze skał bogatych w węglan wapnia.

Nowy!!: Europa i Czarnoziemy · Zobacz więcej »

Czarny czwartek (1929)

Zamknięcie giełdy nowojorskiej (24.10.1929) Indeks Dow Jones Industrial Average w latach 1928-1930 Indeks Dow Jones Industrial Average w okresie wrzesień 1929 – listopad 1929 Czarny czwartek – 24 października 1929 roku, dzień, w którym ceny akcji notowanych na Nowojorskiej Giełdzie Papierów Wartościowych (ang. New York Stock Exchange) gwałtownie spadły, co obecnie uznawane jest za jeden z objawów rozpoczynającego się Wielkiego Kryzysu.

Nowy!!: Europa i Czarny czwartek (1929) · Zobacz więcej »

Czółno

Muzeum Zachodniokaszubskim w Bytowie Czółno – łódź wykonana z jednego pnia drzewa; wypalona lub wydłubana, płaskodenna, poruszana wiosłami, a także czasami drągiem.

Nowy!!: Europa i Czółno · Zobacz więcej »

Człowiek rozumny

Dawid'', 1501–1504; wizerunek mężczyzny ''Homo sapiens'' Człowiek rozumny (Homo sapiens) – gatunek ssaka z rodziny człowiekowatych (Hominidae), jedyny występujący współcześnie przedstawiciel rodzaju Homo.

Nowy!!: Europa i Człowiek rozumny · Zobacz więcej »

Człowiekowate

Człowiekowate, hominidy (Hominidae) – rodzina ssaków naczelnych obejmująca największe wśród naczelnych gatunki wykazujące dużą inteligencję, skłonność do przyjmowania spionizowanej, dwunożnej postawy oraz zdolność do wytwarzania i używania narzędzi.

Nowy!!: Europa i Człowiekowate · Zobacz więcej »

Części świata

Części świata – największe jednostki umownego podziału lądowej powierzchni kuli ziemskiejWielka Encyklopedia PWN t. 6, 2002, s. 404.

Nowy!!: Europa i Części świata · Zobacz więcej »

Czechosłowacja

Mapa fizyczna Czechosłowacji w latach 1920–1938 Mapa Czechosłowacji w latach 1969–1990 Józefa Stalina. Czechosłowacja (czes. Československo, słow. Česko-Slovensko lub Československo) – państwo w Europie Środkowej istniejące w latach 1918–1938 i 1945–1992.

Nowy!!: Europa i Czechosłowacja · Zobacz więcej »

Czechy

Czechy, Republika Czeska – państwo śródlądowe w Europie Środkowej.

Nowy!!: Europa i Czechy · Zobacz więcej »

Dania

Dania, Królestwo Danii (duń. Kongeriget Danmark) – państwo położone w Europie Północnej (Skandynawia), najmniejsze z państw nordyckich.

Nowy!!: Europa i Dania · Zobacz więcej »

Daniel zwyczajny

Daniel zwyczajny (Dama dama) – gatunek ssaka z rodziny jeleniowatych.

Nowy!!: Europa i Daniel zwyczajny · Zobacz więcej »

Dardanele

Hellespont i Propontyda w starożytności Cieśnina Dardanele Dardanele (tur. Çanakkale Boğazı) – cieśnina między Półwyspem Bałkańskim w Europie a Azją Mniejszą, łącząca Morze Egejskie z morzem Marmara.

Nowy!!: Europa i Dardanele · Zobacz więcej »

Dźwina

Dźwina (łot. Daugava, białorus. Дзьвiна - Dźwina lub Заходняя Дзьвiна - Zachodniaja Dźwina, ros. Западная Двина - Zapadnaja Dwina,, lit. Dauguva, liw. Väina, niem. Düna, dawna nazwa: Rubon) – druga pod względem wielkości rzeka uchodząca do Bałtyku.

Nowy!!: Europa i Dźwina · Zobacz więcej »

Düsseldorf

Düsseldorf – miasto na prawach powiatu w Niemczech, stolica kraju związkowego Nadrenia Północna-Westfalia oraz rejencji Düsseldorf.

Nowy!!: Europa i Düsseldorf · Zobacz więcej »

Dąb

Przekrój pnia dębu korkowego Owoc dębu szypułkowego Liść dębu szypułkowego Kwiatostany (''Quercus coccinea'') Dąb (Quercus L.) – rodzaj drzew, rzadziej wysokich krzewów, zaliczony do rodziny bukowatych (Fagaceae Dumort.). Należy do niego ok.

Nowy!!: Europa i Dąb · Zobacz więcej »

Dąbrowa Górnicza

Dąbrowa Górnicza – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, w województwie śląskim, położone na Wyżynie Śląskiej, nad Czarną Przemszą i Białą Przemszą, na wschodnim krańcu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP), w Zagłębiu Dąbrowskim, będącym historyczną częścią zachodniej Małopolski.

Nowy!!: Europa i Dąbrowa Górnicza · Zobacz więcej »

Dekolonizacja

Tanganiki, 1961 Dekolonizacja (łac.) – proces wyzwalania się narodów z zależności kolonialnej i tworzenia niepodległych państw w dawnych terytoriach zależnych.

Nowy!!: Europa i Dekolonizacja · Zobacz więcej »

Dependencja korony brytyjskiej

Man Dependencja korony brytyjskiej – forma zależności od Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej terytoriów (quasi-państw) formalnie niebędących terytoriami zależnymi, ale de facto jej podległych (zależność ta wynika bowiem z tradycji, a nie z mocy prawa).

Nowy!!: Europa i Dependencja korony brytyjskiej · Zobacz więcej »

Depresja (geografia)

Depresja – obszar lądu położony poniżej poziomu morza.

Nowy!!: Europa i Depresja (geografia) · Zobacz więcej »

Desna (rzeka)

Desna (Desna, Diesna) – rzeka w Rosji i na Ukrainie.

Nowy!!: Europa i Desna (rzeka) · Zobacz więcej »

Deszcz

Deszcz Deszcz Koliste fale na wodzie wywołane kroplami deszczu Deszcz – opad atmosferyczny, dosięgający powierzchni Ziemi w postaci kropel wody o średnicy większej od 0,5 mm.

Nowy!!: Europa i Deszcz · Zobacz więcej »

Dniepr

Dorzecze Dniepru Dniepr (ukr. Дніпро, Dnipro, ros. Днепр, Dniepr, białorus. Дняпро, Dniapro) – rzeka w Rosji, Białorusi i Ukrainie, w zlewisku Morza Czarnego; dł.

Nowy!!: Europa i Dniepr · Zobacz więcej »

Dniestr

Dniestr (w starożytności lub Nester) – rzeka płynąca przez Ukrainę i Mołdawię (a w praktyce będąc granicą mołdawsko-naddniestrzańską).

Nowy!!: Europa i Dniestr · Zobacz więcej »

Don

Don (ros. Дон, starożytny Tanais) – rzeka w południowej Rosji.

Nowy!!: Europa i Don · Zobacz więcej »

Doniec

Doniec (Siewierskij Doniec, Siwerśkyj Doneć) – rzeka w Rosji i na Ukrainie, prawy (najdłuższy) dopływ Donu o długości 1 053 km i powierzchni dorzecza 98 900 km².

Nowy!!: Europa i Doniec · Zobacz więcej »

Donieck

Donieck (Donećk; ros. Донецк, Donieck; do 1924 Juzowka, od 1924 do 1961 Stalino) – miasto we wschodniej części Ukrainy, nad rzeką Kalmius (ukr. Кальміус).

Nowy!!: Europa i Donieck · Zobacz więcej »

Donieckie Zagłębie Węglowe

Mapa Ukrainy z zaznaczonym obszarem Donbasu Donbas w znaczeniu krainy historycznej Ośrodki przemysłowe w Donbasie Donieckie Zagłębie Węglowe (ukr. Донецький вугільний басейн, trb. Donećkyj wuhilnyj besejn; ros. Доне́цкий каменноу́гольный бассе́йн, trb. Donieckij kamiennougolnyj bassjejn), w skrócie Donbas (ukr. Донбас, ros. Донбасс) – okręg przemysłowy we wschodniej Ukrainie (obwód doniecki i ługański) i w południowo-zachodniej Rosji (obwód rostowski).

Nowy!!: Europa i Donieckie Zagłębie Węglowe · Zobacz więcej »

Dorowie

Dorowie w Helladzie Dorowie – lud grecki mówiący dialektem doryckim, który pod koniec II tysiąclecia p.n.e. zajął Helladę achajską.

Nowy!!: Europa i Dorowie · Zobacz więcej »

Dortmund

Sala koncertowa Dortmund Westfalenstadion (obecnie Signal Iduna Park) Panorama Dortmundu z 1674 r. Dortmund (dolnoniem. Düörpm) – miasto na prawach powiatu położone w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Arnsberg.

Nowy!!: Europa i Dortmund · Zobacz więcej »

Dorzecze

Dorzecze – zlewnia danej rzeki, czyli cały obszar, z którego wody powierzchniowe spływają do systemu określonej rzeki.

Nowy!!: Europa i Dorzecze · Zobacz więcej »

Douglas (Wyspa Man)

Douglas (manx Doolish) – miasto w Wielkiej Brytanii, na wschodnim wybrzeżu Wyspy Man.

Nowy!!: Europa i Douglas (Wyspa Man) · Zobacz więcej »

Dramat muzyczny

Dramat muzyczny – utwór muzyczno-sceniczny opierający się na całkowitym podporządkowaniu muzyki, słowa i oprawy scenicznej przebiegowi akcji sztuki.

Nowy!!: Europa i Dramat muzyczny · Zobacz więcej »

Drop zwyczajny

Drop zwyczajny, drop, drop wielki (Otis tarda) – gatunek dużego ptaka z rodziny dropi (Otididae), będący jedynym przedstawicielem rodzaju Otis.

Nowy!!: Europa i Drop zwyczajny · Zobacz więcej »

Dublin

Most Ha'penny nad rzeką Liffey Dublin (angielska wymowa: lub; irl. Baile Átha Cliath, wym.) – stolica i największe miasto Irlandii, położone w prowincji Leinster.

Nowy!!: Europa i Dublin · Zobacz więcej »

Duero

Duero (hiszp. Duero, wym.; port. Douro, wym.; łac. Durius) – rzeka w Hiszpanii i Portugalii o długości 895 km, na odcinku około 130 kilometrów jest rzeką graniczną między tymi krajami.

Nowy!!: Europa i Duero · Zobacz więcej »

Duisburg

Duisburg – miasto na prawach powiatu położone w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Düsseldorf, w Zagłębiu Ruhry (Ruhrgebiet).

Nowy!!: Europa i Duisburg · Zobacz więcej »

Dunaj

--> Dunaj w Ratyzbonie (Kamienny most) Główny prąd Dunaju w Wiedniu Budapeszcie Dunaj (łac. Danubius, niem. Donau, słow. Dunaj, węg. Duna, chorw. Dunav, serb. i bułg. Дунав, rum. Dunărea, ukr. Дунай) – druga co do długości (po Wołdze) rzeka w Europie.

Nowy!!: Europa i Dunaj · Zobacz więcej »

Dwina

Dwina (ros. Северная Двина, Siewiernaja Dwina, "Dźwina Północna") – rzeka w północnej Rosji.

Nowy!!: Europa i Dwina · Zobacz więcej »

Dzierlatka zwyczajna

Dzierlatka zwyczajna, dzierlatka, śmieciuszka, pośmieciuszka (Galerida cristata) – gatunek małego ptaka z rodziny skowronków (Alaudidae).

Nowy!!: Europa i Dzierlatka zwyczajna · Zobacz więcej »

Dzik euroazjatycki

Dzik euroazjatycki, dzik (Sus scrofa) – gatunek dużego, lądowego ssaka łożyskowego z rodziny świniowatych (Suidae).

Nowy!!: Europa i Dzik euroazjatycki · Zobacz więcej »

Ebro

Ebro (łac. Hiberus, hiszp. Ebro, wym.; arag., bask. Ebro; katal. Ebre, wym. lub) – najdłuższa rzeka w Hiszpanii, przepływa przez północną część tego kraju.

Nowy!!: Europa i Ebro · Zobacz więcej »

Edvard Grieg

Edvard Hagerup Grieg (ur. 15 czerwca 1843 w Bergen, zm. 4 września 1907 tamże) – kompozytor, pianista i dyrygent norweski pochodzenia szkockiego.

Nowy!!: Europa i Edvard Grieg · Zobacz więcej »

Ekosystem

Ekosystem leśny Agroekosystem Ekosystem (gr. oikos – dom, mieszkanie, gospodarstwo; gr. systēmatikós – zestawiony od sýstēma – zestawienie, połączenie od synistánai – zestawiać) – dynamiczny układ ekologiczny, na który składa się zespół organizmów (biocenoza) połączonych relacjami troficznymi (tworzących sieć troficzną) wraz ze środowiskiem przezeń zajmowanym, czyli biotopem, w którym zachodzi przepływ energii i obieg materii.

Nowy!!: Europa i Ekosystem · Zobacz więcej »

Elbrus

Elbrus 3D. Kliknij, aby zobaczyć animację. Elbrus (ros. Эльбрус Elbrus, karaczajsko-bałkarskie Минги тау Mingi tau) – najwyższy szczyt Kaukazu o wysokości 5642 m n.p.m. Położony jest w zachodniej części głównego łańcucha Kaukazu, na terenie Kabardo-Bałkarii w Rosji niedaleko granicy z Gruzją.

Nowy!!: Europa i Elbrus · Zobacz więcej »

Elektrownia wodna

Ameryce Południowej Elektrownia wodna – zakład przemysłowy zamieniający energię potencjalną wody na elektryczną.

Nowy!!: Europa i Elektrownia wodna · Zobacz więcej »

Elista

Miasteczko szachowe Elista (ros. Элиста, kałm. Элст, Elst) – miasto na terytorium Federacji Rosyjskiej, ośrodek administracyjny i stolica republiki Kałmucji, ok.

Nowy!!: Europa i Elista · Zobacz więcej »

Ententa

I wojny światowej Ententa Ententa (czyt., z franc. entente – porozumienie, ang. Triple Entente, Potrójna Ententa, Trójporozumienie) – sojusz pomiędzy Wielką Brytanią, Francją i Rosją.

Nowy!!: Europa i Ententa · Zobacz więcej »

Epoka żelaza

Epoka żelaza – okres dziejów ludzkości następujący po epoce brązu, w której żelazo stało się głównym surowcem w wytwarzaniu narzędzi.

Nowy!!: Europa i Epoka żelaza · Zobacz więcej »

Epoka brązu

Mapa świata ok. 2000 p.n.e.; kolorem czerwonym zaznaczono obszar występowania kultur epoki brązu Chronologiczne schematy i podziały epoki brązu dla Europy Broń i ozdoby z okresu epoki brązu Tzw. ''Złoty kapelusz berliński'', artefakt z epoki brązu Epoka brązu – epoka prehistorii, następująca po epoce kamienia, a poprzedzająca epokę żelaza.

Nowy!!: Europa i Epoka brązu · Zobacz więcej »

Epoka kamienia

Dolina rzeki Auasz, miejsce odnalezienia najstarszych narzędzi kamiennych tasak, siekacz). Kultura olduwajska Epoka kamienia – najwcześniejsza i najdłuższa z trzech epok prehistorycznych (po niej nastąpiły epoka brązu i żelaza) obejmująca okres od pojawienia się pierwszych używanych przez człowieka narzędzi kamiennych (najwcześniej w Afryce ok. 2,6 mln lat temu) aż do momentu zdobycia umiejętności masowego wytwarzania przedmiotów metalowych.

Nowy!!: Europa i Epoka kamienia · Zobacz więcej »

Erozja

Erozja – proces niszczenia powierzchni terenu przez wodę, wiatr, słońce, siłę grawitacji i działalność organizmów.

Nowy!!: Europa i Erozja · Zobacz więcej »

Essen

Katedra w Essen Szyb zabytkowej kopalni Zollverein Essen – miasto na prawach powiatu w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Düsseldorf.

Nowy!!: Europa i Essen · Zobacz więcej »

Estonia

Estonia (est. Eesti, Republika Estońska – Eesti Vabariik) – państwo w Europie Północnej, nad Morzem Bałtyckim, powstałe po I wojnie światowej.

Nowy!!: Europa i Estonia · Zobacz więcej »

Etna

Etna (łac. Aetna; scn. Mungibeddu, Muntagna lub Mongibello) – czynny stratowulkan we Włoszech, na wschodnim wybrzeżu Sycylii.

Nowy!!: Europa i Etna · Zobacz więcej »

Etruskowie

Zasięg wpływów etruskich Etruskowie (etr. Rasenna lub Rasna, gr. Tyrrhenoi, łac. Etrusci lub Tusci) – współczesna nazwa ludu, który zamieszkiwał w starożytności północną Italię (Etrurię), pomiędzy rzekami Arno i Tyber, co najmniej od VII w. p.n.e. aż do I w. n.e. Następnie zostali podporządkowani i wchłonięci przez rozwijającą się kulturę łacińską, z którą graniczyli od południa.

Nowy!!: Europa i Etruskowie · Zobacz więcej »

Eurazja

Eurazja (błędnie Euroazja) – największy kontynent na Ziemi o powierzchni około 55 mln km², zamieszkany przez 4,918 mld ludzi, co stanowi 70,65% ludności świata (z czego 60,25% zamieszkuje Azję).

Nowy!!: Europa i Eurazja · Zobacz więcej »

Europa (ujednoznacznienie)

Bez opisu.

Nowy!!: Europa i Europa (ujednoznacznienie) · Zobacz więcej »

Europa Wschodnia

Europa Wschodnia Europa Wschodnia to termin określający wschodnią część kontynentu europejskiego.

Nowy!!: Europa i Europa Wschodnia · Zobacz więcej »

Europa Zachodnia

Europa Zachodnia Europa Południowo-Zachodnia Huntingtona (oznaczony na czerwono) Ujęcie zespołu Expedition 29 ze stacji kosmicznej ISS przemierzającej Europę Zachodnią Europa Zachodnia – państwa zaliczane do zachodniej części Europy ze względu na ich przynależność geograficzną, historyczną i kulturową.

Nowy!!: Europa i Europa Zachodnia · Zobacz więcej »

Europocentryzm

Mapa świata pokazująca Europę w centrum Europocentryzm – praktyka i postawa, świadome lub nie, stawianie europejskich (i generalnie zachodnich) rozwiązań, problemów, kultury czy wartości wyżej niż te z innych kręgów kulturowych.

Nowy!!: Europa i Europocentryzm · Zobacz więcej »

Felix Mendelssohn-Bartholdy

Jakob Ludwig Felix Mendelssohn Bartholdy (ur. 3 lutego 1809 w Hamburgu, zm. 4 listopada 1847 w Lipsku) – niemiecki kompozytor okresu romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Felix Mendelssohn-Bartholdy · Zobacz więcej »

Ferenc Liszt

Portret Liszta (1837), mal. Ary Scheffer I koncert fortepianowy Es-dur Ferenc Liszt (niem. Franz Liszt; ur. 22 października 1811 w Raiding, zm. 31 lipca 1886 w Bayreuth) – węgierski kompozytor i pianista, jedna z najwybitniejszych postaci romantyzmu w muzyce.

Nowy!!: Europa i Ferenc Liszt · Zobacz więcej »

Feudalizm

Karolem Wielkim Feudalizm (z łac. feodum lub feudum – lenno) – nazwa określająca ustrój społeczno-gospodarczo-polityczny rozpowszechniony w średniowiecznej Europie, uznany za metodę rządzenia opierającą się na systemie hierarchicznej zależności jednostek, z podziałem społeczeństwa na trzy stany: duchowieństwo, rycerstwo i chłopstwo.

Nowy!!: Europa i Feudalizm · Zobacz więcej »

Finlandia

Jezioro na przedmieściach Lahti (białe noce) Pyhä-Luosto luterańska katedra i plac Senacki Helsinkach Helsinki Mapa fizyczna Finlandii 1920-1940 Finlandia, Republika Finlandii (fiń. Suomi, Suomen tasavalta; szw. Finland, Republiken Finland) – państwo w Europie Północnej, powstałe po odłączeniu od Rosji w 1917.

Nowy!!: Europa i Finlandia · Zobacz więcej »

Flaming karmazynowy

Flaming karmazynowy, czerwonak, flaming, flaming amerykański, flaming karaibski, czerwonak różowy (Phoenicopterus ruber) – gatunek dużego ptaka brodzącego z rodziny flamingów (Phoenicopteridae), zamieszkujący półwysep Jukatan, Antyle i Galapagos.

Nowy!!: Europa i Flaming karmazynowy · Zobacz więcej »

Flores (wyspa na Azorach)

Flores (dosłownie Kwiaty, od uwarunkowanej klimatem oceanicznym, niezwykle intensywnej szaty roślinnej) – portugalska wyspa wulkaniczna w zachodniej części zaliczanego do Makaronezji archipelagu Azorów, na Oceanie Atlantyckim.

Nowy!!: Europa i Flores (wyspa na Azorach) · Zobacz więcej »

Formacja roślinna

Formacja roślinna - najbardziej ogólnie ujmowany typ zbiorowiska roślinnego, typowy dla danego regionu świata, o przewadze form roślinnych o tym samym typie wzrostu.

Nowy!!: Europa i Formacja roślinna · Zobacz więcej »

Franciszek Ferdynand Habsburg

Arcyksiążę Franciszek Ferdynand Habsburg z rodziną Samochód (Gräf & Stift), którym jechał Franciszek Ferdynand w chwili zamachu Mundur arcyksięcia, w który był ubrany w momencie zamachu Sarkofag Franciszka i Zofii Franciszek Ferdynand Habsburg-Lotaryński d’Este (ur. 18 grudnia 1863 w Grazu, Austria, zm. 28 czerwca 1914 w Sarajewie, Bośnia) – arcyksiążę Habsburg, bratanek cesarza Franciszka Józefa I, od śmierci ojca 19 maja 1896 – następca tronu Austro-Węgier, pretendent i tytularny książę Modeny od 1875 (odziedziczył roszczenia po swoim kuzynie Franciszku V).

Nowy!!: Europa i Franciszek Ferdynand Habsburg · Zobacz więcej »

Francja

Francja (fr. France, IPA), Republika Francuska (République française) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach.

Nowy!!: Europa i Francja · Zobacz więcej »

Frankowie

Frankowie (łac. gens Francorum lub Franci) – nazwa zbiorcza określająca zachodniogermańską federację plemion, u swoich, uchwytnych źródłowo, początków, tj.

Nowy!!: Europa i Frankowie · Zobacz więcej »

Franz Schubert

Franz Peter Schubert (ur. 31 stycznia 1797 w Himmelpfortgrund, zm. 19 listopada 1828 w Wiedniu) – austriacki kompozytor, prekursor romantyzmu w muzyce.

Nowy!!: Europa i Franz Schubert · Zobacz więcej »

Fresk

''Św. Sebastian'' - fresk anonimowego XV-wiecznego artysty, Pinacoteca Nazionale, Ferrara, Włochy Bułgarii Pałacu w Kamieńcu Ząbkowickim Fresk (z wł. fresco - świeży) – technika malarstwa ściennego polegająca na malowaniu na mokrym tynku farbami odpornymi na alkaliczne działanie zawartego w zaprawie wapna.

Nowy!!: Europa i Fresk · Zobacz więcej »

Frottola

Frottola - pieśń renesansowa dla domowego śpiewania przy akompaniamencie lutni, o prostej budowie harmonicznej i rytmicznej.

Nowy!!: Europa i Frottola · Zobacz więcej »

Fryderyk Chopin

Fryderyk Franciszek Chopin (ur. 22 lutego lub 1 marca 1810↓ w Żelazowej Woli, zm. 17 października 1849 w Paryżu) – polski kompozytor i pianista.

Nowy!!: Europa i Fryderyk Chopin · Zobacz więcej »

Frygana

Frygana – formacja roślinna występująca we wschodniej części strefy śródziemnomorskiej (Grecja, Albania).

Nowy!!: Europa i Frygana · Zobacz więcej »

Fuga (muzyka)

mały Fuga (łac. ucieczka, fugare - gonić) – jedna z najbardziej kunsztownych struktur muzycznych, oparta na ścisłej polifonii i imitacji.

Nowy!!: Europa i Fuga (muzyka) · Zobacz więcej »

Gady

Gady (Reptilia, od łac. repto – czołgać się) – parafiletyczna grupa zmiennocieplnych owodniowców.

Nowy!!: Europa i Gady · Zobacz więcej »

Gaetano Donizetti

Domenico Gaetano Maria Donizetti (ur. 29 listopada 1797 w Bergamo, zm. 8 kwietnia 1848 tamże) – kompozytor włoski I poł.

Nowy!!: Europa i Gaetano Donizetti · Zobacz więcej »

Garig

Garig nad Morzem Śródziemnym Garig (z francuskiego garigue lub garrigue) – formacja roślinna występująca w klimacie śródziemnomorskim.

Nowy!!: Europa i Garig · Zobacz więcej »

Gawdos

Gawdos (gr. Γαύδος) – grecka wysepka leżąca 36 km na południe od Krety, w Basenie Lewantyjskim, w administracji zdecentralizowanej Kreta, w regionie Kreta, w jednostce regionalnej Chania, w gminie Gawdos.

Nowy!!: Europa i Gawdos · Zobacz więcej »

Gazeta Wyborcza

Tablica upamiętniająca ukazanie się pierwszego numeru „Gazety” oraz założycieli dziennika, odsłonięta w holu siedziby redakcji 9 maja 2014 Biura redakcji „Gazety Wyborczej” w Warszawie Redakcja „Gazety Stołecznej”, warszawskiego dodatku „Gazety” „Gazeta Wyborcza” (GW) – ogólnopolski dziennik społeczno-polityczny o profilu centro-liberalnym, wydawany od 1989 w Warszawie, od 1992 przez koncern mediowy Agora; od 1989 redaktorem naczelnym dziennika jest Adam Michnik.

Nowy!!: Europa i Gazeta Wyborcza · Zobacz więcej »

Górnictwo

Kopalnia odkrywkowa Garzweiler, Niemcy Katowicach Stare narzędzia górnicze używane na terenie Śląska mundurach górniczych Górnicy po pracy (Limburgia (Holandia)) Górnictwo (kopalnictwo) – dziedzina przemysłu obejmująca ogół działalności zmierzającej do wydobycia kopaliny i jej przygotowania w procesie wzbogacania (obniżania zawartości zanieczyszczeń) do zastosowania w różnych dziedzinach przemysłu (wydobywanie surowców mineralnych lub organicznych, np. torfu, w kopalniach) bądź bezpośredniego wykorzystania w życiu codziennym.

Nowy!!: Europa i Górnictwo · Zobacz więcej »

Górnośląski Okręg Przemysłowy

Górnośląski Okręg Przemysłowy (GOP) – największy okręg przemysłowy Polski.

Nowy!!: Europa i Górnośląski Okręg Przemysłowy · Zobacz więcej »

Góry Świętokrzyskie

szlaku z Łysicy na Święty Krzyż Miedzianki Świętego Krzyża na Pasmo Jeleniowskie Puszcza Jodłowa Góry Świętokrzyskie (342.34) – łańcuch górski w południowo-wschodniej Polsce, w centralnej części Wyżyny Kieleckiej.

Nowy!!: Europa i Góry Świętokrzyskie · Zobacz więcej »

Góry Betyckie

Góry Betyckie Mulhacén Skała Gibraltarska Góry Betyckie (Cordilleras Béticas albo Sistemas Béticos) – należący do Alpidów Zachodnich łańcuch górski w południowo-wschodniej części Półwyspu Iberyjskiego, w Hiszpanii, drugi po Alpach pod względem wysokości w Europie.

Nowy!!: Europa i Góry Betyckie · Zobacz więcej »

Góry Dynarskie

Mapa fizyczna Park Narodowy Jezior Plitwickich Park Narodowy Lovćen Maglić Przełęcz Valbona w Albanii Park Narodowy Krka Veliki Maglić Park Narodowy Paklenica Čvrsnica Góry Dynarskie lub Alpy Dynarskie (serb., czarnog. i chorw. Dinarsko gorje, alb. Alpet Dinaride, boś. Dinarske Planine i słoweń. Dinarsko gorstvo) – łańcuch górski na Półwyspie Bałkańskim, wzdłuż wschodniego wybrzeża Morza Adriatyckiego, w Słowenii, Chorwacji, Bośni i Hercegowinie, Serbii, Czarnogórze, Kosowie, Albanii i Macedonii.

Nowy!!: Europa i Góry Dynarskie · Zobacz więcej »

Góry Iberyjskie

Półwyspu Iberyjskiego Widok na San Lorenzo (Sierra de la Demanda) Góry Iberyjskie (hiszp. Sistema Ibérico albo Cordillera Ibérica) – łańcuch górski w Hiszpanii.

Nowy!!: Europa i Góry Iberyjskie · Zobacz więcej »

Góry Kaledońskie

Skye Góry Kaledońskie (dawniej także: Góry Północnoszkockie, ang. North-West/Northern Highlands lub Scottish Highlands, gael. A' Ghàidhealtachd) – stare pasmo górskie w północnej Szkocji (Wielka Brytania) o długości ok.

Nowy!!: Europa i Góry Kaledońskie · Zobacz więcej »

Góry Krymskie

Mapa Półwyspu Krymskiego z zaznaczonymi Górami Krymskimi Góry Krymskie – góry na południowym wybrzeżu Półwyspu Krymskiego na Ukrainie.

Nowy!!: Europa i Góry Krymskie · Zobacz więcej »

Góry Skandynawskie

Góry Skandynawskie – widok z góry Dalsnibba, Norwegia Kebnekaise – najwyższy szczyt Szwecji Galdhøpiggen – najwyższy szczyt Norwegii Góry Skandynawskie (również Kjølen, bokmål De skandinaviske fjellene, nynorsk Dei Skandinaviske fjella, szw. Skandinaviska fjällkedjan lub Skanderna, fin. Skandit) – łańcuch górski w zachodniej i północnej części Półwyspu Skandynawskiego, ciągnący się wzdłuż wybrzeża Oceanu Atlantyckiego, na terytorium Norwegii, Szwecji i częściowo Finlandii.

Nowy!!: Europa i Góry Skandynawskie · Zobacz więcej »

Głuszec zwyczajny

Europie. Głuszec zwyczajny, głuszec (Tetrao urogallus) – gatunek dużego ptaka z rodziny kurowatych (Phasianidae).

Nowy!!: Europa i Głuszec zwyczajny · Zobacz więcej »

Gelsenkirchen

Wieża ratuszowa Gelsenkirchen – miasto na prawach powiatu położone w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Münster, w Zagłębiu Ruhry (niem. Ruhrgebiet).

Nowy!!: Europa i Gelsenkirchen · Zobacz więcej »

Geografia Islandii

Położenie Islandii thumb Położenie Islandii na Grzbiecie Śródatlantyckim Zdjęcie satelitarne Islandii zimą Mapa Islandii Islandia zlokalizowana jest na wyspie o tej samej nazwie, położonej w północnej części Oceanu Atlantyckiego, nieco na południe od koła podbiegunowego północnego.

Nowy!!: Europa i Geografia Islandii · Zobacz więcej »

Geologia

>65 mln. lat Młotek geologiczny Warstwa Geologia (gr. gḗ ‘Ziemia’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’) – jedna z nauk o Ziemi, zajmuje się budową, własnościami i historią Ziemi oraz procesami zachodzącymi w jej wnętrzu i na jej powierzchni, dzięki którym ulega ona przeobrażeniom.

Nowy!!: Europa i Geologia · Zobacz więcej »

Georg Friedrich Händel

Georg Friedrich Händel (ang. George Frideric Handel; pol. Jerzy Fryderyk Haendel, ur. 23 lutego 1685 w Halle, zm. 14 kwietnia 1759 w Londynie) – niemiecki kompozytor późnego baroku, który dokonał syntezy barokowych osiągnięć muzycznych, zwłaszcza niemieckich, włoskich i angielskich.

Nowy!!: Europa i Georg Friedrich Händel · Zobacz więcej »

Georges Bizet

Georges Bizet (wym.), właśc.

Nowy!!: Europa i Georges Bizet · Zobacz więcej »

Germanie

Europie Germanie, in.

Nowy!!: Europa i Germanie · Zobacz więcej »

Gibraltar

Gibraltar (zniekształcone arab. جبل طارق – Dżabal Tarik, „góra Tarika”) – brytyjskie terytorium zamorskie na południowym wybrzeżu Półwyspu Iberyjskiego, u wyjścia Morza Śródziemnego na Ocean Atlantycki; zajmuje powierzchnię 6,55 km², od północy graniczy z hiszpańską prowincją Kadyks.

Nowy!!: Europa i Gibraltar · Zobacz więcej »

Giovanni Battista Pergolesi

Tablica na miejscu urodzenia kompozytora Okładka opery "La Serva Padrona" Okładka opery "Il prigionier superbo" Okładka opery "Salustia" Autograf dzieła "Stabat Mater" Pomnik Pergolesiego w Jesi Giovanni Battista Pergolesi, właściwie Giovanni Battista Draghi (ur. 4 stycznia 1710 w Jesi, zm. 16 marca 1736 w Pozzuoli) – włoski kompozytor, skrzypek i organista epoki baroku.

Nowy!!: Europa i Giovanni Battista Pergolesi · Zobacz więcej »

Giovanni Pierluigi da Palestrina

Giovanni Pierluigi da Palestrina (ur. prawdopodobnie 27 grudnia 1525 w Palestrinie, zm. 2 lutego 1594 w Rzymie) – włoski kompozytor epoki renesansu.

Nowy!!: Europa i Giovanni Pierluigi da Palestrina · Zobacz więcej »

Giuseppe Verdi

Giuseppe Fortunino Francesco Verdi (wym.) (ur. 10 października 1813 w Le Roncole koło Busseto, zm. 27 stycznia 1901 w Mediolanie) – włoski kompozytor romantyczny.

Nowy!!: Europa i Giuseppe Verdi · Zobacz więcej »

Gleby bielicowe

Gleby bielicowe – ubogie gleby wytworzone na piaskach, zawierające w profilu wyraźny wybielony poziom wymywania i rdzawobrunatny poziom wmycia.

Nowy!!: Europa i Gleby bielicowe · Zobacz więcej »

Gleby brązowe

Gleby brązowe (także cynamonowe) – gleby o szarobrunatnym zabarwieniu dobrze rozwiniętego poziomu próchniczego, charakterystyczne dla klimatu subtropikalnego - śródziemnomorskiego, w którym lato jest suche, zaś zima ciepła i wilgotna.

Nowy!!: Europa i Gleby brązowe · Zobacz więcej »

Gleby brunatnoziemne

Gleby brunatnoziemne – rząd gleb charakteryzujący się występowaniem wietrzeniowego poziomu diagnostycznego cambic.

Nowy!!: Europa i Gleby brunatnoziemne · Zobacz więcej »

Gleby kasztanowe

Gleby kasztanowe (cynamonowe, kasztanoziemy) – typ gleb występujących na obszarach ciepłych i suchych o czerwonym zabarwieniu.

Nowy!!: Europa i Gleby kasztanowe · Zobacz więcej »

Gleby płowe

Gleba płowa powstała z pyłów lessopodobnych, Pogórze Wielickie Gleby płowe (lessivés) — gleby klimatu umiarkowanego charakteryzujące się przemieszczeniem przez wody opadowe cząstek iłu w głąb profilu różnicując go na dwie części - górną, o lżejszym uziarnieniu, i dolną, z większą zawartością drobnych cząstek ilastych.

Nowy!!: Europa i Gleby płowe · Zobacz więcej »

Gleby torfowe

Równinie Szubińsko-Łabiszyńskiej Gleby torfowe wraz z glebami mułowo-torfowymi wchodzą w skład gleb bagiennych.

Nowy!!: Europa i Gleby torfowe · Zobacz więcej »

Gliwice

Rzeka Kłodnica w Gliwicach starówkę radiostacji gliwickiej Gliwice (łac. Glivitium, niem. Gleiwitz, czes. Glivice albo Hlivice, śl. Glywicy) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, na Górnym Śląsku, w województwie śląskim, położone na Wyżynie Śląskiej, nad rzeką Kłodnicą.

Nowy!!: Europa i Gliwice · Zobacz więcej »

Glomma

Glomma (w górnym biegu Glåma) - najdłuższa rzeka Norwegii, położona w południowo-wschodniej części tego kraju.

Nowy!!: Europa i Glomma · Zobacz więcej »

Gorłówka

Gorłówka (ukr. Горлівка, Horliwka; ros. Горловка, Gorłowka) – miasto na Ukrainie, w obwodzie donieckim; 283 tys.

Nowy!!: Europa i Gorłówka · Zobacz więcej »

Gotyk

Gotyk – styl w architekturze i innych dziedzinach sztuk plastycznych (rzeźbie, malarstwie i sztuce sepulkralnej), który powstał przed połową XII wieku we Francji i szybko rozprzestrzenił się w Anglii (zob. architektura gotycka w Anglii), następnie w wielu innych państwach Europy.

Nowy!!: Europa i Gotyk · Zobacz więcej »

Gracja

Gracja - imię żeńskie pochodzenia łacińskiego.

Nowy!!: Europa i Gracja · Zobacz więcej »

Granica Europa-Azja

Granica Europa-Azja w Rosji Granica Europa – Azja – linia podziału Eurazji na Europę i Azję.

Nowy!!: Europa i Granica Europa-Azja · Zobacz więcej »

Grecja

Grecja – zdjęcie satelitarne Grecja (gr. Elláda, IPA: lub Ellás, IPA), Republika Grecka (Ellinikí Dimokratía, IPA) – kraj położony w południowo-wschodniej części Europy, na południowym krańcu Półwyspu Bałkańskiego.

Nowy!!: Europa i Grecja · Zobacz więcej »

Grenlandia

Grenlandia (gren. Kalaallit Nunaat, duń. Grønland) – autonomiczne terytorium zależne Danii położone na wyspie o tej samej nazwie w Ameryce Północnej, o obszarze 2 166 086 km² (największa wyspa na świecie niebędąca kontynentem), pokrytej w 81% przez lądolód grenlandzki (410,4 tys. km² jest wolnych od lodu) i o ludności 56 282 (styczeń 2014).

Nowy!!: Europa i Grenlandia · Zobacz więcej »

Groch

Kwiat grochu zwyczajnego Strąki grochu zwyczajnego Groch (Pisum L.) – rodzaj roślin jednorocznych z rodziny bobowatych.

Nowy!!: Europa i Groch · Zobacz więcej »

Gruzja

Gruzja (gruz.: საქართველო, trb.: Sakartwelo) – państwo położone na pograniczu Europy i Azji, w Kaukazie Południowym.

Nowy!!: Europa i Gruzja · Zobacz więcej »

Gryzonie

Gryzonie (Rodentia, od łacińskiego rodere, obgryzać) – rząd ssaków, charakteryzujący się pojedynczą parą ciągle wzrastających siekaczy zarówno w szczęce, jak i w żuchwie.

Nowy!!: Europa i Gryzonie · Zobacz więcej »

Guernsey

Guernsey (wym., Baliwat Guernsey, fr. Guernesey) – terytorium przy francuskim wybrzeżu na kanale La Manche, na wyspie Guernsey i pozostałych Wyspach Normandzkich z wyłączeniem wyspy Jersey.

Nowy!!: Europa i Guernsey · Zobacz więcej »

Gwadalkiwir

Dorzecze Gwadalkiwiru Sewilli na Gwadalkiwirze Kordobie na Gwadalkiwirze Gwadalkiwir (łac. Baetis; hiszp. Guadalquivir, wym., z arabskiego الوادي الكبير Wadi al-Kabir – „wielka rzeka”) – rzeka w Hiszpanii, o długości około 680 km.

Nowy!!: Europa i Gwadalkiwir · Zobacz więcej »

Gwadiana

Gwadiana (hiszp. Guadiana, wym.; port. Guadiana, wym.; łac. Anas; arab. نهر يانة, wadi-ana) – rzeka w Hiszpanii i Portugalii, główna rzeka południowej Estremadury.

Nowy!!: Europa i Gwadiana · Zobacz więcej »

Haga

Haga (nid. Plik:Ltspkr.png, dawna nazwa oficjalna: Plik:Ltspkr.png) – miasto w zachodniej Holandii nad Morzem Północnym.

Nowy!!: Europa i Haga · Zobacz więcej »

Halit

Halit – minerał z gromady halogenków.

Nowy!!: Europa i Halit · Zobacz więcej »

Hamburg

Hamburg (pełna nazwa: Freie und Hansestadt Hamburg – Wolne i Hanzeatyckie Miasto Hamburg; łac. Hammonia; dolnoniem. Hamborg; pol. hist. Bogbór) – miasto w północnych Niemczech na prawach kraju związkowego niedaleko ujścia Łaby do Morza Północnego.

Nowy!!: Europa i Hamburg · Zobacz więcej »

Harz

Mapa Harzu Harz (pol. hist. Góry Smolne) – pasmo górskie w środkowych Niemczech (Dolna Saksonia, Saksonia-Anhalt oraz Turyngia), będące częścią Średniogórza Niemieckiego, najwyższy szczyt Brocken (1142 m n.p.m.). Góry zrębowe zbudowane z granitów i skał metamorficznych, wieku paleozoicznego, wypiętrzone ponownie w trzeciorzędzie w postaci zrębu.

Nowy!!: Europa i Harz · Zobacz więcej »

Hekla

Hekla (isl. "kaptur, czepek, płaszcz z kapturem") – wulkan w południowo-zachodniej Islandii, położony 115 km na wschód od stolicy kraju Reykjavíku.

Nowy!!: Europa i Hekla · Zobacz więcej »

Helsinki

Helsinki (fiń. Helsinki, szw. Helsingfors, ros. Хельсинки, lap. Helsset) – stolica i największe miasto Finlandii oraz regionu Uusimaa.

Nowy!!: Europa i Helsinki · Zobacz więcej »

Henryk Wieniawski

Henryk Wieniawski (ur. 10 lipca 1835 w Lublinie, zm. 31 marca 1880 w Moskwie) – polski kompozytor i skrzypek, brat Józefa i Juliana.

Nowy!!: Europa i Henryk Wieniawski · Zobacz więcej »

Heptarchia

Heptarchia – siedem anglosaskich królestw.

Nowy!!: Europa i Heptarchia · Zobacz więcej »

Hercynidy

Hercynidy w karbonie. Hercynidy (Waryscydy) – góry powstałe w czasie orogenezy hercyńskiej/waryscyjskiej (trwającej od środkowego dewonu do końca permu).

Nowy!!: Europa i Hercynidy · Zobacz więcej »

Hinduizm

OM – zapis sylaby będącej symbolem hinduizmu Swastyka hinduistyczna Hinduizm – określenie zbiorcze na grupę wierzeń religijnych, wyznawanych głównie na Półwyspie Indyjskim.

Nowy!!: Europa i Hinduizm · Zobacz więcej »

Historia

Nikolaosa Gyzisa pochodzącym z 1892 r. Historia – nauka humanistyczna i społeczna, która zajmuje się badaniem przeszłości, a w znaczeniu ścisłym badaniem działań i wytworów ludzkich, aż do najstarszych poświadczonych pismem świadectw, w odróżnieniu od prehistorii, archeologii, antropologii lub historii naturalnej.

Nowy!!: Europa i Historia · Zobacz więcej »

Historia odkryć geograficznych

Krzysztof Kolumb (1451-1506) – jeden z największych odkrywców geograficznych Historia odkryć geograficznych – historia poszerzania wiedzy ludzkiej o różnych, czasem odległych terenach kuli ziemskiej, ich cechach, zasobach naturalnych oraz o ludach je zamieszkujących, a także ich kulturze.

Nowy!!: Europa i Historia odkryć geograficznych · Zobacz więcej »

Historia sztuki

Michał Anioł, ''Stworzenie Adama'', 1512 Historia sztuki – dyscyplina nauk humanistycznych, której przedmiotem poznania są sztuki wizualne w ujęciu historycznym; działami historii sztuki są historia architektury, historia malarstwa, historia rzeźby oraz historia sztuki użytkowej (sztuki stosowanej).

Nowy!!: Europa i Historia sztuki · Zobacz więcej »

Historyzm (architektura)

Neoromanizm: F. Schwechten, Zamek Cesarski w Poznaniu Neogotyk: H. von Ferstel, Kościół Wotywny w Wiedniu Neorenesans: E. Rost, Ratusz w Bielsku-Białej Opéra Garnier w Paryżu Pałac Izraela Poznańskiego w Łodzi Neomauretanizm: V. I. Ullmann i J. Niklas, Synagoga Hiszpańska w Pradze Styl arkadowy: L. von Klenze, Rezydencja w Monachium Historyzm – nurt w XIX-wiecznej architekturze światowej, polegający na naśladownictwie stylistyki minionych epok.

Nowy!!: Europa i Historyzm (architektura) · Zobacz więcej »

Hiszpańskie posiadłości w Afryce Północnej

Mapa hiszpańskich posiadłości w Afryce Północnej (bez Wysp Kanaryjskich) Hiszpańskie posiadłości w Afryce Północnej (hiszp. Plazas de soberanía de España en el Norte de Africa) jest to zbiorcza, nieoficjalna nazwa dla obszarów będących integralną częścią Hiszpanii, lecz geograficznie znajdujących się na kontynencie afrykańskim lub przynależnych do niego wyspach.

Nowy!!: Europa i Hiszpańskie posiadłości w Afryce Północnej · Zobacz więcej »

Hiszpania

Hiszpania, Królestwo Hiszpanii (hiszp. Reino de España) – państwo w Europie Południowej, największe z czterech państw położonych na Półwyspie Iberyjskim.

Nowy!!: Europa i Hiszpania · Zobacz więcej »

Holandia

Holandia (nid. Nederland, wym.; zachodniofryzyjski Nederlân; papiamento Hulanda), Królestwo Niderlandów – państwo położone w zachodniej Europie i południowej części Ameryki Północnej (Karaiby), będące monarchią konstytucyjną, złożone z czterech krajów składowych: Holandii (część europejska), Aruby, Curaçao i Sint Maarten, oraz trzech gmin zamorskich: Bonaire, Saba i Sint Eustatius.

Nowy!!: Europa i Holandia · Zobacz więcej »

Homo antecessor

Homo antecessor – wymarły gatunek hominidów o objętości mózgu około 1000 cm³.

Nowy!!: Europa i Homo antecessor · Zobacz więcej »

Homo heidelbergensis

Homo heidelbergensis – gatunek znany także jako Protanthropus heidelbergensis, człowiek heidelberski, człowiek ze Swanscombe lub człowiek z Boxgrove.

Nowy!!: Europa i Homo heidelbergensis · Zobacz więcej »

Homofonia (muzyka)

Homofonia – rodzaj faktury, w której melodii, znajdującej się zazwyczaj w najwyższym głosie, towarzyszy akompaniament.

Nowy!!: Europa i Homofonia (muzyka) · Zobacz więcej »

Hornindalsvatnet

Hornindalsvatnet - jezioro w Norwegii, leżące w okręgu Sogn og Fjordane.

Nowy!!: Europa i Hornindalsvatnet · Zobacz więcej »

Humanizm renesansowy

Pico della Mirandola (pośrodku), Marsilio Ficino (po lewej) i Angelo Poliziano Humanizm renesansowy – ruch filozoficzny, kulturalny i moralny powstały w XV wieku we Włoszech, a zarysowujący się już w XIV wieku i wielu aspektach kultury średniowiecznej, zmierzający do odrodzenia znajomości literatury i języków klasycznych.

Nowy!!: Europa i Humanizm renesansowy · Zobacz więcej »

Hunowie

Huński kocioł Hunowie (gr. Οῦννοι, Χοῦνοι; łac. Huni, Hunni, Chuni, Unni) – lud koczowniczy, który ok.

Nowy!!: Europa i Hunowie · Zobacz więcej »

Hutnictwo

Godło hutnicze: skrzyżowany młotek i kleszcze Nowej Hucie Hutnictwo – gałąź przemysłu zajmująca się wytapianiem metali i ich stopów z rud z domieszką złomu oraz ich obróbką plastyczną na półprodukty i wyroby gotowe.

Nowy!!: Europa i Hutnictwo · Zobacz więcej »

Hymn

Hymn (z greckiego hýmnos – pieśń pochwalna) – uroczysta i podniosła pieśń pochwalna o apostroficznym charakterze wypowiedzi, komponowana na cześć bóstwa, szczególnej osoby, wydarzenia, ojczyzny (kraju), a także idei.

Nowy!!: Europa i Hymn · Zobacz więcej »

I Republika Francuska

I Republika Francuska (z francuskiego. Première République) – okres w historii Francji od 22 września 1792 (zniesienie monarchii i ogłoszenie nowej konstytucji) do 9 listopada 1799 (zamach 18 brumaire'a), a formalnie do 18 maja 1804.

Nowy!!: Europa i I Republika Francuska · Zobacz więcej »

I wojna światowa

I wojna światowa (przed II wojną światową nazywana „Wielką Wojną”) – wojna światowa, trwająca od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 pomiędzy ententą (Trójporozumieniem), tj.

Nowy!!: Europa i I wojna światowa · Zobacz więcej »

II wojna światowa

Polskiego Radia o wybuchu wojny II wojna światowa – największa wojna światowa w historii, trwająca od 1 września 1939 do 2 września 1945 (w Europie do 8/9 maja 1945), jej teatr działań wojennych objął prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany.

Nowy!!: Europa i II wojna światowa · Zobacz więcej »

Ilirowie

Zasięg osadnictwa Ilirów przed podbojem rzymskim Państwa Ilirów - Iliria i Dardania w III w. p.n.e. Ilirowie i ludy sąsiadujące w czasach przedrzymskich Ilirowie – starożytny lud indoeuropejski zamieszkujący u schyłku epoki brązu i we wczesnej epoce żelaza (głównie w okresie halsztackim) zachodnie Bałkany, dokładniej tereny między wschodnim wybrzeżem Morza Adriatyckiego a środkowym Dunajem oraz obszary wschodnich Alp oraz Apulię na Półwyspie Apeninskim.

Nowy!!: Europa i Ilirowie · Zobacz więcej »

Ilmen

Widok na jezioro z wioski Korostyn Położenie na mapie regionu Ilmen (Ilmień, ros. Озеро Ильмень, fin. Ilmajärvi) - jezioro w północno-zachodniej Rosji (obwód nowogrodzki).

Nowy!!: Europa i Ilmen · Zobacz więcej »

Impresjonizm w sztuce

Claude Monet, ''Impresja, wschód słońca'' (''Impression, Sunrise''), 1872, olej na płótnie, Musée Marmottan Monet, Paryż Impresjonizm (fr. impressionisme, łac. impressio „odbicie, wrażenie”) – kierunek w sztuce europejskiej, a później także amerykańskiej, który został zapoczątkowany przez grupę paryskich artystów studiujących w Atelier Gleyère oraz w Académie Suisse w drugiej połowie XIX wieku.

Nowy!!: Europa i Impresjonizm w sztuce · Zobacz więcej »

Inkwizycja

auto da fe'', obraz Pedro Berruguete (ok. 1495). Według średniowiecznej legendy hagiograficznej św. Dominik miał być pierwszym inkwizytorem Inkwizycja, Inquisitio haereticae pravitatis, Sanctum officiumEncyklopedia popularna ilustrowana.

Nowy!!: Europa i Inkwizycja · Zobacz więcej »

Irlandia

Irlandia, nieoficjalnie Republika Irlandii – państwo w Europie Zachodniej będące członkiem Unii Europejskiej zajmujące większość terytorium wyspy o tej samej nazwie.

Nowy!!: Europa i Irlandia · Zobacz więcej »

Irlandia (wyspa)

Irlandia – trzecia pod względem wielkości wyspa w Europie.

Nowy!!: Europa i Irlandia (wyspa) · Zobacz więcej »

Islam

Islam (arab. الإسلام, al-islām) – religia monoteistyczna, druga na świecie pod względem liczby wyznawców po chrześcijaństwie.

Nowy!!: Europa i Islam · Zobacz więcej »

Islandia

242x242px Islandia (isl. Ísland, wym.; Republika Islandii, isl. Lýðveldið Ísland) – państwo położone w Europie Północnej, na wyspie Islandia i kilku mniejszych wyspach, m.in.

Nowy!!: Europa i Islandia · Zobacz więcej »

Islandia (wyspa)

Islandia – wyspa pochodzenia wulkanicznego na Oceanie Atlantyckim, w całości zajmuje ją państwo Islandia.

Nowy!!: Europa i Islandia (wyspa) · Zobacz więcej »

Italia (kraina historyczna)

Augusta. Południowa Italia w czasach Augusta. Italia – kraina historyczna i geograficzna położona na Półwyspie Apenińskim, której obszar zmieniał się na przestrzeni dziejów.

Nowy!!: Europa i Italia (kraina historyczna) · Zobacz więcej »

Izrael

Izrael (Jisra’el, Isrā’īl), oficjalnie Państwo Izrael (Medinat Jisra’el, Dawlat Isrā’īl) – państwo na Bliskim Wschodzie położone w Azji Zachodniej na wschodnim brzegu Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Izrael · Zobacz więcej »

Jan Mayen

Jan Mayen – niewielka wyspa wulkaniczna w Arktyce, ok.

Nowy!!: Europa i Jan Mayen · Zobacz więcej »

Jarząbek zwyczajny

Jarząbek zwyczajny, jarząbek (Tetrastes bonasia) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny kurowatych (Phasianidae).

Nowy!!: Europa i Jarząbek zwyczajny · Zobacz więcej »

Jaskinia

Nacieki jaskiniowe wewnątrz Lechuguilla Cave w Meksyku Jaskinia – naturalna pusta przestrzeń w skale o rozmiarach umożliwiających jej penetrację przez człowieka.

Nowy!!: Europa i Jaskinia · Zobacz więcej »

Jaszczurka zwinka

kopulacji Jaszczurka zwinka Jaszczurka zwinka – samiec w okresie godowym Jaszczurka zwinka (Lacerta agilis) – gatunek jaszczurki z rodziny jaszczurek właściwych.

Nowy!!: Europa i Jaszczurka zwinka · Zobacz więcej »

Jaszczurki

''Basiliscus plumifrons'' legwanów Jaszczurki (Lacertilia, dawniej Sauria) – grupa gadów łuskonośnych obejmująca czworonożne lub beznogie zwierzęta lądowe o wydłużonym ciele, oczach posiadających powieki, mocnych szczękach i diapsydalnej czaszce.

Nowy!!: Europa i Jaszczurki · Zobacz więcej »

Jaworzno

Jaworzno – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, w województwie śląskim, położone na Wyżynie Śląskiej.

Nowy!!: Europa i Jaworzno · Zobacz więcej »

Jęczmień

Jęczmień zwyczajny Jęczmień (Hordeum L.) – rodzaj zbóż z rodziny wiechlinowatych.

Nowy!!: Europa i Jęczmień · Zobacz więcej »

Język angielski

ikona symbolizująca język angielski według standardu ISO 639-1 Język angielski, angielszczyzna (ang. English language //, English) – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich powszechnie używany w Wielkiej Brytanii, jej terytoriach zależnych oraz w wielu byłych koloniach i dominiach, m.in.

Nowy!!: Europa i Język angielski · Zobacz więcej »

Język łotewski

Język łotewski (łot. latviešu valoda) – język z grupy języków bałtyckich, którym posługuje się w sumie ok.

Nowy!!: Europa i Język łotewski · Zobacz więcej »

Język baskijski

Basque Country in Spain and France Język baskijski (nazwy własne, zależnie od dialektu: euskara, euskera, eskuara, üskara) – język Basków, zamieszkujących kilka prowincji na pograniczu Hiszpanii i Francji.

Nowy!!: Europa i Język baskijski · Zobacz więcej »

Język estoński

Język estoński (est., wym.) – język należący do podgrupy języków bałtycko-fińskich, w grupie fińskiej zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej w rodzinie uralskiej.

Nowy!!: Europa i Język estoński · Zobacz więcej »

Język fiński

Język fiński na obszarze południowej Szwecji (stan na 2005) Język fiński (fiń. suomen kieli, suomi) – język należący do podgrupy języków bałtycko-fińskich, zaliczanej do podrodziny języków ugrofińskich z rodziny uralskiej.

Nowy!!: Europa i Język fiński · Zobacz więcej »

Język francuski

Języki i dialekty Francji Znajomość języka francuskiego w krajach Unii Europejskiej. Zasięg języka francuskiego na świecie Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich.

Nowy!!: Europa i Język francuski · Zobacz więcej »

Język hiszpański

Instytut Cervantesa w Madrycie Język hiszpański (hiszp. idioma español, castellano) – język należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich.

Nowy!!: Europa i Język hiszpański · Zobacz więcej »

Język litewski

Język litewski (lit. lietuvių kalba) – język z grupy języków bałtyckich, którym posługuje się ok.

Nowy!!: Europa i Język litewski · Zobacz więcej »

Język maltański

Język maltański – język z grupy semickiej rodziny afroazjatyckiej.

Nowy!!: Europa i Język maltański · Zobacz więcej »

Język niemiecki

Język niemiecki (niem. deutsche Sprache, Deutsch) – język z grupy zachodniej rodziny języków germańskich.

Nowy!!: Europa i Język niemiecki · Zobacz więcej »

Język polski

Język polski, polszczyzna – język naturalny należący do grupy języków zachodniosłowiańskich (do której należą również czeski, słowacki, kaszubski, dolnołużycki, górnołużycki i wymarły połabski), stanowiącej część rodziny języków indoeuropejskich.

Nowy!!: Europa i Język polski · Zobacz więcej »

Język rosyjski

Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich.

Nowy!!: Europa i Język rosyjski · Zobacz więcej »

Język tatarski

Język tatarski (nazwy własne tatar tele, tatarça) – język z kipczackiej grupy turkijskiej rodziny językowej.

Nowy!!: Europa i Język tatarski · Zobacz więcej »

Język turecki

Język turecki (tur., IPA:, türk dili) – język aglutynacyjny należący do grupy oguzyjskiej języków tureckich, ojczysty dla ponad 83 milionów ludzi na całym świecie, co czyni go najpowszechniejszym ze swojej rodziny językowej.

Nowy!!: Europa i Język turecki · Zobacz więcej »

Język ukraiński

Język ukraiński (ukr. українська мова, ukrajinśka mowa) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich.

Nowy!!: Europa i Język ukraiński · Zobacz więcej »

Język włoski

Mapa zasięgu występowania języka włoskiego Język włoski (wł. lingua italiana, l'italiano) – jeden z języków romańskich.

Nowy!!: Europa i Język włoski · Zobacz więcej »

Język węgierski

Europy Środkowo-Wschodniej Język węgierski (węg. magyar nyelv) – język należący do podgrupy języków ugryjskich, zaliczanej do podrodziny ugrofińskiej (z rodziny uralskiej).

Nowy!!: Europa i Język węgierski · Zobacz więcej »

Języki ałtajskie

Rozmieszczenie geograficzne języków ałtajskich Języki ałtajskie – grupa języków, tradycyjnie uznawanych za rodzinę językową.

Nowy!!: Europa i Języki ałtajskie · Zobacz więcej »

Języki bałtyckie

Języki bałtyckie Języki bałtyckie lub bałtyjskie – grupa języków w obrębie języków indoeuropejskich, którymi w przeszości posługiwali się Bałtowie na terenach od ujścia Wisły po południowe granice dzisiejszej Estonii (północne krańce łotewskiej krainy zwanej Liwonia).

Nowy!!: Europa i Języki bałtyckie · Zobacz więcej »

Języki germańskie

Obszar występowania: kolor bordowy – język większości ludności; kolor czerwony – język urzędowy, ale posługuje się nim mniejszość społeczeństwa; kolor różowy – język używany w pewnych regionach lub kręgach społecznych Języki germańskie – grupa języków w obrębie języków indoeuropejskich, którymi posługuje się kilkaset milionów mówiących na całym świecie.

Nowy!!: Europa i Języki germańskie · Zobacz więcej »

Języki indoeuropejskie

Współczesny zasięg geograficzny języków indoeuropejskich Języki indoeuropejskie Języki indoeuropejskie – jedna z największych i najwcześniej odkrytych rodzin języków.

Nowy!!: Europa i Języki indoeuropejskie · Zobacz więcej »

Języki izolowane

Języki izolowane – języki, które ze względu na swą specyfikę, tj.

Nowy!!: Europa i Języki izolowane · Zobacz więcej »

Języki romańskie

Flaga panromańska Języki romańskie w Europie język rumuński Języki romańskie – podrodzina języków indoeuropejskich, którymi posługuje się jako językami ojczystymi około 750 mln osób, zamieszkujących przede wszystkim południowo-zachodnią Europę, Amerykę Łacińską.

Nowy!!: Europa i Języki romańskie · Zobacz więcej »

Języki słowiańskie

Rozprzestrzenienie języków słowiańskich w Europie południowosłowiańskim językiem urzędowym Słowianie Języki słowiańskie – grupa języków w obrębie podrodziny bałtosłowiańskiej rodziny języków indoeuropejskich.

Nowy!!: Europa i Języki słowiańskie · Zobacz więcej »

Języki semickie

Współczesny zasięg języków semickich (kolor jasnopomarańczowy) na tle rodziny afroazjatyckiej Języki semickie – rodzina języków, należąca do języków afroazjatyckich, wywodząca się z języka prasemickiego.

Nowy!!: Europa i Języki semickie · Zobacz więcej »

Języki tureckie

Współczesny zasięg geograficzny języków tureckich Eurazji Języki tureckie albo turkijskie (dla wyraźniejszego odróżnienia od języka tureckiego będącego jedynie członkiem całej rodziny) – najliczniejsza podrodzina języków ałtajskich, obejmująca około 140 mln mówiących.

Nowy!!: Europa i Języki tureckie · Zobacz więcej »

Języki ugrofińskie

języki fińskie Języki ugrofińskie – grupa języków w obrębie języków uralskich lub uralsko-jukagirskich (liga uralo-ałtajska).

Nowy!!: Europa i Języki ugrofińskie · Zobacz więcej »

Języki uralskie

język jukagirski Języki uralskie – rodzina językowa, której językami posługuje się około 24 mln ludzi, zamieszkujących północną Eurazję i Nizinę Węgierską.

Nowy!!: Europa i Języki uralskie · Zobacz więcej »

Jean-Baptiste Lully

Jean-Baptiste Lully (ur. 28 listopada 1632 we Florencji, zm. 22 marca 1687 w Paryżu) – francuski kompozytor włoskiego pochodzenia.

Nowy!!: Europa i Jean-Baptiste Lully · Zobacz więcej »

Jeżowate

Jeżowate (Erinaceidae) – rodzina małych, naziemnych ssaków łożyskowych pokrytych sztywnymi włosami przekształconymi u niektórych w kolce, zaliczana do rzędu jeżokształtnych (Erinaceomorpha).

Nowy!!: Europa i Jeżowate · Zobacz więcej »

Jeżozwierzowate

Jeżozwierzowate daw.

Nowy!!: Europa i Jeżozwierzowate · Zobacz więcej »

Jeleń

Jeleń (Cervus) – rodzaj ssaka z rodziny jeleniowatych (Cervidae).

Nowy!!: Europa i Jeleń · Zobacz więcej »

Jenot azjatycki

Jenot azjatycki, jenot, szop usuryjski, junat, tanuki, lis japoński, kunopies (Nyctereutes procyonoides) – gatunek drapieżnego ssaka należącego do rodziny psowatych (Canidae).

Nowy!!: Europa i Jenot azjatycki · Zobacz więcej »

Jersey

Mapa wysp wchodzących w skład Baliwatu Jersey Jersey (wym., Baliwat Jersey) – dependencja korony brytyjskiej obejmująca administracyjnie wyspę Jersey, jedną z Wysp Normandzkich oraz kilkadziesiąt sąsiednich, niezamieszkanych wysepek.

Nowy!!: Europa i Jersey · Zobacz więcej »

Jezioro Białe (Rosja)

Jezioro Białe (ros. Белое озеро) – jezioro w Rosji położone na południowy wschód od jeziora Onega, na wysokości 113 m n.p.m. Jest ono jednym z największych w Europie.

Nowy!!: Europa i Jezioro Białe (Rosja) · Zobacz więcej »

Jezioro Bodeńskie

Mapa Jeziora Bodeńskiego Bregencji (''Bregenz'') Lindau Jezioro Bodeńskie (niem. Bodensee, fr. lac de Constance, ret. lai da Constanza, wł. lago di Costanza) – jezioro u podnóża Alp, na pograniczu Niemiec, Austrii i Szwajcarii, trzecie pod względem wielkości w Europie Środkowej (po Balatonie na Węgrzech i Jeziorze Genewskim na granicy szwajcarsko-francuskiej).

Nowy!!: Europa i Jezioro Bodeńskie · Zobacz więcej »

Jezioro Genewskie

Jezioro Genewskie Ujście Rodanu do Jeziora Genewskiego Jezioro Genewskie (hist. Jezioro Lemańskie, fr. Lac Léman lub Lac de Genève, wł. Lago Lemano lub Lago di Ginevra, niem. Genfersee) – jezioro w Szwajcarii i Francji, położone w obniżeniu tektonicznym między Alpami i Jurą.

Nowy!!: Europa i Jezioro Genewskie · Zobacz więcej »

Jezioro przybrzeżne

Schemat powstawania jeziora przybrzeżnego Łebsko Jezioro przybrzeżne – zbiornik wodny całkowicie oddzielony od morza mierzeją, niegdyś zatoka morska, laguna (jezioro lagunowe), liman (jezioro limanowe) czy delta rzeki (jezioro deltowe).

Nowy!!: Europa i Jezioro przybrzeżne · Zobacz więcej »

Jodła

Zasięg występowania poszczególnych gatunków jodły w Europie jodły wonnej jodły górskiej jodły koreańskiej jodły Frasera Jodła (Abies Mill.) – rodzaj zimozielonych drzew z rodziny sosnowatych (Pinaceae Lindl.). Obejmuje co najmniej 48 gatunków występujących na półkuli północnej – najczęściej we wschodniej Azji oraz Ameryce Północnej.

Nowy!!: Europa i Jodła · Zobacz więcej »

Johann Sebastian Bach

Johann Sebastian Bach (w formie spolszczonej Jan Sebastian Bach, ur. w Eisenach, zm. 28 lipca 1750 w Lipsku) – kompozytor i organista niemiecki epoki baroku, jeden z najwybitniejszych artystów w dziejach muzyki, kompozytor dworski.

Nowy!!: Europa i Johann Sebastian Bach · Zobacz więcej »

Johann Strauss (ojciec)

Johann Strauss Johann Baptist Strauss (ur. 14 marca 1804 w Wiedniu, zm. 25 września 1849 tamże) – austriacki kompozytor okresu romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Johann Strauss (ojciec) · Zobacz więcej »

Johann Strauss (syn)

secesyjnego rzeźbiarza Edmunda von Hellmera Johann Strauss (syn) (ur. 25 października 1825 w Wiedniu, zm. 3 czerwca 1899 tamże) – austriacki kompozytor, dyrygent i skrzypek.

Nowy!!: Europa i Johann Strauss (syn) · Zobacz więcej »

Joseph Haydn

Ankeruhr, Wiedeń, wskazówka zegara przedstawiająca Haydna Franz Joseph Haydn (ur. 31 marca 1732 w Rohrau, zm. 31 maja 1809 w Wiedniu) – austriacki kompozytor klasycyzmu, najstarszy z tzw.

Nowy!!: Europa i Joseph Haydn · Zobacz więcej »

Josquin des Prés

Josquin dés Prés (także Desprez, Jodocus Pratensis) (ur. ok. 1450–1455 w pobliżu Saint-Quentin, zm. 27 sierpnia 1521 w Condé-sur-l'Escaut) – kompozytor i śpiewak flamandzki, dyrygent chórów kościelnych w Mediolanie, Rzymie, Ferrarze i Modenie.

Nowy!!: Europa i Josquin des Prés · Zobacz więcej »

Judaizm

Gwiazda Dawida (zwana też Tarczą Dawida), Magen Dawid – מגן דוד, narodowy symbol Izraela Judaizm – religia monoteistyczna, której podstawą jest wiara w jednego Boga (osobowego, niepodzielnego, będącego bytem niematerialnym, bezcielesnym i wiecznym), będącego nie tylko Stwórcą świata, ale także jego stałym „nadzorcą” lub „opiekunem”.

Nowy!!: Europa i Judaizm · Zobacz więcej »

Kałmucja

Mapa konturowa kraju z zaznaczeniem położenia jego stolicy – Elisty Kałmucja (ros. Калмыкия, kałm. Хальмг Таңһч), pełna nazwa: Republika Kałmucji (ros. Республика Калмыкия, kałm. Хальмг Таңһчин балһсн) – autonomiczna republika w Federacji Rosyjskiej.

Nowy!!: Europa i Kałmucja · Zobacz więcej »

Kaledonidy

Kaledonidy we wczesnym dewonie. Kaledonidy – łańcuchy górskie, wypiętrzone 0,4 mld lat temu, w okresie dewonu, w wyniku trwających 60 milionów lat ruchów górotwórczych, zwanych orogenezą kaledońską.

Nowy!!: Europa i Kaledonidy · Zobacz więcej »

Kalwinizm

Kalwinizm, ewangelicyzm reformowany – jeden z czołowych nurtów protestantyzmu, obok luteranizmu.

Nowy!!: Europa i Kalwinizm · Zobacz więcej »

Kama (rzeka)

Kama (Ка́ма) (tatar. Çulman) – rzeka w Rosji, lewy dopływ Wołgi (i największy z nich, w rzeczywistości większy także od Wołgi w miejscu połączenia obu rzek).

Nowy!!: Europa i Kama (rzeka) · Zobacz więcej »

Kampania wrześniowa

Strefy interesów Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich i III Rzeszy na terytorium II Rzeczypospolitej zgodnie z ustaleniami tajnego protokołu dodatkowego do paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939 roku Polsko-brytyjskie rozmowy sztabowe, lipiec 1939. Widoczni: Edward Śmigły-Rydz i Edmund Ironside Kampania wrześniowa (inne stosowane nazwy: kampania polska 1939, wojna polska 1939, wojna obronna Polski 1939) – obrona terytorium Polski przed agresją militarną (bez określonego w prawie międzynarodowym) wojsk III Rzeszy (Wehrmacht) i ZSRR (Armia Czerwona); pierwszy etap II wojny światowej.

Nowy!!: Europa i Kampania wrześniowa · Zobacz więcej »

Kantata

Kantata – niesceniczna forma muzyki wokalno-instrumentalnej; najczęściej rozbudowana, wieloodcinkowa; wykorzystująca różne gatunki tekstów literackich, mające różne funkcje.

Nowy!!: Europa i Kantata · Zobacz więcej »

Karaimi

Karaimi krymscy w tradycyjnych strojach (XIX-wieczna rycina) Awraham ben Szmuel Firkowicz Trokach Kienesa w Trokach Trokach Egipcie w XX wieku Krym) Trokach Krymie. Karaimi (daw. Karaimowie; z hebr. קראים kara’im, „czytający”) – wyznawcy karaimizmu, grupa etniczna i religijna, licząca kilka tysięcy osób, spośród których ok.

Nowy!!: Europa i Karaimi · Zobacz więcej »

Karol Młot

Karol Młot (ur. 23 sierpnia 686 w Herstalu, zm. 22 października 741 w Quierzy-sur-Oise) – frankijski majordomus, faktyczny władca państwa Franków.

Nowy!!: Europa i Karol Młot · Zobacz więcej »

Karol Wielki

Karol I Wielki (ur. 2 kwietnia 742 lub 747, zm. 28 stycznia 814 w Akwizgranie) – król Franków i Longobardów, Święty cesarz rzymski od 25 grudnia 800.

Nowy!!: Europa i Karol Wielki · Zobacz więcej »

Karolingowie

Państwo Karolingów ok. 814 r. Lechs" Karolingowie – dynastia frankijska wywodząca się od Karola Młota, panująca w latach 753-987.

Nowy!!: Europa i Karolingowie · Zobacz więcej »

Karpaty

1. Zewnętrzne Karpaty Zachodnie2. Centralne Karpaty Zachodnie3. Wewnętrzne Karpaty Zachodnie4. Zewnętrzne Karpaty Wschodnie5. Wewnętrzne Karpaty Wschodnie6. Karpaty Południowe7. Góry Zachodniorumuńskie i Wyżyna TransylwańskaI. PodkarpacieII. Równiny PołudnioworumuńskieIII. Kotlina Panońska Podział Karpat Tatry Zachodnie Góry Bukowe Trzy Korony (Pieniny) Tatry – widok z Pienin Howerla, Czarnohora Bucegi Góry Fogaraskie Pogórzanie, Doły Jasielsko-Sanockie Preszowa Górale żywieccy (2008) Rumuński zespół folklorystyczny z Kluż-Napoka, Siedmiogród Karpaty (51-54) (węg. Kárpátok; rum. Carpați; ukr. i serb. Карпати; czes. i słow. Karpaty; niem. Karpaten) – łańcuch górski w środkowej Europie (jeden z największych w tej części świata), ciągnący się łukiem przez terytoria ośmiu krajówhttps://www.bdpn.pl/dokumenty/roczniki/tom17/art_02.pdf: Austrii, Czech, Polski, Słowacji, Węgier, Ukrainy, Rumunii i Serbii.

Nowy!!: Europa i Karpaty · Zobacz więcej »

Karpiowate

Karpiowate (Cyprinidae) – rodzina ryb karpiokształtnych, najliczniejsza w gatunki rodzina kręgowców.

Nowy!!: Europa i Karpiowate · Zobacz więcej »

Katolicyzm

Katolicyzm – najliczniejsze wyznanie chrześcijańskie, uznające prymat biskupa Rzymu (papieża) nad całym Kościołem oraz dogmat o nieomylności papieża.

Nowy!!: Europa i Katolicyzm · Zobacz więcej »

Katowice

Katowice (1953–1956 Stalinogród;, Reinhold Olesch, Der Wortschatz der polnischen Mundart von Sankt Annaberg, Berlin 1958.) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa śląskiego.

Nowy!!: Europa i Katowice · Zobacz więcej »

Kaukaz (łańcuch górski)

Swanetii Kaukaz w Gruzji Bazardüzü Dağı Szchara Gestola Swanetia Kaukaz (także Wielki Kaukaz; azer.: Qafqaz, orm. Կովկաս, gruz. კავკასიონი, ros. Кавказские горы) – łańcuch górski w południowo-zachodniej Azji (według różnych klasyfikacji także graniczny między kontynentami lub nawet położony w całości w Europie – zobacz: granica Europa-Azja).

Nowy!!: Europa i Kaukaz (łańcuch górski) · Zobacz więcej »

Kazachstan

Kazachstan, Republika Kazachstanu (kaz. Қазақстан, Қазақстан Республикасы, trl. Ķazaķstan, Ķazaķstan Respublikasy, trb. Kazakstan, Kazakstan Respublikasy; ros. Казахстан, Республика Казахстан trl. Kazahstan, Respublika Kazahstan, trb. Kazachstan, Riespublika Kazachstan) – państwo leżące częściowo w Azji (88% powierzchni) i częściowo w Europie (12% powierzchni – tereny na zachód od rzeki Emba), powstałe w 1991 w wyniku rozpadu Związku Radzieckiego, które graniczy z Chinami (1460 km granicy), Kirgistanem (980 km), Turkmenistanem (380 km), Uzbekistanem (2300 km) oraz Federacją Rosyjską (6467 km).

Nowy!!: Europa i Kazachstan · Zobacz więcej »

Kem (geomorfologia)

Kem koło Kirriemuir w Szkocji Kem – forma ukształtowania powierzchni ziemi: garb, pagórek lub stoliwo o wysokości od kilku do kilkunastu metrów i średnicy kilkuset metrów, o kształcie stożka lub z płaskim wierzchołkiem i stromymi zboczami.

Nowy!!: Europa i Kem (geomorfologia) · Zobacz więcej »

Kijów

Logotyp Kijów (ukr. Київ, Kyjiw, ros. Киев, Kijew) – stolica i największe miasto Ukrainy, nad rzeką Dniepr.

Nowy!!: Europa i Kijów · Zobacz więcej »

Kiszyniów

Kiszyniów (rum. Chișinău, cyryl. Кишинэу, wym.; ros. Кишинёв; ukr. Кишинів) – stolica i największe miasto Mołdawii, zamieszkiwane przez 674,5 tys.

Nowy!!: Europa i Kiszyniów · Zobacz więcej »

Klasycyzm

Klasycyzm (z łac. classicus – doskonały, pierwszorzędny, wzorowy, wyuczony) – styl w muzyce, sztuce, literaturze oraz architekturze odwołujący się do kultury starożytnych Rzymian i Greków.

Nowy!!: Europa i Klasycyzm · Zobacz więcej »

Klif

Klif żywy:1 Nisza abrazyjna2 Platforma abrazyjna3 Platforma akumulacyjna Klif w Orłowie (Gdynia) Klif, faleza, urwisko brzegowe, brzeg wysoki – stroma, często pionowa ściana brzegu morskiego lub jeziornego, utworzona wskutek podmywania brzegu przez fale (procesu abrazji) zachodzącego u jej podstawy na styku z platformą abrazyjną.

Nowy!!: Europa i Klif · Zobacz więcej »

Klimat

Klimat (z gr. κλίμα - skłonność) – ogół zjawisk pogodowych na danym obszarze w okresie wieloletnim.

Nowy!!: Europa i Klimat · Zobacz więcej »

Klimat górski

Klimat górski – rodzaj klimatu cechujący się zmienną pogodą, dużym natężeniem promieniowania słonecznego, obniżeniem temperatury powietrza wraz ze wzrostem wysokości (tj. o 0,6°C co 100 metrów).

Nowy!!: Europa i Klimat górski · Zobacz więcej »

Klimat okołobiegunowy

Strefa Klimatów okołobiegunowych – w klasyfikacji klimatów Wincentego Okołowicza jest to jedna z pięciu głównych stref klimatycznych.

Nowy!!: Europa i Klimat okołobiegunowy · Zobacz więcej »

Klimat podzwrotnikowy

Klimat podzwrotnikowy Strefa klimatów podzwrotnikowych (subtropikalnych) - w klasyfikacji klimatów Wincentego Okołowicza jest to jedna z pięciu głównych stref klimatycznych.

Nowy!!: Europa i Klimat podzwrotnikowy · Zobacz więcej »

Klimat subpolarny

Klimat subpolarny – strefa klimatyczna, w której w najcieplejszym miesiącu temperatura podnosi się do kilku stopni Celsjusza powyżej zera.

Nowy!!: Europa i Klimat subpolarny · Zobacz więcej »

Klimat umiarkowany

Obszary klimatu umiarkowanego według Köppena Strefa klimatów umiarkowanych – jedna z pięciu głównych stref klimatycznych w klasyfikacji klimatów Wincentego Okołowicza.

Nowy!!: Europa i Klimat umiarkowany · Zobacz więcej »

Klon (roślina)

Klon (Acer L.) – rodzaj roślin z rodziny mydleńcowatych (Sapindaceae) (czasem, zwłaszcza dawniej z wyodrębnianej osobno rodziny klonowatych Aceraceae).

Nowy!!: Europa i Klon (roślina) · Zobacz więcej »

Knivskjellodden

''Knivskjellodden'' widziany z Przylądka Północnego Słup z betonowych płyt na ''Knivskjellodden'' Knivskjellodden (według pisowni nynorsk; w pisowni bokmål: Knivskjelodden)‬ – najbardziej wysunięty na północ przylądek w Norwegii, w prowincji Finnmark, na wyspie Magerøya, około 4 kilometrów na północny zachód od Przylądka Północnego (norw. Nordkapp) położonego na tej samej wyspie.

Nowy!!: Europa i Knivskjellodden · Zobacz więcej »

Knossos

Filmik przedstawiający pałac. Knossos (łac. Cnossus, Gnossus) – miejscowość na greckiej wyspie Krecie, położona około 6 km na południowy wschód od Heraklionu (Iraklion), u stóp gór Ida, w administracji zdecentralizowanej Kreta, w regionie Kreta, w jednostce regionalnej Heraklion, w gminie Heraklion.

Nowy!!: Europa i Knossos · Zobacz więcej »

Kołgujew

Kołgujew (ros. Колгуев) – wyspa polarna w południowo-wschodniej części Morza Barentsa.

Nowy!!: Europa i Kołgujew · Zobacz więcej »

Kolonia (Niemcy)

katedry (''St. Peter und Maria'') Kolonia (niem. Köln, 1900-1919 Cöln; łac. za Rzymian najpierw: Oppidum Ubiorum, potem CCAA, czyli Colonia Claudia Ara Agrippinensium, w średniowieczu: Coellen, kol. Kölle; fr. Cologne) – miasto na prawach powiatu w zachodnich Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, stolica Rejencji Kolonia.

Nowy!!: Europa i Kolonia (Niemcy) · Zobacz więcej »

Komunizm pierwotny

Komunizm pierwotny – według filozofów Karola Marksa i Fryderyka Engelsa – pierwotna forma organizacji społeczności ludzkich.

Nowy!!: Europa i Komunizm pierwotny · Zobacz więcej »

Koncert solowy

Koncert solowy to forma muzyczna, charakterystyczna dla epoki baroku, klasycyzmu i romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Koncert solowy · Zobacz więcej »

Konferencja jałtańska

Winston Churchill, Franklin D. Roosevelt i Józef Stalin w Jałcie Pałac w Liwadii, miejsce konferencji Konferencja jałtańska, znana także jako konferencja krymska – przebiegające od 4 do 11 lutego 1945 roku spotkanie przywódców koalicji antyhitlerowskiej (tzw. Wielkiej Trójki): przywódcy ZSRR Józefa Stalina, premiera Wielkiej Brytanii Winstona Churchilla oraz prezydenta USA Franklina Delano Roosevelta.

Nowy!!: Europa i Konferencja jałtańska · Zobacz więcej »

Kongres wiedeński

Jean-Baptiste Isabey, ''Kongres wiedeński'', 1814 Kongres wiedeński (niem. Wiener Kongress) – konferencja międzynarodowa przedstawicieli szesnastu państw europejskich, trwająca od września 1814 do 9 czerwca 1815 roku w Wiedniu, zwołana w celu rewizji zmian terytorialnych i ustrojowych spowodowanych wybuchem rewolucji francuskiej i wojnami napoleońskimi oraz wypracowania nowych zasad ładu kontynentalnego.

Nowy!!: Europa i Kongres wiedeński · Zobacz więcej »

Konkurs Piosenki Eurowizji

Konkurs Piosenki Eurowizji (ang. Eurovision Song Contest, w skrócie ESC, fr. Concours Eurovision de la Chanson, potocznie Eurowizja) – organizowana corocznie od 1956 impreza muzyczna, w której biorą udział przedstawiciele publicznych stacji telewizyjnych zrzeszonych w Europejskiej Unii Nadawców (EBU); widowisko telewizyjne z udziałem publiczności, składające się z prezentacji na żywo utworów reprezentujących poszczególne kraje oraz następującego po nim głosowania, zwieńczone wręczeniem statuetki wykonawcy i autorom zwycięskiej propozycji.

Nowy!!: Europa i Konkurs Piosenki Eurowizji · Zobacz więcej »

Kontrreformacja

Kontrreformacja – nurt w Kościele katolickim zapoczątkowany soborem trydenckim a zakończony wraz z wojną trzydziestoletnią, zmierzający do uzdrowienia stosunków w Kościele a będący odpowiedzią na reformację.

Nowy!!: Europa i Kontrreformacja · Zobacz więcej »

Kontynent

Eurazja Kontynent (łac. continens – łącznySłownik pojęć geograficznych, 1973, s. 209.) – w geografii fizycznej: olbrzymi pod względem powierzchni (rzędu kilku mln km²) obszar lądu, otoczony (oblany) ze wszystkich stron morzami i oceanami, a z innymi kontynentami połączony co najwyżej wąskimi przesmykami (Ameryka Północna i Ameryka Południowa, Eurazja i Afryka)Wielka Encyklopedia PWN t. 14, 2003, s. 321.

Nowy!!: Europa i Kontynent · Zobacz więcej »

Kopenhaga

Kopenhaga (duń. København, łac. Hafnia) – stolica i największe miasto Danii położone na wschodnim wybrzeżu wyspy Zelandia i częściowo Amager.

Nowy!!: Europa i Kopenhaga · Zobacz więcej »

Korona Europy

Korona Europy – spis najwyższych szczytów poszczególnych państw Europy, powstały przez analogię do Korony Ziemi czy Korony Himalajów.

Nowy!!: Europa i Korona Europy · Zobacz więcej »

Korsyka

Korsyka (korsykański: Corsica, franc.: Corse) – wyspa na Morzu Śródziemnym, położona na zachód od Włoch i na południowy wschód od Francji.

Nowy!!: Europa i Korsyka · Zobacz więcej »

Kosowo

Kosowo, Republika Kosowa (alb.: Kosova / Kosovë, Republika e Kosovës), (serb.: Косово, Kosovo, Република Косовo, Republika Kosovo) – terytorium sporne w południowej Europie ze stolicą w Prisztinie i państwo częściowo uznawane na arenie międzynarodowej, które ogłosiło swoją niepodległość 17 lutego 2008 roku.

Nowy!!: Europa i Kosowo · Zobacz więcej »

Kotlina Panońska

Kotlina Panońska (55; węg. Kárpát-medence, serb. Panonska nizija, rum. Câmpia Panonică) – wielka równina w środkowej Europie, należąca pod względem geomorfologicznym do systemu alpejsko-karpackiego.

Nowy!!: Europa i Kotlina Panońska · Zobacz więcej »

Kozica

Kozica (Rupicapra) – rodzaj ssaków z rodziny wołowatych obejmujący gatunki.

Nowy!!: Europa i Kozica · Zobacz więcej »

Koziorożec alpejski

Koziorożec alpejski (Capra ibex) – ssak z rodziny wołowatych.

Nowy!!: Europa i Koziorożec alpejski · Zobacz więcej »

Kraina palearktyczna

Palearktyka Kraina palearktyczna, in.

Nowy!!: Europa i Kraina palearktyczna · Zobacz więcej »

Kraj Sudetów

Kraj Sudetów Liczba Niemców w 1930 r., w dzisiejszych granicach Czech Na mapie Austrii i Czech prowincja Kraj Sudetów (1918 r.) zaznaczono na żółto i prowincja Niemieckie Czechy zaznaczono na brązowo Okręg Rzeszy ''Sudetenland'' (1938-1945) Rzeszy Niemieckiej Herb Niemców sudeckich Niemców sudeckich Kraj Sudetów (t. Kraj Sudecki, niem. Sudetenland, Sudetengebiet, Sudetengebiete, Sudetenraum, cz. Sudety, Sudetsko) – region Czechosłowacji obejmujący pogranicze czesko-niemieckie i czesko-austriackie w Sudetach, Rudawach, Smreczanach, Lesie Czeskim, Szumawie i Morawach południowych zamieszkany od dawna przez Niemców sudeckich (niem. Sudetendeutsche).

Nowy!!: Europa i Kraj Sudetów · Zobacz więcej »

Kramatorsk

Kramatorsk (ukr. Краматорськ) – miasto we wschodniej Ukrainie, w obwodzie donieckim, nad rzeką Kazennyj Toreć (dopływ Dońca).

Nowy!!: Europa i Kramatorsk · Zobacz więcej »

Kras (geologia)

Kras (procesy krasowe, krasowienie) – procesy rozpuszczania skał przez wody powierzchniowe i podziemne, jeden z rodzajów wietrzenia chemicznego.

Nowy!!: Europa i Kras (geologia) · Zobacz więcej »

Królestwo Prus

Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – państwo powstałe przez podniesienie Księstwa Pruskiego do rangi królestwa w 1701.

Nowy!!: Europa i Królestwo Prus · Zobacz więcej »

Kreta

Kreta (gr. Κρήτη od słowa krateia – silna, łac. Creta, tur. Kirid, wen. Candia) – grecka wyspa położona na Morzu Śródziemnym.

Nowy!!: Europa i Kreta · Zobacz więcej »

Krucjata

''Wrogowie krzyżowców'', Gustave Doré Krucjaty (łac. crux.

Nowy!!: Europa i Krucjata · Zobacz więcej »

Krzemień

krzemienie Krzemień pasiasty – ozdobna odmiana krzemienia. Jedynym znanym miejscem jego występowania jest Polska. Jest kamieniem jubilerskim. siekierka krzemienna krzemień Krzemień – skała osadowa, skrytokrystaliczna, krzemionkowa (biochemiczna lub chemiczna), występująca w formie kulistych, bulwiastych, bochenkowatych lub soczewkowatych konkrecji w obrębie skał niekrzemionkowych takich jak wapienie, margle, dolomity.

Nowy!!: Europa i Krzemień · Zobacz więcej »

Krzysztof Kolumb

Krzysztof Kolumb, lub,, (ur. prawdopodobnie między 25 sierpnia a 31 października 1451 w Genui, zm. 20 maja 1506 w Valladolid) – włoski żeglarz, podróżnik i nawigator, tercjarz franciszkański.

Nowy!!: Europa i Krzysztof Kolumb · Zobacz więcej »

Krzywy Róg

Krzywy Róg (ukr. Кривий Ріг, Krywyj Rih) – miasto we wschodniej Ukrainie, w obwodzie dniepropetrowskim.

Nowy!!: Europa i Krzywy Róg · Zobacz więcej »

Kultura abwilska

Narzędzia kultury abwilskiej z rzeki Duero koło Valladolid, Hiszpania. Kultura abwilska – dolnopaleolityczna, najstarsza z wyróżnionych do dziś europejskich kultur człowieka, pojawiła się na obszarze Europy około 700 tys.

Nowy!!: Europa i Kultura abwilska · Zobacz więcej »

Kultura almerska

Kultura almerska – kultura neolityczna i eolityczna wschodniego wybrzeża Hiszpanii.

Nowy!!: Europa i Kultura almerska · Zobacz więcej »

Kultura amfor kulistych

III tys. p.n.e. Kultura amfor kulistych – kultura neolityczna, występowała w latach 3100–2600 p.n.e. w dorzeczu Łaby, w Polsce, Mołdawii, na Wołyniu i Podolu.

Nowy!!: Europa i Kultura amfor kulistych · Zobacz więcej »

Kultura aszelska

Pięściaki kultury aszelskiej z Saint-Acheul Kultura aszelska – jedna z najstarszych kultur dolnego paleolitu, występująca na terenach Afryki, Azji i Europy.

Nowy!!: Europa i Kultura aszelska · Zobacz więcej »

Kultura azylska

Zasięg kultury azylskiej Kultura azylska – schyłkowopaleolityczna kultura zachodniej Europy.

Nowy!!: Europa i Kultura azylska · Zobacz więcej »

Kultura świderska

Zasięg kultury świderskiej Kultura świderska – kultura archeologiczna późnego paleolitu datowana na okres między 10600 lat p.n.e. do ok.

Nowy!!: Europa i Kultura świderska · Zobacz więcej »

Kultura ceramiki sznurowej

kultura grobów jamowych Chrobrzu Kultura ceramiki sznurowej – archeologiczna kultura epoki eneolitu z kręgu kultur naddunajskich datowana na III tysiąclecie p.n.e.

Nowy!!: Europa i Kultura ceramiki sznurowej · Zobacz więcej »

Kultura ceramiki wstęgowej rytej

Mapa neolitycznej Europy, ok. 4 500-4 000 p.n.e. Kultura ceramiki wstęgowej rytej (KCWR) – neolityczna kultura z kręgu kultur naddunajskich.

Nowy!!: Europa i Kultura ceramiki wstęgowej rytej · Zobacz więcej »

Kultura egejska

Kultura egejska, Egea – termin określający trzy kultury rozwijające się na terenach Grecji (zarówno kontynentalnej jak i wyspach Morza Egejskiego) w III i II tysiącleciu p.n.e. (neolit i epoka brązu), czyli.

Nowy!!: Europa i Kultura egejska · Zobacz więcej »

Kultura lewaluaska

Kultura lewaluaska – kultura archeologiczna, której nazwa pochodzi od stanowiska w Levallois na przedmieściach Paryża.

Nowy!!: Europa i Kultura lewaluaska · Zobacz więcej »

Kultura magdaleńska

Kultura magdaleńska – jedna z kultur późnego paleolitu, występująca w Europie zachodniej i środkowej.

Nowy!!: Europa i Kultura magdaleńska · Zobacz więcej »

Kultura maglemoska

200px Kultura maglemoska – mezolityczna kultura archeologiczna występująca w okresie ok.

Nowy!!: Europa i Kultura maglemoska · Zobacz więcej »

Kultura minojska

Ruiny pałacu w Knossos Makieta ruin pałacu w Malli Obszar wpływów kultury minojskiej Kultura minojska, kultura kreteńska – jedna z najstarszych cywilizacji epoki brązu w obszarze Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Kultura minojska · Zobacz więcej »

Kultura mustierska

Kultura mustierska – jedna z kultur archeologicznych środkowego paleolitu występujących na terenie Europy, także w Polsce.

Nowy!!: Europa i Kultura mustierska · Zobacz więcej »

Kultura mykeńska

Główne ośrodki cywilizacji mykeńskiej Kultura/cywilizacja mykeńska (ok. 1700/1600–1150 p.n.e.) – najstarsza greckojęzyczna kultura rozwijająca się w późnej epoce brązu na terenie Grecji kontynentalnej (stopniowo rozprzestrzeniła się na inne obszary regionu egejskiego), ostatnia faza kultury helladzkiej.

Nowy!!: Europa i Kultura mykeńska · Zobacz więcej »

Kultura oryniacka

Kultura oryniacka Figurka człowieka-lwa (jaskinia Hohlenstein-Stadel, Jura Szwabska), datowana na 32 000 lat temu Kultura oryniacka (40-20 tys. lat temu) - kultura narzędzi odłupkowych i klingowych, a także kościanych i rogowych, rozwijająca się w Europie, Azji, Afryce Północnej; w Polsce na południu (koło Krakowa) i południowym zachodzie (Śląsku).

Nowy!!: Europa i Kultura oryniacka · Zobacz więcej »

Kultura pucharów dzwonowatych

Przybliżony zasięg występowania kultury pucharów dzwonowatych Naczynia i inne przedmioty kultury pucharów dzwonowatych Kultura pucharów dzwonowatych (KPDz) – kultura eneolityczna wywodząca się z Półwyspu Pirenejskiego.

Nowy!!: Europa i Kultura pucharów dzwonowatych · Zobacz więcej »

Kultura pucharów lejkowatych

Chrobrzu Kultura pucharów lejkowatych (KPL, TRB) – jedna z kultur neolitu z kręgu kultur naddunajskich, występująca w Europie między 3700 – 1900 p.n.e., na terenach Jutlandii, Szwecji, Niemiec, Holandii, Polski oraz części Wołynia i Podola.

Nowy!!: Europa i Kultura pucharów lejkowatych · Zobacz więcej »

Kultura solutrejska

Solutrejskie ostrze liściowate Kultura solutrejska – nazwa tej jednostki kulturowej pochodzi od miejscowości Solutré-Pouilly, departament Saona i Loara we Francji.

Nowy!!: Europa i Kultura solutrejska · Zobacz więcej »

Kultura starczewska

Neolityzacja Europy (na żółto okres 8000-6400 p.n.e.) Kultura starczewska – kultura archeologiczna nazwana od stanowiska Starčevo pod Belgradem.

Nowy!!: Europa i Kultura starczewska · Zobacz więcej »

Kultura tardenuaska

Wyrób kultury tardenuaskiej Kultura tardenuaska – kultura archeologiczna z okresu mezolitu, występowała na terenie zachodniej Europy (gł. dzisiejszej Francji, Belgii i Niemiec), a także Hiszpanii.

Nowy!!: Europa i Kultura tardenuaska · Zobacz więcej »

Kultura trzciniecka

Kultura trzciniecka – kultura wczesnej epoki brązu.

Nowy!!: Europa i Kultura trzciniecka · Zobacz więcej »

Kultura unietycka

Mapa świata ok. 2000 p.n.e., kolorem czerwonym zaznaczono obszar występowania kultur epoki brązu, w tym kultury unietyckiej Chronologiczne schematy podziały epoki brązu dla Europy Kultura unietycka – kultura archeologiczna wczesnej epoki brązu.

Nowy!!: Europa i Kultura unietycka · Zobacz więcej »

Kultury ceramiki dołkowo-grzebykowej

Zasięg kultury grzebykowej (kolor fioletowy) na mapie kultur archeologicznych Europy epoki środkowego neolitu Przykład ceramiki kultury grzebykowej (z Muzeum Historycznego Estonii) Kultury ceramiki dołkowo-grzebykowej (lub grzebykowo-dołkowej) – zespół neolitycznych kultur wywodzący się ze stref lesistych Europy Północno-wschodniej, w Polsce trwała między ok.

Nowy!!: Europa i Kultury ceramiki dołkowo-grzebykowej · Zobacz więcej »

Kultury naddunajskie

Kultury naddunajskie – określenie wprowadzone w latach 20.

Nowy!!: Europa i Kultury naddunajskie · Zobacz więcej »

Lago di Como

Widok na Alpy i Lago di Como z Bellagio Brzeg jeziora w miejscowości Varenna Lago di Como, Lago Lario (niem. Comosee) – jezioro w północnych Włoszech (Lombardia), w Alpach.

Nowy!!: Europa i Lago di Como · Zobacz więcej »

Lago di Garda

Lago di Garda (niem. Gardasee) – jezioro w północnych Włoszech, największe i jezioro tego kraju.

Nowy!!: Europa i Lago di Garda · Zobacz więcej »

Laki

Laki (isl. Lakagígar – Kratery Laki) – wulkan szczelinowy w południowej Islandii, znajdujący się pobliżu miasteczka Kirkjubæjarklaustur, na południowy zachód od lodowca Vatnajökull.

Nowy!!: Europa i Laki · Zobacz więcej »

Laponia

Flaga Laponii Obszar Laponii Renifery w Laponii Laponia (fiń. Lappi, szw. i norw. Lappland, ros. Лапландия, lapońskie Sápmi) – region kulturowy i geograficzny w północnej Europie, obejmujący swoim zasięgiem północne części Półwyspu Kolskiego i Półwyspu Skandynawskiego.

Nowy!!: Europa i Laponia · Zobacz więcej »

Las

bukowy Poznaniu) rezerwacie Świdwie (powiat policki) boru zimą Las mieszany wiosną Bór świeży Las (biocenoza leśna) – kompleks roślinności swoisty dla danego kontynentu geograficznego, charakteryzujący się dużym udziałem drzew rosnących w zwarciu, wraz ze światem zwierzęcym i różnymi czynnikami przyrody nieożywionej oraz związkami, które między nimi występują.

Nowy!!: Europa i Las · Zobacz więcej »

Lascaux (Akwitania)

Lascaux – jaskinia krasowa w Akwitanii, w południowo-zachodniej części Francji, w której w 1940 roku odkryto rysunki i malowidła wykonane na ścianach w okresie paleolitu.

Nowy!!: Europa i Lascaux (Akwitania) · Zobacz więcej »

Lasostep

Ekoregion lasostepu środkowo- i wschodnioeuropejskiego Lasostep – formacja roślinna stanowiąca w Eurazji strefę przejściową między stepami na południu a lasami liściastymi na północy.

Nowy!!: Europa i Lasostep · Zobacz więcej »

Lasotundra

Lasotundra na Labradorze Parku Narodowym Tuktut Nogait Lasotundra – strefa przejściowa między bezdrzewną (właściwą) tundrą i tajgą, w której zbiorowiska roślinne typowe dla obu tych stref przenikają się wzajemnie tworząc makromozaikę.

Nowy!!: Europa i Lasotundra · Zobacz więcej »

Lato

Lato w polskim lesie (połowa sierpnia) Giuseppe Arcimboldo – ''Lato'' Lato – jedna z czterech podstawowych pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego.

Nowy!!: Europa i Lato · Zobacz więcej »

Lądowanie w Normandii

Normandii Plan inwazji na Normandię 6 czerwca 1944 Lądowanie w Normandii (operacja Neptun) – wstępna faza operacji Overlord, największa pod względem użytych sił i środków operacja desantowa w historii wojen.

Nowy!!: Europa i Lądowanie w Normandii · Zobacz więcej »

Lemingi

Lemingi (Lemmini) – plemię gryzoni z podrodziny karczowników.

Nowy!!: Europa i Lemingi · Zobacz więcej »

Len

lnu karpackiego Nasiona lnu Chałupnicze międlenie lnu Len (Linum L.) – rodzaj roślin z rodziny lnowatych (Linaceae).

Nowy!!: Europa i Len · Zobacz więcej »

Leonardo da Vinci

Leonardo da Vinci, właściwie (ur. 15 kwietnia 1452 w Anchiano, zm. 2 maja 1519 w Clos Lucé) – włoski renesansowy malarz, architekt, filozof, muzyk, pisarz, odkrywca, matematyk, mechanik, anatom, wynalazca, geolog, rzeźbiarz.

Nowy!!: Europa i Leonardo da Vinci · Zobacz więcej »

Leverkusen

Leverkusen – miasto na prawach powiatu w zachodnich Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Kolonia, nad Renem, niedaleko Kolonii.

Nowy!!: Europa i Leverkusen · Zobacz więcej »

Lew afrykański

Lew afrykański, lew (Panthera leo) – mięsożerny gatunek ssaka lądowego z rodziny kotowatych, drugi po tygrysie – co do wielkości – wśród czterech ryczących wielkich kotów.

Nowy!!: Europa i Lew afrykański · Zobacz więcej »

Liège

Liège (nid. Luik, niem. Lüttich, wal. Lidje, łac. Leodium) – miasto we wschodniej Belgii, nad Mozą, w pobliżu granicy z Holandią i Niemcami.

Nowy!!: Europa i Liège · Zobacz więcej »

Liechtenstein

Liechtenstein, Księstwo Liechtensteinu (niem.) – małe górskie państwo w Europie Zachodniej, leżące pomiędzy Austrią i Szwajcarią.

Nowy!!: Europa i Liechtenstein · Zobacz więcej »

Lille

Brama Paryska Lille (nid. Rijsel, flam.zach. – Rysel) – miasto i gmina w północnej Francji, siedziba prefektury departamentu Nord oraz stolica regionu Hauts-de-France, główne miasto historycznej krainy Flandrii.

Nowy!!: Europa i Lille · Zobacz więcej »

Lipa

Pokrój Liść lipy ''Tilia insularis'', kwiatostan Lipa (Tilia) – rodzaj długowiecznych drzew należący do podrodziny lipowatych.

Nowy!!: Europa i Lipa · Zobacz więcej »

Lis polarny

Lis polarny, piesiec, piesak (Vulpes lagopus) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych, występujący na obszarach na północ od kręgu polarnego.

Nowy!!: Europa i Lis polarny · Zobacz więcej »

Liturgia

Liturgia (gr. λειτουργια – działanie na rzecz ludu, od laos – lud i ergon – praca) – w starożytnej Grecji działania konkretnej osoby lub społeczności na rzecz obywateli, obecnie – publiczna forma kultu religijnego, dotycząca całokształtu zrytualizowanych, zbiorowych i ściśle określonych czynności sakralnych, ustalonych przez kapłanów danej religii.

Nowy!!: Europa i Liturgia · Zobacz więcej »

Litwa

Prezydent Litwy Dalia Grybauskaitė Wilnie Litwa, Republika Litewska (lit. Lietuva, Lietuvos Respublika) – państwo w Europie, jeden z krajów bałtyckich, członek Unii Europejskiej i NATO; graniczy od zachodu z Rosją (obwodem kaliningradzkim), od południowego zachodu z Polską, od wschodu z Białorusią, od północy z Łotwą.

Nowy!!: Europa i Litwa · Zobacz więcej »

Lizbona

Lizbona (port. Lisboa, wym.) – stolica i największe miasto Portugalii, położone w zachodniej części Półwyspu Iberyjskiego, nad rzeką Tag przy jego ujściu do Oceanu Atlantyckiego.

Nowy!!: Europa i Lizbona · Zobacz więcej »

Loara

Loara (fr. Loire) – najdłuższa rzeka Francji.

Nowy!!: Europa i Loara · Zobacz więcej »

Lodowiec

Lodowiec – wolno płynąca masa lodu powstałego z przekształcenia pokładów wiecznego śniegu.

Nowy!!: Europa i Lodowiec · Zobacz więcej »

Lofoty

Położenie na mapie Przystań w miejscowości Reine - Lofoty, Norwegia Reine z wierzchołka Reinebringen Higravstinden - najwyższy szczyt Lofotów Lofoty (norw. Lofoten) – archipelag na Morzu Norweskim u północno-zachodnich wybrzeży Norwegii, ciągnący się na długości 112 km od maleńkiej wysepki Røst na południu po wąską cieśninę Roftsundet, oddzielającą go od archipelagu Vesterålen.

Nowy!!: Europa i Lofoty · Zobacz więcej »

Londyn

Londyn (ang. London) – stolica Wielkiej Brytanii i Anglii, największe miasto kraju, położone w jej południowo-wschodniej części.

Nowy!!: Europa i Londyn · Zobacz więcej »

Longobardowie

Germanie podczas wiecu (193), kolumna Marka Aureliusza w Rzymie Żelazna korona Longobardów Państwo Longobardów w dniu śmierci Alboina, 572 r. (kolor błękitny) Longobardowie, Langobardowie (łac. Langobardi, starsza nazwa Wannilowie) − lud zachodniogermański.

Nowy!!: Europa i Longobardowie · Zobacz więcej »

Longyearbyen

Longyearbyen – stolica Svalbardu, liczy ponad 1,8 tys.

Nowy!!: Europa i Longyearbyen · Zobacz więcej »

Lublana

Lublana, uniwersytet Lublana, Plac Kongresowy, widok z zamku Lublana, Cankarjevo Nabrežje Lublana, ratusz Lublana, znak reklamujący bar nawiązujący do motywów śmierci w postaci zawieszonej klatki dla człowieka skazanego na zagłodzenie; wewnątrz atrapa ludzkiego szkieletu Lublana (słoweń. Ljubljana, wł. Lubiana, niem. Laibach) – stolica Słowenii, położona nad rzeką Lublanicą.

Nowy!!: Europa i Lublana · Zobacz więcej »

Ludność świata

Ludność świata – ogół wszystkich ludzi zamieszkujący Ziemię.

Nowy!!: Europa i Ludność świata · Zobacz więcej »

Ludwig van Beethoven

Ludwig van Beethoven (wymowa niemiecka:, ur. 15-17 grudnia(zob. niżej) 1770 w Bonn, zm. 26 marca 1827 w Wiedniu) – kompozytor i pianista niemiecki, ostatni z tzw. klasyków wiedeńskich, a zarazem prekursor romantyzmu w muzyce, uznawany za jednego z największych twórców muzycznych wszech czasów. Urodzony w Bonn, na terenie dzisiejszych Niemiec, już w młodości przeniósł się do Wiednia, gdzie rychło uzyskał reputację pianisty wirtuoza, a następnie wybitnego kompozytora. Mimo że około 25. roku życia zaczął tracić słuch, okazał wielką siłę ducha i nie zaprzestał tworzenia (do czasu również wykonywania) swoich dzieł, nawet w okresie całkowitej głuchoty. W historii muzyki stanowi centralną postać pogranicza klasycyzmu i romantyzmu. Jego twórczość wytyczyła kierunek rozwoju muzyki na cały XIX wiek. Światową popularność Beethoven zawdzięcza przede wszystkim swym dziewięciu symfoniom, choć równie przełomowe było znaczenie jego sonat i wariacji fortepianowych oraz muzyki kameralnej, przede wszystkim kwartetów smyczkowych. Muzyka Beethovena łączy intensywność uczuć z doskonałością formy; wyraża się w niej apoteoza wolności i godności jednostki, woli życia, heroizmu, zmagań z losem oraz radości i powszechnego braterstwa.

Nowy!!: Europa i Ludwig van Beethoven · Zobacz więcej »

Ludwik XIV

Ludwik XIV Wielki, Król Słońce (fr. le Roi-Soleil) (ur. 5 września 1638 w Saint-Germain-en-Laye, zm. 1 września 1715 w Wersalu) – król Francji i Nawarry w latach 1643–1715, syn Ludwika XIII, z dynastii Burbonów.

Nowy!!: Europa i Ludwik XIV · Zobacz więcej »

Ludy irańskie

Flaga panirańska Rozmieszczenie ludów mówiących językami irańskimi Ludy irańskie a. grupa irańska – grupa ludów indoeuropejskich mówiąca językami irańskimi, zamieszkująca terytoria rozciągające się od wschodniej Anatolii poprzez Wyżynę Irańską aż po Hindukusz, oraz od Azji Środkowej po Zatokę Perską.

Nowy!!: Europa i Ludy irańskie · Zobacz więcej »

Luksemburg

Luksemburg, Wielkie Księstwo Luksemburga (luks. Lëtzebuerg, Grousherzogdem Lëtzebuerg; niem. Luxemburg, Großherzogtum Luxemburg; fr. Luxembourg, Grand-Duché de Luxembourg) – państwo położone w Europie Zachodniej.

Nowy!!: Europa i Luksemburg · Zobacz więcej »

Luksemburg (miasto)

Luksemburg (luks. Lëtzebuerg, fr. Luxembourg, niem. Luxemburg) – gmina ze statusem miasta oraz stolica Wielkiego Księstwa Luksemburga.

Nowy!!: Europa i Luksemburg (miasto) · Zobacz więcej »

Luteranizm

Ks. Jerzy Samiec- biskup Kościoła Luterańskiego w Polsce Luteranizm – doktryna teologiczna i chrześcijański ruch reformacyjny, zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku (za datę jego rozpoczęcia uważa się rok 1517).

Nowy!!: Europa i Luteranizm · Zobacz więcej »

Małopolska

Małopolska – kraina historyczna Polski, obejmująca obecnie południowo-wschodnią część kraju, w górnym i częściowo środkowym dorzeczu Wisły oraz w dorzeczu górnej Warty; dzielnica historyczna Polski.

Nowy!!: Europa i Małopolska · Zobacz więcej »

Macedonia

Macedonia (maced. Македонија), Republika Macedonii (maced. Република Македонија), na forum międzynarodowym państwo określane jest tymczasową nazwą Była Jugosłowiańska Republika Macedonii (ang. Former Yugoslav Republic of Macedonia – FYROM, mac. Поранешна Југословенска Република Македонија – ПЈРМ, transliteracja Poranešna Jugoslovenska Republika Makedonija – PJRM) – państwo w Europie Południowej, powstałe po rozpadzie Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii, leżące na Półwyspie Bałkańskim i zajmujące ok.

Nowy!!: Europa i Macedonia · Zobacz więcej »

Madera

Madera, oficjalnie Region Autonomiczny Madery (port. Madeira) – portugalski archipelag położony na Oceanie Atlantyckim.

Nowy!!: Europa i Madera · Zobacz więcej »

Madrygał

Madrygał (wokalna forma muzyczna) – wokalny utwór wielogłosowy, zwykle poruszający treści o tematyce świeckiej, miłosnej, przedstawiającej sielankowy tryb życia.

Nowy!!: Europa i Madrygał · Zobacz więcej »

Madryt

Madryt (hiszp. Madrid) – stolica i największe miasto Hiszpanii, położony w środkowej części kraju na Wyżynie Kastylijskiej u podnóża Sierra de Guadarrama nad rzeką Manzanares.

Nowy!!: Europa i Madryt · Zobacz więcej »

Mady

Mady (l. poj.: mada, inaczej fluwisole, ang. alluvial soils) – gleby powstałe w wyniku nagromadzenia się materiału niesionego przez wody i akumulowanego w wyniku wytracania energii wody.

Nowy!!: Europa i Mady · Zobacz więcej »

Magna Charta Libertatum

Król Jan podpisuje Wielką Kartę Swobód (rycina z pocz. XX w.) Magna Charta Libertatum (lub Magna Carta), czyli Wielka Karta Swobód lub Wielka Karta Wolności (ang. The Great Charter) – akt wydany w Anglii 15 czerwca 1215 przez króla Jana bez Ziemi pod naciskiem możnowładztwa, wzburzonego królewską samowolą i uciskiem podatkowym.

Nowy!!: Europa i Magna Charta Libertatum · Zobacz więcej »

Makak berberyjski

Makak berberyjski, magot, makak magot (Macaca sylvanus) – gatunek małp wąskonosych z rodziny koczkodanowatych (Cercopithecidae).

Nowy!!: Europa i Makak berberyjski · Zobacz więcej »

Makia

Korsyce Makia wysoka na Korsyce Makia (fr. maquis, wł. macchia) – zaroślowa formacja roślinna charakterystyczna dla obszaru śródziemnomorskiego, kształtująca się zwykle wtórnie w miejscach po usuniętych lasach twardolistnych, głównie dębowych, rzadziej sosnowych i cyprysowych.

Nowy!!: Europa i Makia · Zobacz więcej »

Malta

Malta, Republika Malty (malt. Repubblika ta’ Malta, ang. Republic of Malta) – wyspiarskie państwo-miasto – Daily Mail.

Nowy!!: Europa i Malta · Zobacz więcej »

Mamut

Mamut (Mammuthus) – rodzaj trąbowców wymarłych pod koniec ostatniej epoki lodowej, u schyłku plejstocenu, zamieszkujących rozległe obszary Europy, Ameryki Północnej i północnej Azji.

Nowy!!: Europa i Mamut · Zobacz więcej »

Mangusta egipska

Mangusta egipska, ichneumon, szczur faraona (Herpestes ichneumon) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny mangustowatych (Herpestidae), zamieszkujący Półwysep Pirenejski oraz Afrykę.

Nowy!!: Europa i Mangusta egipska · Zobacz więcej »

Mangustowate

Mangustowate, ichneumony (Herpestidae) – rodzina ssaków łożyskowych z rzędu drapieżnych, zaliczana do kotokształtnych (Feliformia).

Nowy!!: Europa i Mangustowate · Zobacz więcej »

Manieryzm (sztuka)

Parmigianino, ''Madonna z długą szyją'', 1534–1540 Giambologna, ''Porwanie Sabinki'', 1574–1582 Manieryzm – termin, jakim określa się zjawiska w sztuce europejskiej XVI wieku.

Nowy!!: Europa i Manieryzm (sztuka) · Zobacz więcej »

Mapa hipsometryczna

Mapa hipsometryczna Polski Mapa hipsometryczna, mapa warstwobarwna – mapa ogólnogeograficzna, na której przy pomocy poziomic i barw między nimi zawartych jest odwzorowane ukształtowanie powierzchni lądu.

Nowy!!: Europa i Mapa hipsometryczna · Zobacz więcej »

Marcin Luter

Marcin Luter (ur. 10 listopada 1483 r. w Eisleben, zm. 18 lutego 1546 r. tamże) – niemiecki reformator religijny, teolog i inicjator reformacji, mnich augustiański, doktor teologii, współtwórca luteranizmu.

Nowy!!: Europa i Marcin Luter · Zobacz więcej »

Mari El

krajobraz republiki – rzeka Małaja Koszaga Wołga – główna rzeka kraju Mari El (ros. i maryjski Марий Эл); pełna nazwa Republika Mari El (ros. Республика Марий Эл; maryjski Марий Эл Республик) – autonomiczna republika w Federacji Rosyjskiej, położona nad środkową Wołgą.

Nowy!!: Europa i Mari El · Zobacz więcej »

Marsze

Marsze, gleby marszowe - gleby powstałe przez osuszenie i odsolenie nadmorskich terenów błotnistych, osuchów lub dna morskiego na polderach.

Nowy!!: Europa i Marsze · Zobacz więcej »

Masyw Centralny

Masyw Centralny na mapie Francji Puy de Sancy, najwyższy szczyt Masywu Centralnego Kulminacja Masywu Centralnego – Puy de Sancy 1885 m n.p.m. Puy de Dôme – jeden z najbardziej znanych szczytów Masywu Centralnego Masyw Centralny (fr. Massif central) – wyżynno-górska kraina w środkowej i południowej Francji, zajmująca powierzchnię około 85 tys.

Nowy!!: Europa i Masyw Centralny · Zobacz więcej »

Mchy

Mchy (Bryophyta) – gromada roślin telomowych obejmująca małe, osiągające od 1 do 10 cm wysokości organizmy, przeważnie żyjące skupiskowo w ocienionych i wilgotnych miejscach.

Nowy!!: Europa i Mchy · Zobacz więcej »

Mediolan

Galeria Wiktora Emmanuela Katedra Mediolańska Via Dante Piazza Cordusio Bazylika św. Wawrzyńca Stacja główna w Mediolanie Dawny punkt poboru opłat przy bramie miasta Porta Sempione Leonarda da Vinci ''Ostatnia wieczerza'' znajduje się w Mediolanie Mediolan (wł. Milano, łac. Mediolanum, lomb. Milan lub Milà) – miasto i gmina w północnych Włoszech, stolica prowincji Mediolan i regionu Lombardia.

Nowy!!: Europa i Mediolan · Zobacz więcej »

Medyceusze

Eberhard Medyceusz protoplasta rodu Córki Piotra Podagryka: Maria Bianka i Lukrecja Królowa Maria Medycejska Maria Magdalena i najstarszy syn Ferdynand II Medyceusz Kardynał Leopold Ferdynand II Medyceusz Medyceusze (wł. De' Medici) – florencki ród kupiecki i bankierski, od 1477 r. książęcy.

Nowy!!: Europa i Medyceusze · Zobacz więcej »

Melar

Melar (szw. Mälaren) – trzecie pod względem wielkości jezioro Szwecji, położone w Svealand w Szwecji środkowej.

Nowy!!: Europa i Melar · Zobacz więcej »

Metodyzm

John Wesley – „ojciec metodyzmu” Parafia Ewangelicko-Metodystyczna w Ścinawce Średniej Metodyzm – nurt chrześcijaństwa zapoczątkowany jako wewnętrzny ruch ożywienia wewnątrz Kościoła anglikańskiego (pod wpływem pietyzmu), kierowany przez Johna Wesleya i jego brata, Charlesa.

Nowy!!: Europa i Metodyzm · Zobacz więcej »

Mezolit

Mezolit (gr. mesos 'średni' i lithos 'kamień'), środkowa epoka kamienia, epipaleolit – środkowy okres epoki kamienia trwający od około 11000 – 7000 p.n.e. na Bliskim Wschodzie i około 8000 – 4800 p.n.e. na terenach Niżu Środkowoeuropejskiego, stanowiący stopniowe przejście od paleolitu do neolitu i związany z postępującymi przemianami klimatycznymi (schyłek zlodowacenia).

Nowy!!: Europa i Mezolit · Zobacz więcej »

Miasta w Europie według liczby ludności

Miasta w Europie według liczby ludności.

Nowy!!: Europa i Miasta w Europie według liczby ludności · Zobacz więcej »

Mińsk

Ratusz i katedra katolicka Plac Zwycięstwa Mińsk (biał. Мінск (hist. Менск); ros. Минск; jid. מינסק, Minsk) – stolica i największe miasto Białorusi, położone nad Świsłoczą, miasto wydzielone i obwodowe, największy ośrodek gospodarczy, kulturalny i naukowy kraju.

Nowy!!: Europa i Mińsk · Zobacz więcej »

Międzynarodowa Unia Geograficzna

Międzynarodowa Unia Geograficzna, MUG (ang. International Geographical Union, fr. Union géographique internationale) – międzynarodowa organizacja naukowa utworzona 22 lipca 1922 w Brukseli.

Nowy!!: Europa i Międzynarodowa Unia Geograficzna · Zobacz więcej »

Michał Anioł

Michał Anioł, właśc.

Nowy!!: Europa i Michał Anioł · Zobacz więcej »

Michaił Glinka

Michaił Iwanowicz Glinka (ros. Михаил Иванович Глинка, ur. w koło Smoleńska, zm. w Berlinie) – rosyjski kompozytor polskiego pochodzenia.

Nowy!!: Europa i Michaił Glinka · Zobacz więcej »

Michaił Gorbaczow

Michaił Siergiejewicz Gorbaczow, ros. Михаил Сергеевич Горбачёв (ur. 2 marca 1931 w Priwolnoje) – radziecki i rosyjski polityk, ostatni przywódca Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (KPZR) i jedyny prezydent ZSRR.

Nowy!!: Europa i Michaił Gorbaczow · Zobacz więcej »

Minnesingerzy

Minnesingerzy lub Minnesängerzy – średniowieczni, niemieccy, arystokratyczni poeci liryczni i muzycy XII-XIV w. Piewcy miłości i piękna, którzy wykonywali sami swe ballady i pieśni, tworzone pod wpływem francuskich trubadurów.

Nowy!!: Europa i Minnesingerzy · Zobacz więcej »

Mołdawia

Mołdawia, Republika Mołdawii – państwo europejskie położone na terenach historycznej Besarabii, jak i obszarów położonych na lewym brzegu Dniestru (tzw. Naddniestrze).

Nowy!!: Europa i Mołdawia · Zobacz więcej »

Modernizm (sztuka)

Paul Sérusier, 1888 Paul Gauguin, 1892 Gustav Klimt, 1907-08 Juan Gris, 1912 Umberto Boccioni, 1913 ''Fontanna'' – Marcel Duchamp, sygnowana jako R. Mutt, 1917 Kazimierz Malewicz, 1915 Modernizm, sztuka nowoczesna (ang. modern art) – umowny okres w dziejach sztuki, którego ramy czasowe wyznacza się od lat 60. XIX wieku (w związku z impresjonizmem) do lat 70. XX wieku (konceptualizm).

Nowy!!: Europa i Modernizm (sztuka) · Zobacz więcej »

Modest Musorgski

Modest Musorgski w 1870 roku Ilii Riepina. Namalowany w szpitalu w dniach 2-5 marca 1881 na kilka dni przed śmiercią kompozytora ''Noc na Łysej Górze'' w wykonaniu Skidmore College Orchestra. Modest Pietrowicz Musorgski (ros. Моде́ст Петро́вич Му́соргский, ur. w Karewie, obwód pskowski, zm. w Sankt Petersburgu) – rosyjski kompozytor.

Nowy!!: Europa i Modest Musorgski · Zobacz więcej »

Monako

Księstwo Monako (skrótowo: Monako; fr.: Principauté de Monaco, Monaco) – niewielkie miasto-państwo położone w Europie Południowej nad Morzem Śródziemnym w obrębie Riwiery Francuskiej.

Nowy!!: Europa i Monako · Zobacz więcej »

Mongołowie

Mongołowie (mong. Mongolčuud, w cyrylicy Монголчууд) – środkowoazjatycka grupa etnograficzna zamieszkująca głównie tereny Wyżyny Mongolskiej, ich ojczyzna jest obecnie podzielona między Mongolię oraz kontrolowaną przez Chińską Republikę Ludową Mongolię Wewnętrzną.

Nowy!!: Europa i Mongołowie · Zobacz więcej »

Monodia

Monodia (gr. μονωδία – solowy śpiew) to.

Nowy!!: Europa i Monodia · Zobacz więcej »

Mont Blanc

Mont Blanc (Biała Góra, 4808,72 m n.p.m.) – najwyższy szczyt Alp i przy założeniu granic wyznaczonych przez Międzynarodową Unię Geograficzną najwyższy szczyt Europy, potocznie nazywany Dachem Europy (niektórzy, w tym alpiniści zdobywający Koronę Ziemi, przyjmując inne granice Europy niż Międzynarodowa Unia Geograficzna, uważają Elbrus za szczyt europejski i tym samym najwyższy w Europie).

Nowy!!: Europa i Mont Blanc · Zobacz więcej »

Morena czołowa

Tatrach Suwalskim Parku Krajobrazowym Szwajcarii Kaszubskiej wyspie Wolin (Kawcza Góra) Wzgórza Trzebnickie Wielki Staw Polski; głaz w okolicach odpływu będący pozostałością moreny czołowej Morena czołowa, końcowa – rodzaj moreny powstającej wzdłuż czoła lodowca lub lądolodu w czasie stagnacji w okresie jego etapowego zaniku.

Nowy!!: Europa i Morena czołowa · Zobacz więcej »

Morena denna

Moreny denne w Polsce zajmują często pola uprawne Falisty teren morenowy na Pojezierzu Krajeńskim Kujawach (Równina Inowrocławska) Morena denna – rodzaj moreny, której materiał skalny, pochodzący z niszczenia (zdzierania) podłoża i materiału wytopionego z lodowca, transportowany jest przez lodowiec w jego dolnej części (stopa lodowca).

Nowy!!: Europa i Morena denna · Zobacz więcej »

Mormonizm

Mormoński chrzest Świątynia w Salt Lake City – siedzibie głównej Kościoła. Kaplica Kościoła Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich w Warszawie Szwajcarii – Berno, (2006) Organy w Tabernakulum, 2004 rok Nauvoo Niemczech – najczęściej odwiedzana przez polskich mormonów. Mormonizm – nurt Kościołów powstałych w wyniku działalności Josepha Smitha, uznawanego przez wiernych za proroka.

Nowy!!: Europa i Mormonizm · Zobacz więcej »

Morze Adriatyckie

Morze Adriatyckie lub Adriatyk (alb. Det(i) Adriatik, serb. i chorw. Jadransko more, Jadran, słoweń. Jadransko morje, Jadran, wł. Mare Adriatico) – północne odgałęzienie Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Morze Adriatyckie · Zobacz więcej »

Morze Alborańskie

Morze Alborańskie – akwen w zachodniej części Morza Śródziemnego, oddzielający północne wybrzeże Afryki od południowego wybrzeża Półwyspu Iberyjskiego.

Nowy!!: Europa i Morze Alborańskie · Zobacz więcej »

Morze Śródziemne

Morze Śródziemne – morze międzykontynentalne leżące pomiędzy Europą, Afryką i Azją, o powierzchni około 2,5 mln km².

Nowy!!: Europa i Morze Śródziemne · Zobacz więcej »

Morze Azowskie

Morze Azowskie, Jezioro Meockie (ros. Азовское море; ukr. Азовське море, krymskotatarski Azaq deñizi) – część Morza Czarnego, znajdująca się u wybrzeży Ukrainy oraz Rosji.

Nowy!!: Europa i Morze Azowskie · Zobacz więcej »

Morze Bałtyckie

Brzeźnie zimą Ahrenshoop Bałtyk nad Zatoką Ryską w Estonii Latarnia morska Świnoujście Molo w Międzyzdrojach Dziwnowie Niechorza Mielna Bałtyk w Kołobrzegu Międzywodzia Dziwnówek Stogi) Rewie Chałupach Jastarni Rewie Jarosławcu Wybrzeże Zatoki Fińskiej w Sankt Petersburgu, Komarowo Okolice Sztokholmu – widok z wyspy Ljusterö z wysokości 52 m n.p.m. Darłowie Morze Bałtyckie, Bałtyk (łac. balteus – pas).

Nowy!!: Europa i Morze Bałtyckie · Zobacz więcej »

Morze Balearskie

Morze Balearskie (daw. także Morze Iberyjskie, hisz., katal. Mar Balear) – niewielki fragment Morza Śródziemnego, położony w jego północno-zachodniej części.

Nowy!!: Europa i Morze Balearskie · Zobacz więcej »

Morze Barentsa

Morze Barentsa (norw. Barentshavet), do 1853 Morze Murmańskie – marginalne morze przybrzeżne w Oceanie Arktycznym, między Europą Północną, archipelagami Svalbard i Ziemią Franciszka Józefa oraz Wyspą Niedźwiedzią i Nową Ziemią.

Nowy!!: Europa i Morze Barentsa · Zobacz więcej »

Morze Białe

Morze Białe (ros. Бе́лое мо́ре) – morze śródlądowe, stanowiące część Oceanu Arktycznego, położone między Półwyspem Kolskim a wybrzeżem północnej Rosji.

Nowy!!: Europa i Morze Białe · Zobacz więcej »

Morze Celtyckie

Morze Celtyckie (ang. Celtic Sea, irl. An Mhuir Cheilteach, wal. Y Môr Celtaidd, korn. An Mor Keltek) – morze otwarte w północno-wschodniej części Oceanu Atlantyckiego, pomiędzy Irlandią a Półwyspem Kornwalijskim.

Nowy!!: Europa i Morze Celtyckie · Zobacz więcej »

Morze Czarne

Morze Czarne (w starożytności: gr., łac. Pontus Euxinus, co znaczy „Morze Gościnne”) – morze śródlądowe rozciągające się pomiędzy Azją Mniejszą na południu, Kaukazem na wschodzie, Niziną Wschodnioeuropejską na północy i Półwyspem Bałkańskim na zachodzie.

Nowy!!: Europa i Morze Czarne · Zobacz więcej »

Morze Egejskie

Morze Egejskie (gr. Αιγαίο Πέλαγος - Egeo Pelagos, łac. Mare Aegeum) – morze wewnątrz-kontynentalne we wschodniej części Morza Śródziemnego, położone między Półwyspem Bałkańskim, Azją Mniejszą a wyspami Kretą, Karpatos i Rodos.

Nowy!!: Europa i Morze Egejskie · Zobacz więcej »

Morze Hebrydzkie

Morze Hebrydzkie (ang. Sea of the Hebrides) – część Oceanu Atlantyckiego, znajdująca się u wybrzeży zachodniej Szkocji, morze otaczające wyspy Hebrydy.

Nowy!!: Europa i Morze Hebrydzkie · Zobacz więcej »

Morze Irlandzkie

Morze Irlandzkie (dawniej także Morze Iryjskie, ang. Irish Sea; irl. An Mhuir Mheann lub An Mhuir Éireann, gael. Muir Eireann, wal. Môr Iwerddon, manx Mooir Vannin) – morze śródlądowe (szelfowe) położone między wyspami Irlandią i Wielką Brytanią.

Nowy!!: Europa i Morze Irlandzkie · Zobacz więcej »

Morze Jońskie

Umowne granice Morza Jońskiego Morze Jońskie (starogr. Ιόνιος Πόντος, łac. Mare Ionium, gr. Ιόνιο Πέλαγος, wł. Mar Ionio, alb. Deti Jon) – część Morza Śródziemnego położona między południowo-zachodnią częścią Półwyspu Bałkańskiego (Grecja i południowa Albania) a południowo-wschodnim wybrzeżem Półwyspu Apenińskiego oraz Sycylią (Włochy).

Nowy!!: Europa i Morze Jońskie · Zobacz więcej »

Morze Karskie

Morze Karskie (ros. Карское море) – część Oceanu Arktycznego u północnych wybrzeży Azji, między wyspami Nowej Ziemi i archipelagami Ziemi Franciszka Józefa i Ziemi Północnej.

Nowy!!: Europa i Morze Karskie · Zobacz więcej »

Morze Kaspijskie

Zachód słońca nad Morzem Kaspijskim Stieńka Razin (Wasilij Surikow) Morze Kaspijskie (per. دریای خزر, Darja-je Chazar; ros. Каспийское море, Kaspijskoje morie; azer. Xəzər dənizi; kaz. Каспий теңізі, Kaspij tengyzy; turkm. Hazar deňzi) – bezodpływowe słone jezioro reliktowe w Azji i w części północnej w Europie.

Nowy!!: Europa i Morze Kaspijskie · Zobacz więcej »

Morze Kreteńskie

Morze Kreteńskie (Morteńskie) – morze w południowej części Morza Egejskiego (wschodnia część Morza Śródziemnego), położone między wyspami Kithirą, Kretą, Karpathos a archipelagiem Cykladów.

Nowy!!: Europa i Morze Kreteńskie · Zobacz więcej »

Morze Lewantyńskie

Morze Lewantyńskie Morze Lewantyńskie to wschodnia część Morza Śródziemnego położona na wschód od Krety (na wschód od 24° długości wschodniej).

Nowy!!: Europa i Morze Lewantyńskie · Zobacz więcej »

Morze Libijskie

Morze Libijskie (gr. Λιβυκό Πέλαγος) – akwen w południowej części Morza Śródziemnego, między wyspą Kithirą, wybrzeżem Krety i wyspą Karpatos a wybrzeżem Libii z drugiej strony.

Nowy!!: Europa i Morze Libijskie · Zobacz więcej »

Morze Liguryjskie

Morze Liguryjskie (wł. Mar Ligure) – część Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Morze Liguryjskie · Zobacz więcej »

Morze Marmara

Morze Marmara (w starożytności: Propontyda, Propontis) – morze we wschodniej części Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Morze Marmara · Zobacz więcej »

Morze Norweskie

Morze Norweskie (norw. Norskehavet, isl. Noregshaf, far. Noregshavi) – morze przybrzeżne, część Oceanu Atlantyckiego położona na północny zachód od wybrzeży Norwegii.

Nowy!!: Europa i Morze Norweskie · Zobacz więcej »

Morze Północne

Morze Północne – morze szelfowe przy brzegach Europy, część Atlantyku.

Nowy!!: Europa i Morze Północne · Zobacz więcej »

Morze Peczorskie

Morze Peczorskie – morze znajdujące się na terytorium rosyjskiej części Arktyki, będące południowo-wschodnią zatoką Morza Barentsa.

Nowy!!: Europa i Morze Peczorskie · Zobacz więcej »

Morze Szkockie (Szkocja i Irlandia)

Morze Szkockie Morze Szkockie (ang. Inner Seas off the West Coast of Scotland; Inner Seas; Inner Scottish Sea) - morze u zachodnich wybrzeży Szkocji i północnych wybrzeży Irlandii, obejmuje zespół akwenów od cieśniny The Minch po Kanał Północny.

Nowy!!: Europa i Morze Szkockie (Szkocja i Irlandia) · Zobacz więcej »

Morze Trackie

Morze Trackie (Zatoka Tracka, gr. Θρακικό Πέλαγος) – morze w północnej części Morza Egejskiego, położone między Półwyspem Chalcydyckim a półwyspem Gelibolu.

Nowy!!: Europa i Morze Trackie · Zobacz więcej »

Morze Tyrreńskie

Morze Tyrreńskie – część Morza Śródziemnego, zawarta pomiędzy wyspami Korsyką, Sardynią i Sycylią a Półwyspem Apenińskim.

Nowy!!: Europa i Morze Tyrreńskie · Zobacz więcej »

Moskwa

Rady Najwyższej RFSRR) Miejskie Muzeum Historyczne Miasta Moskwy na placu Czerwonym Moskwa (ros. Москва, wym.) – stolica Rosji i największe miasto tego kraju.

Nowy!!: Europa i Moskwa · Zobacz więcej »

Motet

Motet (franc. le mot.

Nowy!!: Europa i Motet · Zobacz więcej »

Moza

Moza (fr. Meuse, hol. Maas niem. Maas) – rzeka płynąca przez terytorium Francji, Belgii i Holandii.

Nowy!!: Europa i Moza · Zobacz więcej »

Msza (muzyka)

François-Josepha Gosseca wykonywana przez Zespół Pieśni i Tańca „Śląsk” Msza – forma wokalna lub wokalno-instrumentalna muzyki liturgicznej o budowie cyklicznej.

Nowy!!: Europa i Msza (muzyka) · Zobacz więcej »

Muflon śródziemnomorski

Muflon śródziemnomorski Muflony śródziemnomorskie Muflon ''Ovis musimon'', ilustracja z ''Brehms Tierleben'' (1887) Muflon śródziemnomorski (Ovis aries musimon) – podgatunek ssaków łożyskowych z rzędu parzystokopytnych (Artiodactyla).

Nowy!!: Europa i Muflon śródziemnomorski · Zobacz więcej »

Mur Berliński

Mur Berliński w okolicy Bethaniendamm (1986) mapa interaktywna) Mur Berliński, również mur berliński (niem. Berliner Mauer) – system umocnień o długości ok.

Nowy!!: Europa i Mur Berliński · Zobacz więcej »

Muzułmanin

J.-L. Gérôme, 1865) Muzułmanin (z arab. muslim – poddany Bogu), mahometanin – wyznawca islamu.

Nowy!!: Europa i Muzułmanin · Zobacz więcej »

Muzyka

Alegoria Muzyki, Filippino Lippi Muzyka (gr. mousike, cz. hudba, staropol. gędźba) – sztuka organizacji struktur dźwiękowych w czasie.

Nowy!!: Europa i Muzyka · Zobacz więcej »

Muzyka ludowa

Ormiańscy muzycy ludowi Muzyka ludowa – jeden z najstarszych przejawów kultury duchowej każdej grupy etnicznej.

Nowy!!: Europa i Muzyka ludowa · Zobacz więcej »

Myszowate

Myszowate (Muridae) – rodzina ssaków z rzędu gryzoni (Rodentia).

Nowy!!: Europa i Myszowate · Zobacz więcej »

N.p.m.

Skrót n.p.m. – nad poziomem morza – używany jest przy mierzeniu wysokości bezwzględnej danego obiektu na Ziemi.

Nowy!!: Europa i N.p.m. · Zobacz więcej »

Naddniestrze

Mapa Naddniestrza Naddniestrze, Pridniestrowie, oficjalnie Naddniestrzańska Republika Mołdawska (mołd. Република Молдовеняскэ Нистрянэ, ros. Приднестровская Молдавская Республика, ukr. Придністровська Молдавська Республіка) – państwo nieuznawane ze stolicą w Tyraspolu, obejmujące tereny położone na lewym brzegu Dniestru oraz prawobrzeżne miasto Bendery (Tighina).

Nowy!!: Europa i Naddniestrze · Zobacz więcej »

Nadrenia

Lokalizacja Nadrenii Nadrenia – kraina historyczna w zachodniej części Niemiec, obecnie w granicach krajów związkowych Nadrenia-Palatynat i Nadrenia Północna-Westfalia.

Nowy!!: Europa i Nadrenia · Zobacz więcej »

Napoleon Bonaparte

Napoléon Bonaparte (wym. fr., pierwotnie wł. Napoleone Buonaparte), Napoleon I (ur. 15 sierpnia 1769 w Ajaccio na Korsyce, zm. 5 maja 1821 w Longwood na Wyspie Św. Heleny) – francuski wojskowy, Pierwszy Konsul Republiki Francuskiej 1799–1804, cesarz Francuzów w latach 1804–1814 i 1815, prezydent (1802–1805), a następnie król Włoch (1805–1814), Suweren Wyspy Elba (11 kwietnia 1814 – 20 marca 1815) Pełny tytuł cesarski Napoleona brzmiał: „Napoleon, z łaski Boga i Konstytucji cesarz Francuzów, król Włoch, protektor Związku Reńskiego, mediator Konfederacji Szwajcarskiej, etc., etc., etc.”.

Nowy!!: Europa i Napoleon Bonaparte · Zobacz więcej »

NATO

Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego, OTP (ang. North Atlantic Treaty Organization, NATO; fr. Organisation du Traité de l’Atlantique Nord, OTAN) – organizacja polityczno-wojskowa powstała 24 sierpnia 1949 na mocy podpisanego 4 kwietnia 1949 Traktatu Północnoatlantyckiego.

Nowy!!: Europa i NATO · Zobacz więcej »

Neandertalczyk

Człowiek neandertalski, neandertalczyk – wymarły przedstawiciel rodzaju Homo (człowiek), znany z plejstocenu (ok. 400 000 do ok. 24 500 lat temu), w zależności od autorów klasyfikowany jako podgatunek człowieka rozumnego – Homo sapiens neanderthalensis – lub odrębny od niego gatunek – Homo neanderthalensis.

Nowy!!: Europa i Neandertalczyk · Zobacz więcej »

Neoimpresjonizm

Georges Seurat, ''Niedzielne popołudnie na wyspie Grande Jatte'' Paul Signac, ''Śniadanie'', 1886-1887 Georges Seurat, ''Parada'', 1889 (detal) Neoimpresjonizm – kierunek w malarstwie francuskim, zapoczątkowany ok.

Nowy!!: Europa i Neoimpresjonizm · Zobacz więcej »

Neolit

cywilizację maltańską w okresie neolituhttp://www.culturalheritage.gov.mt/filebank/inventory/00001.pdf Ġgantija Temples - National Inventory of the Cultural Property of the Maltese Islandshttp://www.bradshawfoundation.com/malta/ The Prehistoric Archaeology of the Temples of Malta – bradshawfoundation.com Rekonstrukcja neolitycznego ołtarza na terenie dzisiejszej Ukrainy Skara Brae na Orkadach jest najlepiej zachowaną wsią neolityczną w Europie. Wzgórze Silbury jest najwyższym usypanym w prehistorii. Avebury w Anglii. Neolit (grec. néos 'nowy' i líthos 'kamień'), młodsza epoka kamienia, epoka kamienia gładzonego – ostatni okres epoki kamienia (poprzedzający epokę brązu).

Nowy!!: Europa i Neolit · Zobacz więcej »

Neumy

Neumy na czterolinii: ''Drømte mig en drøm i nat'', ok. 1300 Neumy – forma notacji muzycznej w średniowieczu.

Nowy!!: Europa i Neumy · Zobacz więcej »

Niccolò Paganini

Afisz z programem koncertu Paganiniego w Poznaniu w 1829 r. Niccolò Paganini (ur. 27 października 1782 w Genui, zm. 27 maja 1840 w Nicei) – włoski skrzypek, altowiolista, gitarzysta i kompozytor.

Nowy!!: Europa i Niccolò Paganini · Zobacz więcej »

Niedźwiedź brunatny

zoo w Chorzowie zoo w Warszawie Niedźwiedź brunatny (Ursus arctos) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny niedźwiedziowatych.

Nowy!!: Europa i Niedźwiedź brunatny · Zobacz więcej »

Niemcy

Niemcy; Republika Federalna Niemiec, RFN (niem. Deutschland; Bundesrepublik Deutschland, BRD) – państwo federacyjne położone w zachodniej i środkowej Europie.

Nowy!!: Europa i Niemcy · Zobacz więcej »

Niemen

Olity Niemen na trasie Mińsk – Nowogródek Niemen (– Nioman, lit., – Nieman) – rzeka płynąca przez Białoruś, Litwę i Rosję (obwód kaliningradzki).

Nowy!!: Europa i Niemen · Zobacz więcej »

Nieniecki Okręg Autonomiczny

Nieniecki Okręg Autonomiczny (ros. Ненецкий автономный округ, nieniecki: Ненёцие” автономной ӈокрук) – okręg autonomiczny Federacji Rosyjskiej administracyjnie należy do obwodu archangielskiego.

Nowy!!: Europa i Nieniecki Okręg Autonomiczny · Zobacz więcej »

Niewolnictwo

Niewolnictwo (ang. slavery, fr. esclavage, ros. рабство, łac. servitus, gr. δουλεία) – zjawisko społeczne, którego istotą jest stosunek zależności, polegający na tym, iż pewna grupa ludzi (niewolnicy) stanowi przedmiot własności innych osób, grup ludzi (rodzina, plemię itd.) lub instytucji (państwo, świątynia itp.), mogących nimi swobodnie rozporządzać.

Nowy!!: Europa i Niewolnictwo · Zobacz więcej »

Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność”

Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność” – ogólnopolski związek zawodowy powstały w 1980 dla obrony praw pracowniczych, do 1989 również jeden z głównych ośrodków opozycji przeciw rządowi Polski Ludowej i komunizmowi.

Nowy!!: Europa i Niezależny Samorządny Związek Zawodowy „Solidarność” · Zobacz więcej »

Nikołaj Rimski-Korsakow

Nikołaj Andriejewicz Rimski-Korsakow (ros. Николай Андреевич Римский-Корсаков, ur. w Tichwinie, zm. w Lubieńsku) – rosyjski kompozytor epoki romantyzmu, pedagog, dyrygent, działacz społeczny, krytyk muzyczny; członek „Potężnej Gromadki”.

Nowy!!: Europa i Nikołaj Rimski-Korsakow · Zobacz więcej »

Nizina

Nizina Nizina – równinna lub prawie równinna wielka forma ukształtowania terenu, obszar leżący na wysokości od 0 do 300 m n.p.m. Niziny stanowią 1/3 powierzchni wszystkich kontynentów.

Nowy!!: Europa i Nizina · Zobacz więcej »

Nizina Środkowoeuropejska

Nizina Środkowoeuropejska (według: Bolesław Augustowski ''Wielkie regiony naturalne Europy'' w: Antoni Wrzosek (red.) ''Geografia powszechna - tom III'', Warszawa 1965) Nizina Środkowoeuropejska (31, dawniej Niż Środkowoeuropejski; niem. Nordeuropäische Tiefebene; nid. Noord-Europese Laagvlakte; duń. Nordeuropæiske Lavland) - prowincja fizycznogeograficzna Europy Zachodniej.

Nowy!!: Europa i Nizina Środkowoeuropejska · Zobacz więcej »

Nizina Nadkaspijska

Morza Kaspijskiego – zdjęcie satelitarne Nizina Nadkaspijska (ros. Прикаспийская низменность - Prikaspijskaja nizmiennost’) – rozległa nizina w południowo-wschodniej części Niziny Wschodnioeuropejskiej w Rosji i Kazachstanie.

Nowy!!: Europa i Nizina Nadkaspijska · Zobacz więcej »

Nizina Padańska

Włoch z zaznaczoną Niziną Padańską Nizina Padańska (wł. Pianura Padana) – nizina w północnych Włoszech otoczona z północy i zachodu Alpami, a kończąca się ujściem Padu do Morza Adriatyckiego.

Nowy!!: Europa i Nizina Padańska · Zobacz więcej »

Nizina Wołoska

Nizina Wołoska (561; t. Nizina Rumuńska; rum. Câmpia Română) – nizina w południowej Rumunii, pomiędzy Karpatami Południowymi a Dunajem.

Nowy!!: Europa i Nizina Wołoska · Zobacz więcej »

Nizina Wschodnioeuropejska

Nizina Wschodnioeuropejska ('''8'''; a. Niż Wschodnioeuropejski; biał. Усходне-Эўрапейская раўніна; est. Ida-Euroopa lauskmaa, Vene tasandik; kaz. Шығыс Еуропа жазығы; lit. Rytų Europos lyguma; łot. Austrumeiropas līdzenums; mołd. Cîmpia Europei de Est; ros. Восточно-Европейская равнина, Русская равнина; ukr. Східноєвропейська рівнина) – megaregion fizycznogeograficzny w Europie Wschodniej.

Nowy!!: Europa i Nizina Wschodnioeuropejska · Zobacz więcej »

Nominalizm

Nominalizm pojęciowy – pogląd filozoficzny, sformułowany w średniowiecznym sporze o uniwersalia, odmawiający realnego (to znaczy poza umysłem i poza mową ludzką) istnienia pojęciom ogólnym (uniwersaliom), uznający je za nazwy, służące jedynie komunikacji językowej.

Nowy!!: Europa i Nominalizm · Zobacz więcej »

Nordkinn

Nordkinn (także Kinnarodden, hist. Nordkyn) – najbardziej na północ wysunięty przylądek lądu kontynentu europejskiego, położony w norweskiej prowincji Finnmark, na półwyspie Nordkinnhalvøya.

Nowy!!: Europa i Nordkinn · Zobacz więcej »

Norwegia

Norwegia (bokmål lub nynorsk), urzędowo Królestwo Norwegii – państwo w Europie Północnej będące monarchią konstytucyjną, którego terytorium obejmuje zachodnią i północną część Półwyspu Skandynawskiego, Jan Mayen, Svalbard, Wyspę Bouveta i Lofoty.

Nowy!!: Europa i Norwegia · Zobacz więcej »

Notacja menzuralna

Notacja menzuralna – sposób zapisu nut, zapoczątkowany w XIII wieku.

Nowy!!: Europa i Notacja menzuralna · Zobacz więcej »

Notacja muzyczna

Notacja muzyczna (inaczej pismo nutowe, zapis nutowy) – symboliczny język, za pomocą którego można zapisać niemal wszystkie cechy dźwięków muzycznych, rytmiki, melodii, harmonii, dynamiki oraz artykulacji.

Nowy!!: Europa i Notacja muzyczna · Zobacz więcej »

Notker Balbulus

Notker Balbulus (Jąkała) (ur. ok. 840 prawd. w Jonschwil, zm. 6 kwietnia 912 w Sankt Gallen) – benedyktyn (OSB) i kronikarz z czasów Karola Wielkiego, kompozytor, poeta i teoretyk muzyki, błogosławiony Kościoła katolickiego.

Nowy!!: Europa i Notker Balbulus · Zobacz więcej »

Nowa Ziemia

Nowa Ziemia (ros. Новая Земля) – grupa wysp na Oceanie Arktycznym należąca do Rosji (obwód archangielski).

Nowy!!: Europa i Nowa Ziemia · Zobacz więcej »

Ołów

Ołów – pierwiastek chemiczny o symbolu Pb (z łaciny plumbum) i liczbie atomowej 82.

Nowy!!: Europa i Ołów · Zobacz więcej »

Oświecenie (epoka)

François-Marie Arouet. portret Woltera Jean-Jacques Rousseau Edmund Burke Jonathan Swift Joseph von Sonnenfels: ''Człowiek bez przesądów'' – A.D. 1765 Jorge Juan y Santacilia Immanuel Kant Oświecenie, in.

Nowy!!: Europa i Oświecenie (epoka) · Zobacz więcej »

Oberhausen

Oberhausen – miasto na prawach powiatu położone w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Düsseldorf, w Zagłębiu Ruhry.

Nowy!!: Europa i Oberhausen · Zobacz więcej »

Ocean

Ocean światowy'' Ocean (łac. Oceanus, Okeanos – u starożytnych Greków i Rzymian mityczna rzeka oblewająca cały świat, także nazwa jej boga) – wielka część hydrosfery ziemskiej, stanowiąca rozległy obszar słonej wody.

Nowy!!: Europa i Ocean · Zobacz więcej »

Ocean Arktyczny

topograficzna Oceanu Arktycznego i okolic Polityczna mapa regionu Oceanu Arktycznego Ocean Arktyczny (także: Morze Arktyczne, Morze Lodowate, Ocean Północny) – najmniejszy i najpłytszy, a być może również najmłodszy ocean na Ziemi, uznawany dawniej za część Oceanu Atlantyckiego.

Nowy!!: Europa i Ocean Arktyczny · Zobacz więcej »

Ocean Atlantycki

batymetryczna Oceanu Atlantyckiego Ocean Atlantycki (Atlantyk) – drugi pod względem wielkości ocean na Ziemi pokrywający około jednej piątej jej powierzchni.

Nowy!!: Europa i Ocean Atlantycki · Zobacz więcej »

Odra

Odra (niem. Oder, cz. Odra, gł. Wodra, łac. Viadrus, Oddera) – rzeka w Europie Środkowej, w zlewisku Morza Bałtyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec.

Nowy!!: Europa i Odra · Zobacz więcej »

Oka (dopływ Wołgi)

Oka (ros. Ока) – rzeka w Rosji, prawy (najdłuższy) dopływ Wołgi, o długości 1500 km i powierzchni dorzecza wynoszącej 245 tysięcy km².

Nowy!!: Europa i Oka (dopływ Wołgi) · Zobacz więcej »

Okręg przemysłowy

Okręg przemysłowy – skupisko wielu ośrodków i zakładów przemysłowych na silnie zurbanizowanych terenach.

Nowy!!: Europa i Okręg przemysłowy · Zobacz więcej »

Olsza

Olsza, olcha (Alnus Mill.) – rodzaj drzew i krzewów z rodziny brzozowatych (Betulaceae A. Gray).

Nowy!!: Europa i Olsza · Zobacz więcej »

Onega (jezioro)

Onega (Onieżskoje oziero, także Онегo, Oniego; wep. Änine, karel. Oniegu, fin. Ääninen lub Äänisjärvi) – drugie co do wielkości jezioro w Europie (po jeziorze Ładoga), położone w północno-zachodniej Rosji (w Republice Karelii, na obszarze obwodów leningradzkiego i wołogodzkiego), między jeziorem Ładoga i Morzem Białym.

Nowy!!: Europa i Onega (jezioro) · Zobacz więcej »

Opera

Wenecji w 1837 roku Opera (wł. „dzieło”) – sceniczne dzieło muzyczne wokalno-instrumentalne, w którym muzyka współdziała z akcją dramatyczną (libretto).

Nowy!!: Europa i Opera · Zobacz więcej »

Opera buffa

Opera buffa, lub inaczej opera komiczna – jeden z dwóch podstawowych gatunków opery (drugi to opery seria).

Nowy!!: Europa i Opera buffa · Zobacz więcej »

Opera seria

Opera seria, czyli opera poważna – jeden z dwóch podstawowych gatunków opery, obok opery komicznej.

Nowy!!: Europa i Opera seria · Zobacz więcej »

Oratorium

Oratorium – wielka forma muzyczna wokalno-instrumentalna, wykonywana początkowo w kościele, a obecnie zazwyczaj na estradzie koncertowej.

Nowy!!: Europa i Oratorium · Zobacz więcej »

Orłosęp

Orłosęp, orłosęp brodaty (Gypaetus barbatus) – gatunek dużego ptaka padlinożernego z rodziny jastrzębiowatych, jedyny przedstawiciel rodzaju Gypaetus.

Nowy!!: Europa i Orłosęp · Zobacz więcej »

Orlando di Lasso

Orlando di Lasso (Orlandus Lassus, Roland de Lassus, Roland Delattre) (ur. 1532 w Mons, zm. 14 czerwca 1594 w Monachium) – franko-flamandzki kompozytor późnego renesansu.

Nowy!!: Europa i Orlando di Lasso · Zobacz więcej »

Orogeneza

Orogeneza (ruchy orogeniczne, górotwórczość, ruchy górotwórcze, fałdowanie) 1.

Nowy!!: Europa i Orogeneza · Zobacz więcej »

Orzechówka zwyczajna

Orzechówka zwyczajna, orzechówka (Nucifraga caryocatactes) – gatunek średniego ptaka z rodziny krukowatych (Corvidae), na ogół osiadły.

Nowy!!: Europa i Orzechówka zwyczajna · Zobacz więcej »

Orzesznica leszczynowa

Orzesznica leszczynowa, dawniej: orzesznica (Muscardinus avellanarius) – gatunek niewielkiego, rudego gryzonia z rodziny popielicowatych, jedynego przedstawiciela rodzaju orzesznica (Muscardinus), mieszkającego w lasach.

Nowy!!: Europa i Orzesznica leszczynowa · Zobacz więcej »

Oslo

Oslo, ratusz wejście główne Oslo, ratusz w środku Oslo (wym. norw., 1624–1877 Christiania, 1877–1924 Kristiania) – stolica i największe miasto Norwegii, gmina na prawach okręgu oraz siedziba władz sąsiedniego okręgu Akershus.

Nowy!!: Europa i Oslo · Zobacz więcej »

Ostrogoci

Kolczyki ostrogockie, Metropolitan Museum of Art Ostrogoci, Goci wschodni lub Greutungowie (dosł. „ludzie stepu”) – jedno z plemion germańskich.

Nowy!!: Europa i Ostrogoci · Zobacz więcej »

Owady

Owady, insekty (Insecta) – gromada stawonogów.

Nowy!!: Europa i Owady · Zobacz więcej »

Oz (geomorfologia)

Schemat ozu Oz Oz (od szw. ås) – wał lub silnie wydłużony pagórek o wysokości najczęściej kilkunastu metrów i długości nawet kilkudziesięciu kilometrów, wyniesiony wskutek osadzania piasku i żwiru przez wody płynące pod lądolodem, w jego szczelinach lub na powierzchni.

Nowy!!: Europa i Oz (geomorfologia) · Zobacz więcej »

P.p.m.

p.p.m. – skrót używany w geografii do określenia terminu pod poziomem morza lub poniżej poziomu morza, czyli poniżej umownej granicy 0 m, na której znajduje się przyjęty poziom morza.

Nowy!!: Europa i P.p.m. · Zobacz więcej »

Pałac

Krecie Pałac w Wojanowie Pałac w Wilanowie - barok Pałac w Kamieńcu Ząbkowickim Pałac w Żelaźnie Pałac (st.czes. palác, z wł. palazzo, z łac. palātium, Palātium, Palatyn) – reprezentacyjna budowla mieszkalna pozbawiona cech obronnych, rezydencja władcy, wielkopańska lub patrycjuszowska; od XIX w. także okazały gmach użyteczności publicznej, zwłaszcza siedziba władz lub instytucji państwowych.

Nowy!!: Europa i Pałac · Zobacz więcej »

Państwa centralne

Ententa Państwa centralne − istniejący w okresie I wojny światowej sojusz Cesarstwa Niemieckiego, Monarchii Austro-Węgierskiej, Carstwa Bułgarii i Imperium Osmańskiego.

Nowy!!: Europa i Państwa centralne · Zobacz więcej »

Państwa Europy

W Europie znajduje się 46 państw (włącznie z państwami tylko częściowo leżącymi w Europie, a bez terytoriów zależnych i separatystycznych).

Nowy!!: Europa i Państwa Europy · Zobacz więcej »

Pad (rzeka)

Pad w Turynie Pad (wł. Po, łac. Padus) – rzeka w północnych Włoszech o długości 652 km, najdłuższa i największa rzeka tego kraju: średni przepływ przy ujściu 1507 m³/s, maksymalny przepływ zanotowany w Pontelagoscuro koło Ferrary wyniósł 10 300 m³/s.

Nowy!!: Europa i Pad (rzeka) · Zobacz więcej »

Paleoantropologia

Paleoantropologia – dział antropologii zajmujący się zróżnicowaniem kopalnych form przedludzkich i ludzkich oraz ich filogenezą.

Nowy!!: Europa i Paleoantropologia · Zobacz więcej »

Paleolit

Paleolit (gr. παλαιός, palaiós 'stary', λίθος, líthos 'kamień'), starsza epoka kamienia, epoka kamienia łupanego – pierwszy okres epoki kamienia, jedna z epok prehistorii, najstarszy i najdłuższy etap w dziejach rozwoju społeczności ludzkiej.

Nowy!!: Europa i Paleolit · Zobacz więcej »

Paleolit środkowy

Środkowy paleolit – odnosi się do charakterystycznych wyrobów kulturowych spotykanych na terenie zachodniej Eurazji.

Nowy!!: Europa i Paleolit środkowy · Zobacz więcej »

Paleolit dolny

Paleolit dolny – okres odpowiadający wczesnym formom homoidalnym i początkom rodzaju Homo (przez gatunek Homo habilis do Homo ergaster/erectus - któremu przypisuje się wyjście z Afryki).

Nowy!!: Europa i Paleolit dolny · Zobacz więcej »

Paleolit górny

Paleolit górny trwał 32 tys.

Nowy!!: Europa i Paleolit górny · Zobacz więcej »

Paleozoik

Paleozoik (ang. Palaeozoic) – termin ma dwa znaczenia.

Nowy!!: Europa i Paleozoik · Zobacz więcej »

Pandemia

Pandemia (gr. pan.

Nowy!!: Europa i Pandemia · Zobacz więcej »

Pardwa mszarna

Europie. Pardwa mszarna, pardwa (Lagopus lagopus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny kurowatych.

Nowy!!: Europa i Pardwa mszarna · Zobacz więcej »

Paryż

Paryż (fr.) – stolica i największe miasto Francji, położone w centrum Basenu Paryskiego, nad Sekwaną (La Seine).

Nowy!!: Europa i Paryż · Zobacz więcej »

Pasma górskie w Europie

Pasma górskie w Europie dzielimy według okresu powstania na.

Nowy!!: Europa i Pasma górskie w Europie · Zobacz więcej »

Półkula północna

Półkula północna Półkula północna Półkula północna – część kuli ziemskiej, półkula położona na północ od równika.

Nowy!!: Europa i Półkula północna · Zobacz więcej »

Półkula wschodnia

Półkula wschodnia – część kuli ziemskiej, półkula położona między południkami 0° a 180°, na wschód od tego pierwszego.

Nowy!!: Europa i Półkula wschodnia · Zobacz więcej »

Półkula zachodnia

Półkula zachodnia – część kuli ziemskiej, półkula położona między południkami 0° a 180°, na zachód od tego pierwszego.

Nowy!!: Europa i Półkula zachodnia · Zobacz więcej »

Półpustynia

Półpustynie na kuli ziemskiej (kolor żółty) Półpustynia – teren o bardzo skąpej i mało zróżnicowanej roślinności, pokrywającej od 10 do 50% powierzchni, jednak bujniej rozwiniętej niż na pustyniach.

Nowy!!: Europa i Półpustynia · Zobacz więcej »

Półwysep

Półwysep na wyspie Mali Lošinj, Chorwacja. Półwysep – część lądowej powierzchni Ziemi wysunięta w stronę zbiornika wodnego (np. morza lub jeziora), otoczona z trzech stron wodą.

Nowy!!: Europa i Półwysep · Zobacz więcej »

Półwysep Apeniński

Półwysep Apeniński – półwysep w Europie Południowej o powierzchni 131 337 km², otoczony przez akweny Morza Śródziemnego: Morze Liguryjskie i Tyrreńskie od zachodu, Jońskie od południa oraz Adriatyckie od wschodu.

Nowy!!: Europa i Półwysep Apeniński · Zobacz więcej »

Półwysep Bałkański

Odesa Półwysep Bałkański, in.

Nowy!!: Europa i Półwysep Bałkański · Zobacz więcej »

Półwysep Bretoński

Mapa Półwyspu Bretońskiego Półwysep Bretoński – półwysep położony w zachodniej części Francji, stanowi najbardziej wysuniętą na zachód część tego kraju.

Nowy!!: Europa i Półwysep Bretoński · Zobacz więcej »

Półwysep Iberyjski

Półwysep Iberyjski na mapie Europy Półwysep Iberyjski Półwysep Iberyjski (Półwysep Pirenejski, hiszp. i port. Península Ibérica, kat. Península Ibèrica, bask. Iberiar penintsula; w starożytności i średniowieczu Hiszpania) to półwysep znajdujący się w południowo-zachodniej części Europy.

Nowy!!: Europa i Półwysep Iberyjski · Zobacz więcej »

Półwysep Indyjski

Półwysep Indyjski – zdjęcie satelitarne Półwysep Indyjski – trójkątny półwysep w Azji Południowej, wcinający się w Ocean Indyjski – od zachodu oblewa go Morze Arabskie, a od wschodu – Zatoka Bengalska.

Nowy!!: Europa i Półwysep Indyjski · Zobacz więcej »

Półwysep Jutlandzki

Półwysep Jutlandzki (Jutlandia, duń. Jyske Halvø, Jylland, niem. Jütland) – półwysep położony w północnej Europie, oblany morzami Bałtyckim i Północnym.

Nowy!!: Europa i Półwysep Jutlandzki · Zobacz więcej »

Półwysep Kolski

Półwysep Kolski Jezioro Umboziero na Płw. Kolskim Półwysep Kolski, Kola (ros. Кольский полуостров) – europejski półwysep w północno-zachodniej części Rosji, oblany wodami Morza Białego i Morza Barentsa, o powierzchni 100 tys.

Nowy!!: Europa i Półwysep Kolski · Zobacz więcej »

Półwysep Krymski

Półwysep Krymski, Krym (ukr. Кримський півострів, Krymśkyj piwostriw; Крим; ros. Крымский полуостров, Krymskij połuostrow; Крым; krymskotatarski Къырым ярымадасы, Qırım yarımadası; Къырым, Qırım) – półwysep w północnej części Morza Czarnego, zwany w starożytności Chersonezem Taurydzkim bądź Taurydą, połączony jest z lądem tylko wąskim Przesmykiem Perekopskim, pomiędzy Morzem Czarnym i Azowskim, a od Rosji oddzielony Cieśniną Kerczeńską.

Nowy!!: Europa i Półwysep Krymski · Zobacz więcej »

Półwysep Skandynawski

Satelitarne zdjęcie Półwyspu Skandynawskiego wykonane zimą 2003 Półwysep Skandynawski (szw. Skandinaviska halvön, norw. Den skandinaviske halvøy, fiń. Skandinavian niemimaa; 11) – półwysep w Europie Północnej stanowiący zachodnią część Półwyspu Fennoskandzkiego, a także jedna z trzech prowincji fizycznogeograficznych megaregionu o tej samej nazwie.

Nowy!!: Europa i Półwysep Skandynawski · Zobacz więcej »

Płazy

Płazy (Amphibia) – gromada zmiennocieplnych kręgowców z grupy czworonogów.

Nowy!!: Europa i Płazy · Zobacz więcej »

Peczora (rzeka)

Peczora (ros. Печора, Pieczora, komi Печӧра, nieniecki Санэроˮ яха) – rzeka w europejskiej części Rosji płynąca przez Republikę Komi oraz przez Nieniecki Okręg Autonomiczny.

Nowy!!: Europa i Peczora (rzeka) · Zobacz więcej »

Pejpus

Pejpus, Jezioro Czudzkie (est. Peipsi järv; ros. Чудское озеро, Czudskoje oziero) − jezioro na granicy między Estonią a Rosją.

Nowy!!: Europa i Pejpus · Zobacz więcej »

Pelikany

Pelikany, pelikanowate (Pelecanidae) – monotypowa rodzina ptaków z rzędu pelikanowych (Pelecaniformes).

Nowy!!: Europa i Pelikany · Zobacz więcej »

Pentekostalizm

Pentekostalizm (ruch zielonoświątkowy) – nurt chrześcijaństwa wyrosły i zakorzeniony w ewangelikalnym protestantyzmie, charakteryzujący się wyjątkowym naciskiem na znaczenie darów Ducha Świętego, w tym prorokowania, uzdrawiania chorych (np. przez nałożenie rąk i modlitwę), glosolalii, o których wspomniano w rozdziale 12 Pierwszego Listu do Koryntian.

Nowy!!: Europa i Pentekostalizm · Zobacz więcej »

Perewiaska marmurkowa

Perewiaska marmurkowa, perewiaska, tchórz marmurkowy, perewizka (Vormela peregusna) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych, występujący w południowo-wschodniej Europie i Azji.

Nowy!!: Europa i Perewiaska marmurkowa · Zobacz więcej »

Perwomajsk (obwód ługański)

Perwomajsk (ukr. Первом́айськ, Perwomajśk) – miasto na Ukrainie w obwodzie ługańskim, w Donieckim Zagłębiu Węglowym.

Nowy!!: Europa i Perwomajsk (obwód ługański) · Zobacz więcej »

Petersburg

Petersburg (forma zalecana), Sankt Petersburg (egzonim wariantowy) (ros. Санкт-Петербург, Sankt-Pietierburg, potocznie Петербург, Pietierburg, Пи́тер, Pitier; dawniej Piotrogród, ros. Петроград, Leningrad, ros. Ленинград) – miasto w Rosji, położone w delcie Newy nad Zatoką Fińską na terytorium zawierającym m.in.

Nowy!!: Europa i Petersburg · Zobacz więcej »

Piżmak amerykański

Piżmak amerykański, w literaturze także jako: piżmak, piżmoszczur, szczur piżmowy (Ondatra zibethicus) – gatunek ziemno-wodnego gryzonia z podrodziny karczowników w rodzinie chomikowatych.

Nowy!!: Europa i Piżmak amerykański · Zobacz więcej »

Pieśń (forma muzyczna)

Pieśń – forma muzyczna utworu wokalnego, wokalno-instrumentalnego lub instrumentalnego.

Nowy!!: Europa i Pieśń (forma muzyczna) · Zobacz więcej »

Piekary Śląskie

Ulica Bytomska – główna ulica miasta Kopiec Wyzwolenia Osiedle Wieczorka Centrum Piekary Śląskie (śl. Pjekary Ślůnske, hist.: Piekary Niemieckie, niem. Deutsch Piekar, łac. Peccari theutonicale) – miasto na prawach powiatu, położone w południowej Polsce, na Górnym Śląsku, w województwie śląskim, w centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP).

Nowy!!: Europa i Piekary Śląskie · Zobacz więcej »

Pilzno

Katedra Wielka Synagoga ČEZ Aréna Pilzno (czes. Plzeň, niem. Pilsen) – miasto w zachodnich Czechach, stolica kraju pilzneńskiego i kraju zachodnioczeskiego.

Nowy!!: Europa i Pilzno · Zobacz więcej »

Piotr Czajkowski

Piotr Iljicz Czajkowski (ros. Пётр Ильич Чайковский, ur. w Wotkińsku, zm. w Petersburgu) – rosyjski kompozytor.

Nowy!!: Europa i Piotr Czajkowski · Zobacz więcej »

Piotr Kuncewicz

Piotr Kuncewicz (ur. 19 marca 1936 w Warszawie, zm. 9 kwietnia 2007 tamże) – polski pisarz, poeta, krytyk literacki i teatralny, historyk literatury, publicysta, publicysta radiowy i telewizyjny; wieloletni prezes Związku Literatów Polskich; siostrzeniec Jerzego Kuncewicza.

Nowy!!: Europa i Piotr Kuncewicz · Zobacz więcej »

Pireneje

Mapa topograficzna Pirenejów Dolina Ordesy Pic de Bugatet – 2877 m n.p.m. Pedraforca - 2497 m n.p.m. ośrodek zimowy La Molina Pireneje (hiszp. Pirineos, kat. Pirineus; franc. Pyrénées; gask. Pirenèus; arag. Perineus; bask. Pirinioak) – należą do Alpidów Zachodnich, trzeci pod względem wysokości po Alpach i Górach Betyckich łańcuch górski w Europie, znajdujący się w północno-wschodniej części Półwyspu Iberyjskiego.

Nowy!!: Europa i Pireneje · Zobacz więcej »

Platforma wschodnioeuropejska

Platforma wschodnioeuropejska – wielka geologiczna jednostka strukturalna Europy, platforma prekambryjska, której fundament zbudowany jest ze skał krystalicznych.

Nowy!!: Europa i Platforma wschodnioeuropejska · Zobacz więcej »

Platforma zachodnioeuropejska

Platforma zachodnioeuropejska (platforma paleozoiczna) – platforma w zachodniej i środkowej Europie.

Nowy!!: Europa i Platforma zachodnioeuropejska · Zobacz więcej »

Plejstocen

Plejstocen.

Nowy!!: Europa i Plejstocen · Zobacz więcej »

Połozowate

Połozowate (Colubridae) – rodzina węży z grupy Alethinophidia.

Nowy!!: Europa i Połozowate · Zobacz więcej »

Podgorica

Podgorica (czarnog. Podgorica, dawniej Titograd / Титоград, Ribnica) – największe miasto i stolica Czarnogóry, leżąca na wysokości 44 m n.p.m. Według danych ze spisu ludności z 2011 miasto liczy 187 085 mieszkańców, 22% ludności republiki.

Nowy!!: Europa i Podgorica · Zobacz więcej »

Pojezierze Fińskie

Krajobraz Pojezierza Fińskiego Mapa Pojezierza Fińskiego Pojezierze Fińskie (fin. Järvi-Suomi, szw. Insjöfinland) - obszar polodowcowy w południowej Finlandii, ograniczony od północy i południa wałami moren czołowych Salpausselkä.

Nowy!!: Europa i Pojezierze Fińskie · Zobacz więcej »

Pokój westfalski

Ratusz w Osnabrück – miejsce podpisania pokoju pomiędzy Cesarstwem i Szwecją Ratusz w Münster – miejsce podpisania pokoju pomiędzy Cesarstwem i Francją „Traktat pokojowy w Münster” (Gerard ter Borch, 1648) Święte Cesarstwo Rzymskie w 1648 Pokój westfalski – wielostronny układ kończący wojnę trzydziestoletnią (1618–1648), zawarty 24 października 1648 między Świętym Cesarstwem Rzymskim i Francją (w której małoletniego Ludwika XIV zastępował w rządach pierwszy minister, kardynał Jules Mazarin) i jej sojusznikami w Münster oraz między Habsburgami a Szwecją w Osnabrück.

Nowy!!: Europa i Pokój westfalski · Zobacz więcej »

Polatucha syberyjska

Polatucha syberyjska, dawniej: polatucha (Pteromys volans) – wiewiórka należąca do plemienia polatuch (Pteromyini).

Nowy!!: Europa i Polatucha syberyjska · Zobacz więcej »

Polifonia

Polifonia (polyphonia, wiele głosów) – rodzaj faktury muzycznej, w której równocześnie dwa lub więcej głosów prowadzonych jest niezależnie od siebie.

Nowy!!: Europa i Polifonia · Zobacz więcej »

Polska

Mapa administracyjna Polski Polska, Rzeczpospolita Polska (RP) – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w przeważającej części w dorzeczu Wisły i Odry.

Nowy!!: Europa i Polska · Zobacz więcej »

Pomnik

Statua bogini Wiktorii (1808) w Muzeum Carnavalet w Paryżu upamiętnia zwycięstwa Napoleona Marmurowy Pomnik Bitwy o Monte Cassino w Warszawie (1999) był inspirowany starożytną rzeźbą Nike z Samotraki Pomnik Powstańców Śląskich w Katowicach Pomnik Adama Mickiewicza w Poznaniu Nowej Rudzie Pomnik – dzieło rzeźbiarskie lub rzeźbiarsko-architektoniczne, posąg, kamień pamiątkowy, obelisk, płyta itp., wzniesione dla upamiętnienia osoby lub zdarzenia historycznego.

Nowy!!: Europa i Pomnik · Zobacz więcej »

Popielica szara

Popielica na pniu drzewa Popielica szara, dawniej: popielica (Glis glis) – ssak z rodziny popielicowatych (Gliridae), jedyny przedstawiciel rodzaju popielica (Glis).

Nowy!!: Europa i Popielica szara · Zobacz więcej »

Porosty

Budowa porosta o plesze heteromerycznej: a – kora górna, b – warstwa glonowa, c – warstwa miąższowa, d – kora dolna, e – chwytniki Zróżnicowanie morfologiczne porostów Złotorost ścienny z owocnikami Pawężnica psia – plecha listkowata Wzorzec geograficzny – plecha skorupiasta Chrobotek strzępiasty płucnicy islandzkiej Mąklik otrębiasty – plecha krzaczkowata liszajca szarego na korze drzewa Złotorost pyszny – organizm żyjący w warunkach ekstremalnych Chrobotek reniferowy Porosty lub grzyby zlichenizowane (łac. Lichenes z gr. λειχήνα, leichena) – tradycyjna nazwa organizmów składających się z grzybów (Fungi), tworzących obligatoryjne symbiozy – głównie z prokariotycznymi cyjanobakteriami (Cyanobacteria) lub eukariotycznymi zielenicami (Chlorophyta).

Nowy!!: Europa i Porosty · Zobacz więcej »

Portugalia

Portugalia, Republika Portugalska (port. Portugal, wym.; oficjalna nazwa República Portuguesa) – państwo europejskie położone w zachodniej części Europy Południowej na południowym zachodzie Półwyspu Iberyjskiego.

Nowy!!: Europa i Portugalia · Zobacz więcej »

Postimpresjonizm

Postimpresjonizm (czyli sztuka po impresjonizmie) – terminem tym określa się różne zjawiska w sztuce francuskiej na przełomie XIX i XX wieku, wywodzące się z impresjonizmu, ale w dużej mierze odrzucające go.

Nowy!!: Europa i Postimpresjonizm · Zobacz więcej »

Praga

Praga, miasto stołeczne Praga (czes. i słow. Praha, niem. Prag) – stolica i największe miasto Czech, położone w zachodniej części kraju w środkowej części krainy Czechy, nad Wełtawą.

Nowy!!: Europa i Praga · Zobacz więcej »

Prawo cywilne

Prawo cywilne (łac. ius civile) – gałąź prawa obejmująca zespół norm prawnych regulujących stosunki między podmiotami prawa prywatnego, stanowiąca zarazem trzon prawa prywatnego.

Nowy!!: Europa i Prawo cywilne · Zobacz więcej »

Prawosławie

Cerkiew Św. Ducha w Białymstoku Prawosławie – doktryna prawosławnego kościoła chrześcijańskiego, od gr.

Nowy!!: Europa i Prawosławie · Zobacz więcej »

Prąd morski

NOAA) Mapa prądów morskich (1943) Prądy morskie (1911) right Prąd morski – duże i niemal niezmienne ruchy wody w oceanach wywołane przede wszystkim występowaniem wiatrów stałych oraz różnicami temperatur, bądź zasolenia, a także ruchem obrotowym Ziemi, który modyfikuje ich kierunek.

Nowy!!: Europa i Prąd morski · Zobacz więcej »

Prąd Zatokowy

Prąd zatokowy Atlantyku. Ameryka Północna ma kolor czarny i ciemnogranatowy, a Prąd Zatokowy – czerwony Prąd Zatokowy (także Golfsztrom, Golfstrom) – podpowierzchniowy prąd morski północnego Atlantyku.

Nowy!!: Europa i Prąd Zatokowy · Zobacz więcej »

Prehistoria

Prehistoria, prahistoria (łac. præ - przedrostek oznaczający uprzedniość, "przed", "wcześniej") – najdłuższy okres dziejów ludzkości, od pojawienia się na Ziemi człowieka zręcznego, do powstania pisma.

Nowy!!: Europa i Prehistoria · Zobacz więcej »

Prekambr

Prekambr – nieformalna jednostka geochronologiczna w dziejach Ziemi, obejmująca przedział czasu od powstania Ziemi do początku okresu kambryjskiego, czyli interwał wiekowy od 4,6 mld lat do 542 mln lat temu.

Nowy!!: Europa i Prekambr · Zobacz więcej »

Preludium (muzyka)

Preludium, praeambulum – instrumentalna forma muzyczna, która jest wstępem do większego dzieła muzycznego.

Nowy!!: Europa i Preludium (muzyka) · Zobacz więcej »

Prisztina

Wielki Meczet Sułtana Mehmeda z XV wieku Wieża Zegarowa Meczet Jashara Paszy Prisztina (alb. Prishtina, Prishtinë, serb. Приштина, Priština) – stolica i największe miasto Kosowa, położone w północno-wschodniej części kraju, w Górach Dynarskich, w kotlinie Kosowe Pole.

Nowy!!: Europa i Prisztina · Zobacz więcej »

Proso

Proso (Panicum L.) – rodzaj roślin jednorocznych lub bylin należący do rodziny wiechlinowatych.

Nowy!!: Europa i Proso · Zobacz więcej »

Protestantyzm

Protestantyzm – jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wspólnoty religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.

Nowy!!: Europa i Protestantyzm · Zobacz więcej »

Prut

--> Prut (Prut,, w starożytności) – rzeka w południowo-wschodniej Europie, lewy dopływ Dunaju, rzeka graniczna pomiędzy Rumunią a Mołdawią.

Nowy!!: Europa i Prut · Zobacz więcej »

Przemysł

Przemysł – dział produkcji materialnej, w którym wydobywanie zasobów przyrody i dostosowanie ich do potrzeb ludzi odbywa się na dużą skalę, na zasadzie podziału pracy i za pomocą maszyn.

Nowy!!: Europa i Przemysł · Zobacz więcej »

Przylądek Flissingski

Przylądek Flissingski na mapie holenderskiej 1664 roku (Atlas van Loon) Przylądek Flissingski na zdjęciu satelitarnym. Widoczny jest brak wysp w otoczeniu Przylądek Flissingski (ros.: мыс Флиссингский) – przylądek w Rosji, na Nowej Ziemi.

Nowy!!: Europa i Przylądek Flissingski · Zobacz więcej »

Przylądek Marroquí

Zdjęcie satelitarne przylądka Przylądek Marroquí (Punta Marroqui, Punta de Tarifa) – przylądek w Hiszpanii położony nad Cieśniną Gibraltarską.

Nowy!!: Europa i Przylądek Marroquí · Zobacz więcej »

Przymrozek

Oszroniona trawa Przymrozek – spadek temperatury powietrza przy gruncie poniżej 0 °C, przy średniej dobowej większej od 0 °C.

Nowy!!: Europa i Przymrozek · Zobacz więcej »

Psalm

Psalm (- psalmós, pochodzi od psallein i oznacza śpiew przy akompaniamencie instrumentu strunowego zwanego psalterion) – liryczny utwór modlitewny, rodzaj pieśni religijnej o podniosłym charakterze, którego adresatem jest zazwyczaj Bóg, rzadziej człowiek.

Nowy!!: Europa i Psalm · Zobacz więcej »

Pszenica

Łan dojrzałej pszenicy zwyczajnej Kłos z odsłoniętymi ziarniakami w fazie dojrzałości woskowej Miniatura z Tacuinum Sanitatis przedstawiająca młóckę pszenicy (XV w.) Pszenica (Triticum L.) – rodzaj zbóż z rodziny wiechlinowatych.

Nowy!!: Europa i Pszenica · Zobacz więcej »

Ptaki

Ptaki (Aves) – gromada stałocieplnych zwierząt z podtypu kręgowców.

Nowy!!: Europa i Ptaki · Zobacz więcej »

Pustynia

Największe pustynie świata Sahara w Maroko Pustynia piaszczysta – Sahara (Libia) Algierii Atacama – najsuchsza pustynia świata Uedy na pustyni Negew Pustynia – teren o dużej powierzchni, pozbawiony zwartej szaty roślinnej wskutek małej ilości opadów i przynajmniej okresowo wysokich temperatur powietrza, co sprawia, że parowanie przewyższa ilość opadów.

Nowy!!: Europa i Pustynia · Zobacz więcej »

Puszta

Hortobágy Puszta w południowo-wschodniej Austrii Puszta (węg. puszta, wym.) – bezleśna formacja roślinna typowa dla Wielkiej Niziny Węgierskiej, głównie doliny Cisy.

Nowy!!: Europa i Puszta · Zobacz więcej »

Rada Europy

Pałac Europy w Strasburgu, główna siedziba Rady Europy Pałac widziany z lotu ptaka Sala obrad plenarnych Rady w Pałacu Europy. Do ukończenia w 1999 budowy nowego gmachu Parlamentu Europejskiego w Strasburgu także miejsce jego obrad Biurowiec Agora – najnowszy budynek Rady Europy ukończony w 2008 Rada Europy (ang. Council of Europe, fr. Conseil de l’Europe) – międzynarodowa organizacja rządowa skupiająca prawie wszystkie państwa Europy oraz kilka państw spoza tego kontynentu.

Nowy!!: Europa i Rada Europy · Zobacz więcej »

Rafael Santi

Grób Rafaela w Panteonie ''Zaślubiny Marii z Józefem'' (1504) ''Młody mężczyzna z jabłkiem'' (1504) ''Św. Jerzy walczący ze smokiem'' (1505) ''Madonna ze szczygłem'' (1506) ''Francesco Alidosi'' (1510–1511) ''Papież Juliusz II'' (1511–1512) ''Portret Bindo Altoviti'' (1512–1515) ''Madonna Sykstyńska'' (1513–1516) ''Portret Baltazara Castiglione'' (ok. 1515) ''Droga na Kalwarię'' (1516–1517) ''La Fornarina'' (1518–1519) ''Papież Leon X z kardynałami'' (1518) ''Przemienienie Pańskie'' (1517–1520) Rafael, właśc.

Nowy!!: Europa i Rafael Santi · Zobacz więcej »

Rawenna

Rawenna (wł. Ravenna) – miasto i gmina w północnych Włoszech w regionie Emilia-Romania, stolica prowincji Rawenna.

Nowy!!: Europa i Rawenna · Zobacz więcej »

Realizm (malarstwo)

Przykład realizmu J. Matejko Realizm – styl w malarstwie europejskim drugiej połowy XIX wieku; zapoczątkowany we Francji, szybko został podchwycony na całym kontynencie.

Nowy!!: Europa i Realizm (malarstwo) · Zobacz więcej »

Reformacja

kościoła zamkowego w Wittenberdze. bulli papieskiej. Przedstawiciele reformacji przy wspólnym stole, anonimowa rycina z XVII wieku. Jan Łaski, na Zachodzie znany jako Johannes a Lasco, był jedynym przedstawicielem polskiej reformacji, który zyskał europejski rozgłos. Reformacja – ruch religijno-polityczno-społeczny zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku, mający na celu odnowę chrześcijaństwa.

Nowy!!: Europa i Reformacja · Zobacz więcej »

Rekonkwista

Rekonkwista (hiszp., port. reconquista, „ponowne zdobycie”) – walka chrześcijan o wyparcie Maurów z Półwyspu Iberyjskiego, trwająca od VIII do XV wieku.

Nowy!!: Europa i Rekonkwista · Zobacz więcej »

Religia

rodzimowierstwa słowiańskiego Procent obywateli uznających religię za bardzo ważną: do '''19%''', '''>90%''' Obszary niereligijne Religia – system wierzeń i praktyk, określający relację pomiędzy różnie pojmowaną sferą sacrum (świętością) i sferą boską, a określonym społeczeństwem, grupą lub jednostką.

Nowy!!: Europa i Religia · Zobacz więcej »

Ren

--> Szafuzy Ren (fr. Rhin, niem. Rhein, nid. Rijn, ret. Rein, łac. Rhenus) – jedna z najdłuższych rzek w Europie, licząca 1233 km, w tym 865 km w Niemczech.

Nowy!!: Europa i Ren · Zobacz więcej »

Renesans

Leonardo da Vinci św. Ignacy Loyola Marcin Luter Krzysztof Kolumb Karol V Papież Juliusz II Mikołaj Kopernik Odrodzenie, in.

Nowy!!: Europa i Renesans · Zobacz więcej »

Renifer tundrowy

Renifer tundrowy, ren, karibu (Rangifer tarandus) – gatunek ssaka z rodziny jeleniowatych (Cervidae), zamieszkujący arktyczną tundrę i lasotundrę w Eurazji i Ameryce Północnej.

Nowy!!: Europa i Renifer tundrowy · Zobacz więcej »

Republika Komi

Uchta w latach 50. XX wieku Workuta fragment parku w Workucie tundra – typowy krajobraz kraju rzeka Wym Peczora Komiacy – rdzenni mieszkańcy kraju Komi (Republika Komi, ros. Республика Коми, komi Коми Республика) – republika w składzie Federacji Rosyjskiej.

Nowy!!: Europa i Republika Komi · Zobacz więcej »

Rewolucja francuska

Rewolucja francuska (nazywana też Wielką Rewolucją Francuską lub Wielką Rewolucją) – okres w historii Francji w latach 1789–1799, w którym doszło do głębokich zmian polityczno-społecznych i obalenia monarchii Burbonów.

Nowy!!: Europa i Rewolucja francuska · Zobacz więcej »

Rewolucja neolityczna

Obszar Żyznego Półksiężyca - kolebka rolnictwa Rewolucja neolityczna – proces przechodzenia ludzkości od łowiectwa-zbieractwa i koczownictwa do produkcji żywności, czyli rolnictwa i hodowli, oraz do osiadłego trybu życia, trwający w naszym kręgu cywilizacyjnym w latach ok.

Nowy!!: Europa i Rewolucja neolityczna · Zobacz więcej »

Rewolucja październikowa

Rewolucja październikowa w Rosji (w terminologii sowieckiej Wielka Socjalistyczna Rewolucja Październikowa) – określenie, stosowane na dokonany przez bolszewików przewrót zbrojny w Rosji, trwający od nocy z na, do godziny drugiej w nocy, gdy został opanowany przez oddziały bolszewickie Pałac Zimowy, a członkowie Rządu Tymczasowego aresztowani.

Nowy!!: Europa i Rewolucja październikowa · Zobacz więcej »

Rewolucja przemysłowa

Maszyna parowa była symbolem rewolucji przemysłowej Hala maszynowa w fabryce Hartmana w Chemnitz (1868) Rewolucja przemysłowa – proces zmian technologicznych, gospodarczych, społecznych i kulturalnych, który został zapoczątkowany w XVIII wieku w Anglii i Szkocji.

Nowy!!: Europa i Rewolucja przemysłowa · Zobacz więcej »

Reykjavík

Reykjavík (dawny polski egzonim: Rejkiawik) – stolica oraz największe miasto Islandii, położone w jej zachodniej części nad Zatoką Faxa, najbardziej wysunięta na północ stolica świata.

Nowy!!: Europa i Reykjavík · Zobacz więcej »

Ricercar

Ricercar (od wł. ricercare.

Nowy!!: Europa i Ricercar · Zobacz więcej »

Richard Wagner

Wilhelm Richard Wagner (ur. 22 maja 1813 w Lipsku, zm. 13 lutego 1883 w Wenecji) – niemiecki kompozytor, dyrygent i teoretyk muzyki okresu romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Richard Wagner · Zobacz więcej »

Rif

Góry Rif Rif (Ar-Rif) - pasmo górskie w północnej Afryce w północno-zachodnim Maroku.

Nowy!!: Europa i Rif · Zobacz więcej »

Roślinność alpejska

Goryczka przezroczysta – jedna z najbardziej wysokogórskich roślin kwiatowych Roślinność alpejska – zbiorowiska roślinne występujące w górach powyżej górnej granicy lasu i zarośli (np. kosodrzewiny), złożone z roślin zielnych i krzewinek.

Nowy!!: Europa i Roślinność alpejska · Zobacz więcej »

Robert Schumann

podpis Roberta Schumanna Robert Schumann (ur. 8 czerwca 1810 w Zwickau w zachodniej Saksonii, zm. 29 lipca 1856 w Endenich) – niemiecki kompozytor i krytyk muzyczny, uznawany za jednego z najbardziej wpływowych twórców epoki romantyzmu.

Nowy!!: Europa i Robert Schumann · Zobacz więcej »

Rodan

Rodan Dolina górnego Rodanu Rodan w Lyonie Delta Rodanu Delta Rodanu Rodan (fr. Rhône, frank.-prow. Rôno, oks. Ròse, wł. Rodano, niem. Rhone lub Rotten, ret. Rodan, łac. Rhodanus) – rzeka płynąca przez terytorium Szwajcarii i Francji.

Nowy!!: Europa i Rodan · Zobacz więcej »

Rokoko

Rokoko – nurt stylistyczny, obecny zwłaszcza w architekturze wnętrz, ornamentyce, rzemiośle artystycznym i malarstwie, występujący w sztuce europejskiej w latach ok.

Nowy!!: Europa i Rokoko · Zobacz więcej »

Rolnictwo

Rolnictwo – jeden z działów gospodarki, którego głównym zadaniem jest dostarczenie płodów rolnych.

Nowy!!: Europa i Rolnictwo · Zobacz więcej »

Romantyzm

Caspar David Friedrich, ''Wędrowiec nad morzem mgły'', 1818 Walenty Wańkowicz, ''Portret Adama Mickiewicza na Judahu skale'', 1827–1828 Romantyzm (z fr. romantisme, od roman – powieść, opowieść) – epoka w historii sztuki i historii literatury trwająca od lat 90.

Nowy!!: Europa i Romantyzm · Zobacz więcej »

Rondo (muzyka)

Rondo (fr. rondeau) – forma muzyczna z refrenem i najmniejszą istniejącą strofe muzyczną (kumplet) Po raz pierwszy rondo wymienia Johannes de Grocheo w swym traktacie De arte musicae (ok. 1300).

Nowy!!: Europa i Rondo (muzyka) · Zobacz więcej »

Ropuchowate

Ropuchowate, ropuchy właściwe (Bufonidae) – rodzina płazów bezogonowych (Anura).

Nowy!!: Europa i Ropuchowate · Zobacz więcej »

Rosja

Rosja, Federacja Rosyjska (Rossija,, Rossijskaja Fiedieracyja) – państwo rozciągające się od wschodniej Europy poprzez północną część Azji po Ocean Spokojny.

Nowy!!: Europa i Rosja · Zobacz więcej »

Rosomak tundrowy

Rosomak tundrowy, rosomak (Gulo gulo) – gatunek drapieżnego ssaka lądowego z rodziny łasicowatych (Mustelidae), doskonale przystosowanego do zimowych warunków życia.

Nowy!!: Europa i Rosomak tundrowy · Zobacz więcej »

Roubaix

Roubaix (wym.) – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Hauts-de-France, w departamencie Nord, na granicy z Belgią, dalekie przedmieście Lille połączone z metropolią szybką koleją podmiejską i linią tramwajową.

Nowy!!: Europa i Roubaix · Zobacz więcej »

Ruś Kijowska

Ruś Kijowska (st.rus. Рѹсь / Rus’, рѹсьскаѧ землѧ / ruskaja ziemlja, gr. Ῥωσία / Rhossía, łac. Russia, od XII wieku także Ruthenia, st.nord. Garðaríki) – średniowieczne państwo feudalne w Europie Wschodniej, rządzone przez dynastię Rurykowiczów pochodzenia wareskiego.

Nowy!!: Europa i Ruś Kijowska · Zobacz więcej »

Rumunia

Rumunia (rum. România, IPA: //) – państwo unitarne w południowo-wschodniej części Europy.

Nowy!!: Europa i Rumunia · Zobacz więcej »

Ryga

Ryga (łot. Rīga, niem. Riga, lit. Ryga, est. Riia, liw. Rīgõ, fin. Riika, jidysz ריגע, Rige, ros. Рига, Riga, ukr. Рига, Ryha) – stolica i największe miasto Łotwy położone nad rzeką Dźwiną w pobliżu jej ujścia do Bałtyku w Zatoce Ryskiej.

Nowy!!: Europa i Ryga · Zobacz więcej »

Rzeka

Nil Amazonka Jangcy Missisipi Huang He Ob Parana Mekong Amur Lena Kongo Wołga Ganges Dunaj Wisła Wieprz Bystrzyca Łarpia Odra Rzeka – jest to naturalny, powierzchniowy ciek płynący w wyżłobionym przez erozję rzeczną korycie, okresowo zalewający dolinę rzeczną.

Nowy!!: Europa i Rzeka · Zobacz więcej »

Rzeki Europy

działy wód Najdłuższą europejską rzeką jest Wołga.

Nowy!!: Europa i Rzeki Europy · Zobacz więcej »

Rzym

(wł., łac. Roma) – stolica i największe miasto Włoch, położone w środkowej części kraju nad rzeką Tyber i Morzem Śródziemnym.

Nowy!!: Europa i Rzym · Zobacz więcej »

Saara

Saara (niem. Saarland; fr. Sarre) – kraj związkowy w zachodniej części Niemiec, którego stolicą jest miasto Saarbrücken.

Nowy!!: Europa i Saara · Zobacz więcej »

Saimaa

Saimaa (szw. Saima) – sieć jezior w Finlandii południowo-wschodniej, na Pojezierzu Fińskim na wysokości 75,7 m n.p.m. Głównymi jeziorami tworzącymi system Saimaa są: Etelä-Saimaa (właściwe Saimaa, dosł. południowe Saimaa), Pihlajavesi, Orivesi, Haukivesi, Puruvesi i Pyhäselkä.

Nowy!!: Europa i Saimaa · Zobacz więcej »

Saint Helier

Saint Helier na wyspie Jersey Saint Helier (lub St. Helier), w języku jèrriais Saint Hélyi – stolica i największy port na Jersey, jednej z Wysp Normandzkich.

Nowy!!: Europa i Saint Helier · Zobacz więcej »

Saint Peter Port

Saint Peter Port na wyspie Guernsey Saint Peter Port (lub St. Peter Port) – stolica i największy port na Guernsey, jednej z Wysp Normandzkich.

Nowy!!: Europa i Saint Peter Port · Zobacz więcej »

Salamandra

Salamandra – rodzaj płaza ogoniastego z podrodziny Salamandrinae w rodzinie salamandrowatych (Salamandridae).

Nowy!!: Europa i Salamandra · Zobacz więcej »

San Marino

San Marino, Republika San Marino – państwo śródlądowe w Europie Południowej stanowiące enklawę na obszarze Włoch.

Nowy!!: Europa i San Marino · Zobacz więcej »

San Marino (miasto)

San Marino (wł. Città di San Marino) – stolica i największe miasto San Marino, położone w środkowej części kraju, na zachodnich stokach Monte Titano.

Nowy!!: Europa i San Marino (miasto) · Zobacz więcej »

Sandomierz

– miasto w województwie świętokrzyskim, w powiecie sandomierskim, położone nad Wisłą, na siedmiu wzgórzach (stąd miasto nazywane jest czasem „małym Rzymem”).

Nowy!!: Europa i Sandomierz · Zobacz więcej »

Santoryn

Santoryn – widok na morze Santoryn, Oia Santorini 3D Santoryn (Sandorini), Thira (Tira) – wulkaniczna wyspa na Morzu Egejskim, tworząca z kilkoma mniejszymi wyspami należący do Grecji mały archipelag o tej samej nazwie, wchodzący w skład archipelagu Cykladów.

Nowy!!: Europa i Santoryn · Zobacz więcej »

Sarajewo

Sarajewo (serb.-chorw. Sarajevo, Сарајево IPA:, tur. Saraybosna) – stolica Bośni i Hercegowiny zamieszkana przez 395 tys.

Nowy!!: Europa i Sarajewo · Zobacz więcej »

Sardynia

Topografia Sardynii Godło Sardynii Sardynia z satelity Sardynia (wł. Sardegna, sard. Sardigna) – skalista wyspa, druga pod względem wielkości na Morzu Śródziemnym (po Sycylii).

Nowy!!: Europa i Sardynia · Zobacz więcej »

Sarna

Sarna (Capreolus) – rodzaj ssaka parzystokopytnego z rodziny jeleniowatych (Cervidae).

Nowy!!: Europa i Sarna · Zobacz więcej »

Sawa (rzeka)

Słowenii Sawa koło Kranj w Słowenii Ujście Sawy do Dunaju w Belgradzie Sawa (słoweń., serb.-chorw. Sava, niem. Save, węg. Száva, łac. Savus) – rzeka na granicy Europy Zachodniej (Kotliny Panońskiej) i Europy Południowej (Półwyspu Bałkańskiego).

Nowy!!: Europa i Sawa (rzeka) · Zobacz więcej »

Słowacja

Słowacja, Republika Słowacka (słow. Slovensko, Slovenská republika) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej.

Nowy!!: Europa i Słowacja · Zobacz więcej »

Słowenia

Słowenia, Republika Słowenii (słoweń. Slovenija, Republika Slovenija) – państwo położone w Europie Środkowej nad morzem Adriatyckim, graniczy od zachodu z Włochami, od północy z Austrią, od wschodu z Węgrami oraz od południa z Chorwacją.

Nowy!!: Europa i Słowenia · Zobacz więcej »

Słowiańsk

Słowiańsk (ukr. Слов'янськ, Słowjanśk; ros. Слaвянск, Sławiansk) – miasto na Ukrainie, w obwodzie donieckim, w Donieckim Zagłębiu Węglowym, położone nad rzeką Kazennyj Toreć, siedziba administracyjna rejonu słowiańskiego nie wchodząca jednak w jego skład.

Nowy!!: Europa i Słowiańsk · Zobacz więcej »

Słowianie

południowosłowiańskim językiem urzędowym Słowianie w VI wieku Słowianie – gałąź ludów indoeuropejskich posługujących się językami słowiańskimi, o wspólnym pochodzeniu etnicznym, podobnych zwyczajach, obrzędach i wierzeniach.

Nowy!!: Europa i Słowianie · Zobacz więcej »

Scytowie

Terytoria Scytów i ich sąsiadów Scytowie – koczownicze ludy irańskie wywodzące się z obszarów pomiędzy Ałtajem a dolną Wołgą, tj.

Nowy!!: Europa i Scytowie · Zobacz więcej »

Sekwana

Sekwana (fr. Seine, łac. Sequana) – rzeka w północnej Francji.

Nowy!!: Europa i Sekwana · Zobacz więcej »

Serbia

Serbia, Republika Serbii – państwo w południowej Europie, bez dostępu do morza, powstałe 5 czerwca 2006 roku po rozpadzie federacji Serbii i Czarnogóry.

Nowy!!: Europa i Serbia · Zobacz więcej »

Sesklo

Muzeum Archeologicznego w Atenach Sesklo (gr. Σέσκλο) – osada neolityczna znajdująca się w północnej Grecji, w Tesalii, ok.

Nowy!!: Europa i Sesklo · Zobacz więcej »

Sewilla

Sewilla (hiszp. Sevilla) – stolica Andaluzji, port nad rzeką Gwadalkiwir, w XVII wieku najludniejsze miasto Hiszpanii, znane z największej katedry świata, pałacu i giełdy wpisanych na listę UNESCO.

Nowy!!: Europa i Sewilla · Zobacz więcej »

Siegen

Siegen – uniwersyteckie miasto powiatowe w Niemczech, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Arnsberg, siedziba powiatu Siegen-Wittgenstein.

Nowy!!: Europa i Siegen · Zobacz więcej »

Sierpówka

Sierpówka, synogarlica turecka (Streptopelia decaocto) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny gołębiowatych (Columbidae).

Nowy!!: Europa i Sierpówka · Zobacz więcej »

Sikhizm

Khanda – symbol sikhizmu Sikhizm (pendż. ਸਿੱਖੀ) – religia powstała w XV wieku w Indiach w prowincji Pendżab.

Nowy!!: Europa i Sikhizm · Zobacz więcej »

Skały krystaliczne

Skały krystaliczne 1.

Nowy!!: Europa i Skały krystaliczne · Zobacz więcej »

Skala Celsjusza

Skala Celsjusza – skala termometryczna, nazwana od nazwiska szwedzkiego uczonego Andersa Celsiusa, który zaproponował ją w roku 1742.

Nowy!!: Europa i Skala Celsjusza · Zobacz więcej »

Skandynawia

Flaga Danii Flaga Szwecji Flaga Norwegii Unii kalmarskiej Skandynawizm – plakat propagandowy; flagi: Danii, Norwegii i Szwecji Skandynawia – region północnej Europy, obejmujący kraje: Szwecję, Norwegię oraz Danię.

Nowy!!: Europa i Skandynawia · Zobacz więcej »

Skopje

Migawki ze Skopje Akwedukt Justyniana Skopje, dawniej też (obecnie niezalecane) Skopie (maced. Скопје, alb. Shkup, serb. Скопље – Skoplje, bułg. Скопие, gr. Σκόπια, tur. Üsküp) – stolica Republiki Macedonii, położona w kotlinie na wschód od Szar Płaniny nad rzeką Wardar, ludność: 537 478 mieszkańców (01.01.2013), główny ośrodek gospodarczy i naukowy kraju, węzeł drogowy oraz kolejowy ze stacją Skopje.

Nowy!!: Europa i Skopje · Zobacz więcej »

Soczewica jadalna

Soczewica jadalna (Lens culinaris Medik.) – gatunek rośliny jednorocznej lub dwuletniej z rodziny bobowatych.

Nowy!!: Europa i Soczewica jadalna · Zobacz więcej »

Sofia

Rotunda św. Jerzego Cerkiew Bojańska Sobór Aleksandra Newskiego Pomnik cara Aleksandra II na tle parlamentu Meczet Banya Bashi („Piątkowy”) Teatr Narodowy Pałac Carski (Galeria Narodowa) Sofia (bułg.: София; sofia z gr. znaczy również mądrość) – stolica i największe miasto Bułgarii.

Nowy!!: Europa i Sofia · Zobacz więcej »

Sortawała

Sortawała (ros. Сортавала, fiń. Sortavala) – miasto w zachodniej Karelii, w europejskiej części Federacji Rosyjskiej.

Nowy!!: Europa i Sortawała · Zobacz więcej »

Sosna

Sosna (Pinus L. 1753) – rodzaj roślin z rodziny sosnowatych (Pinaceae Lindl.) obejmujący niemal 115 gatunków drzew i krzewów.

Nowy!!: Europa i Sosna · Zobacz więcej »

Spitsbergen

Spitsbergen – największa wyspa Norwegii, położona w archipelagu Svalbard, na Morzu Arktycznym.

Nowy!!: Europa i Spitsbergen · Zobacz więcej »

Ssaki

Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie „ciepłokrwistość”).

Nowy!!: Europa i Ssaki · Zobacz więcej »

Stambuł

Stambuł (tur. İstanbul) – największe i najludniejsze miasto Turcji oraz jej centrum kulturalne, handlowe i finansowe.

Nowy!!: Europa i Stambuł · Zobacz więcej »

Stanisław Moniuszko

Napoleona Ordy) Śpiewnika domowego'' Stanisława Moniuszki Podpis kompozytora kościele św. Piotra i Pawła w Wilnie, na których przez lata grał Moniuszko Warszawie Stanisław Moniuszko herbu Krzywda (ur. 5 maja 1819 w Ubielu, zm. 4 czerwca 1872 w Warszawie) – polski kompozytor, dyrygent, pedagog, organista; autor ok.

Nowy!!: Europa i Stanisław Moniuszko · Zobacz więcej »

Starożytna Grecja

Starożytna Grecja – cywilizacja, która w starożytności rozwijała się w południowej części Półwyspu Bałkańskiego, na wyspach mórz Egejskiego i Jońskiego), wybrzeżach Azji Mniejszej, a później także w innych rejonach Morza Śródziemnego. Starożytna Grecja uważana jest za kolebkę cywilizacji zachodniej. Grecka kultura, sztuka, mitologia, filozofia, nauka zostały za pośrednictwem Rzymian przekazane Europie i wywierały na jej mieszkańców ogromny wpływ w różnych okresach dziejów. W epoce brązu powstały na tym obszarze wysoko rozwinięte kultury: minojska na wyspie Krecie, a w Grecji właściwej mykeńska, która później zdominowała Kretę. Wraz z końcem epoki brązu nastąpił gwałtowny upadek cywilizacji mykeńskiej i nastały tzw. wieki ciemne, z których wyłoniła się (ok.

Nowy!!: Europa i Starożytna Grecja · Zobacz więcej »

Starożytna Macedonia

Starożytna Macedonia – antyczne królestwo na Półwyspie Bałkańskim, zamieszkane przez lud grecki z plemienia Dorów, którego historyczne centrum znajdowało się na terytorium obecnej północno-środkowej Grecji.

Nowy!!: Europa i Starożytna Macedonia · Zobacz więcej »

Starożytność

Egipskie piramidy Ateny na Akropolu Rzymskie koloseum Starożytność – okres w historii Bliskiego Wschodu, Europy i Afryki Północnej nazywany też antykiem (tylko w odniesieniu Grecji i Rzymu) i obejmujący dzieje tych regionów od powstania pierwszych cywilizacji do około V wieku n.e. Dokładne ramy czasowe tego okresu nie są ściśle określone.

Nowy!!: Europa i Starożytność · Zobacz więcej »

Starożytny Rzym

cesarstwo nicejskie, Despotat Epiru i Despotat Morei Starożytny Rzym – cywilizacja rozwijająca się w basenie Morza Śródziemnego i części Europy.

Nowy!!: Europa i Starożytny Rzym · Zobacz więcej »

Step

Stepy w klimacie umiarkowanym chłodnym (żółte) i umiarkowanym ciepłym oraz subtropikalnym (pomarańczowe) Step kazachski Jeźdźcy na stepie na obrzeżach Karakorum w Mongolii Step (z ukr. степ) – formacja roślinna, zwykle wielogatunkowa, ale pozbawiona drzew.

Nowy!!: Europa i Step · Zobacz więcej »

Stok (geomorfologia)

Stoki góry wyciągami narciarskimi Stok – "nachylona powierzchnia stanowiąca element form rzeźby powierzchni Ziemi, na którym pod wpływem siły ciężkości i czynników atmosferycznych rozwijają się procesy rzeźbotwórcze zwane procesami stokowymi; zasięg występowania procesów stokowych wyznacza górną i dolną granicę stoku; materiał zwietrzelinowy usuwany ze stoku jest odkładany u jego podstawy (stok usypiskowy) lub na spłaszczeniach stokowych; na rozwój i kształt stoku wpływa jego budowa litologiczna oraz klimat; badania rozwoju stoku są jednym z podstawowych zadań geomorfologii, mają też duże znaczenie dla gleboznawstwa (erozja gleby) i rolnictwa (rodzaj i kierunek upraw)." Synonimem stoku, jednak o znaczeniu nierównoważnym, jest zbocze.

Nowy!!: Europa i Stok (geomorfologia) · Zobacz więcej »

Strefa klimatyczna

Strefa klimatyczna – obszar Ziemi, przyjmujący zazwyczaj postać równoleżnikowego pasa, w obrębie którego podobny przebieg mają elementy klimatu wybrane jako podstawa wydzielenia strefy (najczęściej temperatura powietrza, opad, ciśnienia atmosferyczne).

Nowy!!: Europa i Strefa klimatyczna · Zobacz więcej »

Strefa Teisseyre’a-Tornquista

Strefa Teisseyre’a-Tornquista (t. strefa T-T, strefa Tornquista-Teisseyre’a) – ciąg uskoków tektonicznych stanowiący wschodnią granicę strefy szwu transeuropejskiego łączącego platformę wschodnioeuropejską ze strukturami geologicznymi Europy Zachodniej.

Nowy!!: Europa i Strefa Teisseyre’a-Tornquista · Zobacz więcej »

Stromboli

Stromboli – wyspa w archipelagu Wysp Liparyjskich (część Włoch), położona na Morzu Tyrreńskim o powierzchni blisko 12,4 km².

Nowy!!: Europa i Stromboli · Zobacz więcej »

Subkontynent

Subkontynent – zwarta, duża powierzchnia lądowa, stanowiąca część kontynentu.

Nowy!!: Europa i Subkontynent · Zobacz więcej »

Sudety

Śnieżka – najwyższy szczyt Sudetów Zygmuntówki Górach Stołowych Trójstyk granic Niemiec, Czech i Polski Sudety (332) – łańcuch górski na obszarze południowo-zachodniej Polski i północnych Czech, stosunkowo niewielki skrawek znajduje się w Niemczech; najwyższy szczyt Śnieżka – 1603 m n.p.m..

Nowy!!: Europa i Sudety · Zobacz więcej »

Suhak stepowy

Suhak stepowy, dawniej także: suhak (Saiga tatarica) – gatunek ssaka kopytnego z rodziny wołowatych (Bovidae).

Nowy!!: Europa i Suhak stepowy · Zobacz więcej »

Suita

Suita – cykl utworów instrumentalnych.

Nowy!!: Europa i Suita · Zobacz więcej »

Suseł

Suseł (Spermophilus) – rodzaj ssaka z podrodziny afrowiórek (Xerinae) w rodzinie wiewiórkowatych (Sciuridae).

Nowy!!: Europa i Suseł · Zobacz więcej »

Svalbard

Zdjęcie satelitarne archipelagu Svalbard – norweska prowincja w Arktyce, obejmująca swym zasięgiem archipelag Svalbard (którego największą wyspą jest Spitsbergen, dawniej znany jako Spitsbergen Zachodni – Vestspitsbergen) wraz z kilkoma wyspami niewchodzącymi w skład archipelagu (m.in. Wyspa Niedźwiedzia – Bjørnøya) w granicach 71°–81° N i 10°–35° E, 800 km na północ od Norwegii i 1100 km od Bieguna Północnego.

Nowy!!: Europa i Svalbard · Zobacz więcej »

Sycylia

Topografia Sycylii Sycylia (w starożytności Trinacria) – największa wyspa na Morzu Śródziemnym (25 710 km²), położona na południe od Półwyspu Apenińskiego, od którego oddziela ją wąska Cieśnina Mesyńska.

Nowy!!: Europa i Sycylia · Zobacz więcej »

Szachty

Szachty (do 1920 Aleksandrowsk Gruszewski) – miasto w południowej Rosji, w obwodzie rostowskim, we wschodniej części Donieckiego Zagłębia Węglowego.

Nowy!!: Europa i Szachty · Zobacz więcej »

Szakal

Szakal złocisty (''Canis aureus'') Szakal – nazwa kilku gatunków średniej wielkości drapieżników z rodzaju wilków.

Nowy!!: Europa i Szakal · Zobacz więcej »

Szczur

Szczur (Rattus) – rodzaj ssaka z podrodziny myszy (Murinae) w rodzinie myszowatych (Muridae), obejmujący kilkadziesiąt gatunków.

Nowy!!: Europa i Szczur · Zobacz więcej »

Szelf kontynentalny

Formy ukształtowania dna oceanicznego. Szelf kontynentalny (półka kontynentalna) – część kontynentu zalana wodami płytkiego morza – morza szelfowego.

Nowy!!: Europa i Szelf kontynentalny · Zobacz więcej »

Szerokość geograficzna

Współrzędne geograficzne.ф - szerokość geograficzna 1 – równoleżnik – punkty o tej samej szerokości geograficznej2 – południk Wodzisławiu Śl. Szerokość geograficzna (ang. latitude, symbol φ).

Nowy!!: Europa i Szerokość geograficzna · Zobacz więcej »

Szew transeuropejski

Teisseyre’a-Tornquista (TZ) i Sorgenfreia-Tornquista (SZ) stanowią część strefy szwu transeuropejskiego Szew transeuropejski (strefa szwu transeuropejskiego, ang. Trans European Suture Zone, TESZ; strefa Gutercha) – wielki szew tektoniczny na obszarze Europy, w granicach płyty eurazjatyckiej.

Nowy!!: Europa i Szew transeuropejski · Zobacz więcej »

Szkocja

Szkocja (ang. Scotland; gael. Alba, wym.) – część składowa Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, dawniej niezależne królestwo.

Nowy!!: Europa i Szkocja · Zobacz więcej »

Szpaki

Szpaki (Sturninae) – podrodzina ptaków z rodziny szpakowatych (Sturnidae), obejmująca ponad sto dwadzieścia gatunków.

Nowy!!: Europa i Szpaki · Zobacz więcej »

Sztokholm

Sztokholm (szw.) – stolica i największe miasto (tätort) Szwecji, główny ośrodek polityczny, ekonomiczny i kulturalny kraju.

Nowy!!: Europa i Sztokholm · Zobacz więcej »

Sztuka

Józef Mehoffer: ''Dziwny ogród'', 1903, olej na płótnie Sztuka – część dorobku kulturowego cywilizacji, manifestująca się poprzez utwory, w tym dzieła artystyczne.

Nowy!!: Europa i Sztuka · Zobacz więcej »

Sztuka bizantyńska

Synaj, VI-VII wiek Sztuka bizantyńska (lub bizantyjska) – sztuka chrześcijańska Wschodniego Cesarstwa Rzymskiego (Bizantyńskiego) i kręgu jego oddziaływania. Za jej początek uważa się założenie Konstantynopola w 330 r., podział Cesarstwa Rzymskiego w 395 roku lub czasy Justyniana (VI wiek), za koniec - rok 1453. Sztuka ta stanowiła przedłużenie greckiej sztuki starożytnej i wypowiadała się głównie w architekturze, przede wszystkim sakralnej. Istotną rolę odgrywało również malarstwo pod postacią malowideł ściennych, mozaik i obrazów (ikon). Rozwijało się rzemiosło, rzeźba natomiast (zwłaszcza figuralna) pełniła funkcję marginalną. Jej rozwój był związany z dziejami państwa. Była związana z ideologią chrześcijańską oraz cesarską, podporządkowana była bowiem władcy. Czas jej panowania dzielony jest na kilka okresów, odpowiadających wydarzeniom historycznym i panującym dynastiom.

Nowy!!: Europa i Sztuka bizantyńska · Zobacz więcej »

Sztuka etruska

Wilczyca kapitolińska – rzeźba przypisywana Etruskom. Figurki Remusa i Romulusa zostały dodane do oryginału dopiero w XV w. Sztuka etruska – sztuka ludu Etrusków, zamieszkującego środkową część Italii położoną nad Morzem Tyrreńskim (obszar dzisiejszej Toskanii) od X do I w. p.n.e. (Rzymianie podbili Etrurię w III w. p.n.e.). Rozkwit cywilizacji przypada na okresy VII-VI w. p.n.e. oraz IV-III w. p.n.e. Największymi ośrodkami twórczości były: Tarquinia (Tarkwinia), Caere (Cerveteri), Clusium (Chiusi), Veii (Weje), Vulci (Wulczi).

Nowy!!: Europa i Sztuka etruska · Zobacz więcej »

Sztuka karolińska

Ewangeliarz z Lorsch (778-820); szkoła karolińska. Sztuka karolińska – sztuka przedromańska, rozwijająca się na terenie cesarstwa Karola Wielkiego i jego następców w 2.

Nowy!!: Europa i Sztuka karolińska · Zobacz więcej »

Sztuka mozarabska

Sztuka mozarabska, X wiek Peñalba de Santiago (León) Mozarabska sztuka – architektura i sztuka Mozarabów, tj.

Nowy!!: Europa i Sztuka mozarabska · Zobacz więcej »

Sztuka prehistoryczna

Stonehenge Wenus z Willendorfu Ankarze Sztuka prehistoryczna – nazwa, stosowana dla przejawów działalności człowieka z epoki prehistorycznej.

Nowy!!: Europa i Sztuka prehistoryczna · Zobacz więcej »

Sztuka przedromańska

Pojęcie sztuka przedromańska (sztuka preromańska) używane jest w odniesieniu do całego dorobku sztuki europejskiej od upadku zachodniej części Cesarstwa Rzymskiego do momentu pojawienia się sztuki romańskiej, czyli od V wieku do pierwszej połowy XI wieku.

Nowy!!: Europa i Sztuka przedromańska · Zobacz więcej »

Sztuka romańska

isbn.

Nowy!!: Europa i Sztuka romańska · Zobacz więcej »

Sztuka starożytnego Rzymu

Terminem sztuka starożytnego Rzymu określa się zazwyczaj sztukę tworzoną w Rzymie – mieście nad Tybrem oraz całym państwie złożonym z wielu prowincji i nie wykazującą żadnych ścisłych związków kulturowych z sztuką rodzimą konkretnego rejonu pozostającego pod panowaniem imperium, powstałą w okresie od VI w. p.n.e. do końca IV w., czyli momentu podziału cesarstwa na wschodnie i zachodnie.

Nowy!!: Europa i Sztuka starożytnego Rzymu · Zobacz więcej »

Sztuka starożytnej Grecji

Sztuka starożytnej Grecji powstała i rozwijała się po upadku kultury mykeńskiej, spowodowanym w głównym stopniu najazdem Dorów.

Nowy!!: Europa i Sztuka starożytnej Grecji · Zobacz więcej »

Sztuka wczesnochrześcijańska

Chleb i ryba (krypty Lucyny, katakumby Kaliksta, lata 20. III wieku) Sztuka wczesnochrześcijańska, sztuka starochrześcijańska – sztuka pierwszych chrześcijan, wyrażająca ich przynależność religijną, powstająca w basenie Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Sztuka wczesnochrześcijańska · Zobacz więcej »

Szwajcaria

Szwajcaria, Konfederacja Szwajcarska (łac. Helvetia, Confoederatio Helvetica, niem. Schweiz, Schweizerische Eidgenossenschaft, fr. Suisse, Confédération suisse, wł. Svizzera, Confederazione Svizzera, romansz Svizra, Confederaziun svizra) – państwo federacyjne w Europie Środkowej Jest jednym z niewielu państw, w których obowiązują tak szeroko stosowane formy demokracji bezpośredniej.

Nowy!!: Europa i Szwajcaria · Zobacz więcej »

Szwecja

Szwecja, Królestwo Szwecji (szw. Sverige, Konungariket Sverige) – państwo w Europie Północnej, zaliczane do państw skandynawskich.

Nowy!!: Europa i Szwecja · Zobacz więcej »

Tag (rzeka)

Tag (łac. Tagus, hiszp. Tajo, wym.; port. Tejo, wym.) – rzeka w Hiszpanii i Portugalii, najdłuższa na Półwyspie Iberyjskim.

Nowy!!: Europa i Tag (rzeka) · Zobacz więcej »

Tajga

Tajga Alasce Syberii Kanadzie Dalarna Tajga w Quebecu (Kanada) Tajga, borealne lasy iglaste – lasy iglaste, które występują w północnej części Azji (Syberia, Sachalin, Kamczatka) i Ameryki Północnej (Alaska i Kanada), Europy (Półwysep Skandynawski, Karelia, północno-wschodnia część Niziny Wschodnioeuropejskiej), w obrębie klimatu umiarkowanego chłodnego na półkuli północnej.

Nowy!!: Europa i Tajga · Zobacz więcej »

Tallinn

Zamek Toompea Widok na Stare Miasto Kościół św. Olafa Ratusz 240x240px 240x240px Kościół św. Mikołaja w Tallinnie Długi Herman (Pikk Hermann) Tallinn (albo Tallin, od 1219 do 1918 Rewel) – stolica i największe miasto Estonii, zlokalizowane na północy kraju, na brzegu Zatoki Tallińskiej.

Nowy!!: Europa i Tallinn · Zobacz więcej »

Tamiza

Tamiza (ang. Thames, wym.; łac. Tamesis, Tamesa) – rzeka w południowej Anglii.

Nowy!!: Europa i Tamiza · Zobacz więcej »

Tarcza fennoskandzka

Fennoskandia Prowincje geologiczne tarczy bałtyckiej Fennoskandia, tarcza bałtycka, tarcza fennoskandzka – tarcza kontynentalna o wielkich rozmiarach, na północy kontynentu europejskiego, obejmująca tereny południowej Norwegii, Szwecji, Finlandii i Półwyspu Kolskiego (Rosja).

Nowy!!: Europa i Tarcza fennoskandzka · Zobacz więcej »

Tarcza ukraińska

11. Krymska strefa fałdowa Tarcza ukraińska (tarcza wołyńsko-azowska) - wielka jednostka geostrukturalna Europy, wchodząca w skład platformy wschodnioeuropejskiej.

Nowy!!: Europa i Tarcza ukraińska · Zobacz więcej »

Tarnowskie Góry

Tarnowskie Góry (śl. Tarnowský Górydialekt Kobylorzy; niem. Tarnowitz, oficj. Freie Bergstadt Tarnowitzpol. Wolne Miasto Górnicze Tarnowskie Góry; czes. Tarnovice, Tarnovské Hory; łac. Montes Tarnovicenses) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, siedziba powiatu tarnogórskiego, na północnym krańcu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP), historycznie na Górnym Śląsku.

Nowy!!: Europa i Tarnowskie Góry · Zobacz więcej »

Tatarstan

Tatarstan, Republika Tatarstanu (ros. Респу́блика Татарста́н lub Тата́рия; tatar. Татарстан Республикасы) – podmiot (republika) Federacji Rosyjskiej wchodząca w skład Nadwołżańskiego Okręgu Federalnego.

Nowy!!: Europa i Tatarstan · Zobacz więcej »

Tchórz stepowy

Tchórz stepowy (Mustela eversmanii) – gatunek drapieżnego ssaka lądowego z rodziny łasicowatych (Mustelidae).

Nowy!!: Europa i Tchórz stepowy · Zobacz więcej »

Tektonika (geologia)

Tektonika (gr. tektonikề – sztuka budowy) – nauka o budowie skorupy ziemskiej oraz o procesach wpływających na nią.

Nowy!!: Europa i Tektonika (geologia) · Zobacz więcej »

Temperatura powietrza

Temperatura powietrza – jeden z podstawowych elementów meteorologicznych, określający stan cieplny atmosfery.

Nowy!!: Europa i Temperatura powietrza · Zobacz więcej »

Thayngen

Thayngen − miasto i gmina w północnej Szwajcarii, w niemieckojęzycznej części kraju, w kantonie Szafuza.

Nowy!!: Europa i Thayngen · Zobacz więcej »

Thorshavn

Thorshavn (farerski Tórshavn, wym.; duń. Thorshavn) – największe miasto archipelagu Wysp Owczych, jednocześnie jego stolica i siedziba najwyższych władz tego duńskiego terytorium zależnego.

Nowy!!: Europa i Thorshavn · Zobacz więcej »

Tirana

Tirana (alb. Tiranë lub Tirana) – stolica i największe miasto Albanii położone nad 3 rzekami: Lanë, Tiranë i Tërkuzë.

Nowy!!: Europa i Tirana · Zobacz więcej »

Toccata

Toccata (od wł. toccare.

Nowy!!: Europa i Toccata · Zobacz więcej »

Tonalność

Tonalność – rodzaj systemu dźwiękowego zakładającego hierarchiczne relacje między dźwiękami oraz współbrzmieniami.

Nowy!!: Europa i Tonalność · Zobacz więcej »

Topór

Wczesna brązowa siekierka szynowa Repliki toporów bitewnych Współczesna siekiera Różne typy toporów Topór lub siekiera to najstarsze i nadal używane złożone narzędzie.

Nowy!!: Europa i Topór · Zobacz więcej »

Topola osika

Pokrój Pień Po lewej: liście długopędowe. Po prawej: liść z młodej rośliny krótkopędu. Kotki męskie Młode kotki Drewno Topola osika, osika, topola drżąca (Populus tremula L.) – gatunek drzewa należący do rodziny wierzbowatych (Salicaceae).

Nowy!!: Europa i Topola osika · Zobacz więcej »

Torfowisko

Torfowisko pod Zieleńcem Hebrydach Torfowisko w pobliżu Jeziora Moszne Torfowisko – jeden z typów mokradeł, siedlisk na tyle uwodnionych, że występuje tam specyficzna roślinność i zachodzą procesy akumulacji osadów organicznych.

Nowy!!: Europa i Torfowisko · Zobacz więcej »

Torne

Torne (szw. Torneälven, fiń. Tornionjoki, meänkieli Tornionväylä, płn-lap. Duortnoseatnu) – rzeka główna w północnej Szwecji, w dolnym biegu graniczna z Finlandią, o długości 402 km.

Nowy!!: Europa i Torne · Zobacz więcej »

Tourcoing

Tourcoing – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Hauts-de-France, w departamencie Nord.

Nowy!!: Europa i Tourcoing · Zobacz więcej »

Traktat wersalski

Wilson Republiki Weimarskiej. Mapa Nadrenii z zaznaczonymi obszarami zdemilitaryzowanymi i strefami okupowanymi do 1930 przez wojska Ententy. Podpisanie traktatu pokojowego w Wersalu Zespołu Szkół Plastycznych w Gdyni Orłowie Traktat wersalski – główny układ pokojowy kończący I wojnę światową, podpisany 28 czerwca 1919 roku przez Niemcy, mocarstwa Ententy, państwa sprzymierzone i stowarzyszone.

Nowy!!: Europa i Traktat wersalski · Zobacz więcej »

Trójpolówka

Uprawa roli w historycznym malarstwie Trójpolówka – sposób uprawy roli polegający na podzieleniu pola na trzy części.

Nowy!!: Europa i Trójpolówka · Zobacz więcej »

Troki

thumb Troki (lit. Trakai) – miasto na Litwie, w okręgu wileńskim, na Pojezierzu Wileńskim, położone na półwyspie między jeziorami Galwe na północy, Tataryszki na zachodzie, Łuka na wschodzie i Giełusz na południu.

Nowy!!: Europa i Troki · Zobacz więcej »

Trubadurzy

Alfons II Aragoński Trubadurzy – poeci i zarazem muzycy francuscy działający w XII i XIII wieku.

Nowy!!: Europa i Trubadurzy · Zobacz więcej »

Truwerzy

Truwerzy – średniowieczni artyści wywodzący się zarówno ze stanu szlacheckiego jak i mieszczańskiego.

Nowy!!: Europa i Truwerzy · Zobacz więcej »

Tundra

Tundra na mapie świata Tundra (– ‘łysa góra’) – bezleśne zbiorowisko roślinności w zimnym klimacie strefy arktycznej i subarktycznej, na półkuli południowej występuje specyficzna tundra subantarktyczna.

Nowy!!: Europa i Tundra · Zobacz więcej »

Tunel Nordkapp

Tunel Nordkapp Tunel Nordkapp (norw. Nordkapptunnelen) - podmorski tunel drogowy pod Magerøysundet łączący kontynentalną Norwegię z wyspą Magerøya.

Nowy!!: Europa i Tunel Nordkapp · Zobacz więcej »

Tur

Tur (Bos primigenius) – wymarły gatunek ssaka z rodziny wołowatych (Bovidae), przodek niektórych ras bydła domowego (Bos taurus).

Nowy!!: Europa i Tur · Zobacz więcej »

Turcja

Turcja (tur. Türkiye), Republika Turcji (tur. Türkiye Cumhuriyeti) – państwo położone w Azji na półwyspie Azja Mniejsza, a częściowo również w Europie, ze stolicą w Ankarze.

Nowy!!: Europa i Turcja · Zobacz więcej »

Twer

Twer (ros. Тверь – Twier', w 1931-1990 Калинин – Kalinin) – miasto obwodowe w Rosji, port nad Wołgą, przy ujściu Twercy.

Nowy!!: Europa i Twer · Zobacz więcej »

Tyraspol

Tyraspol (rum. Tiraspol, ros. Тирасполь, ukr. Тирасполь) – miasto na terenie Mołdawii, położone na lewym brzegu Dniestru, od 1991 roku stolica samozwańczej republiki Naddniestrza, stanowi miasto wydzielone na prawach rejonu.

Nowy!!: Europa i Tyraspol · Zobacz więcej »

Udmurcja

right Udmurcja (ros. i udm. Удмуртия), pełna nazwa Republika Udmurcka (ros. Удмуртская Республика, udm. Удмурт Республика lub Удмурт Элькун) – autonomiczna republika wchodząca w skład Federacji Rosyjskiej.

Nowy!!: Europa i Udmurcja · Zobacz więcej »

Układ Warszawski

Układ Warszawski (oficjalna nazwa: Układ o Przyjaźni, Współpracy i Pomocy Wzajemnej) – sojusz polityczno-wojskowy państw tzw.

Nowy!!: Europa i Układ Warszawski · Zobacz więcej »

Ukraina

Wilhelm de Beauplan ''Opisanie Ukrainy...”, strona tytułowa (1660) Ukraina (Ukrajina) – państwo unitarne, położone w Europie Wschodniej.

Nowy!!: Europa i Ukraina · Zobacz więcej »

Unia Europejska

Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 28 demokratycznych państw europejskich.

Nowy!!: Europa i Unia Europejska · Zobacz więcej »

Ural

Ural z podziałem na strefy Ural Ural (ros. Урал) – łańcuch górski w Rosji.

Nowy!!: Europa i Ural · Zobacz więcej »

Ural (rzeka)

Ural (t. Jaik; ros. Урал – Urał) – rzeka w Rosji i Kazachstanie.

Nowy!!: Europa i Ural (rzeka) · Zobacz więcej »

Urban II

Urban II (łac. Urbanus II, właśc. Odon de Lagery OSB; ur. ok. 1035 w Chatillon-sur-Marne, zm. 29 lipca 1099 w Rzymie) – papież w okresie od 12 marca 1088 do 29 lipca 1099, błogosławiony Kościoła katolickiego.

Nowy!!: Europa i Urban II · Zobacz więcej »

Vaduz

Vaduz (IPA: lub) – stolica i drugie co do wielkości miasto Liechtensteinu.

Nowy!!: Europa i Vaduz · Zobacz więcej »

Valletta

Valletta (malt. Il-Belt Valletta) – jednostka administracyjna i stolica Malty położona na półwyspie Sciberras pomiędzy dwiema zatokami: Grand Harbour i Marsamxett.

Nowy!!: Europa i Valletta · Zobacz więcej »

Vardø

Niezamieszkana wyspa Hornøya, stanowiąca najdalej wysunięty na wschód punkt Norwegii Vardø w lipcu 2001 roku Vardø (fiń. Vuoreija lub Vuorea, płn-lap. Várggát) – norweskie miasto i gmina w okręgu administracyjnym (''fylke'') Finnmark, położona na wschodnim krańcu półwyspu Varanger nad Morzem Barentsa.

Nowy!!: Europa i Vardø · Zobacz więcej »

Virelai

Virelai – jeden z typów poezji i muzyki francuskiej, charakterystyczny dla średniowiecza.

Nowy!!: Europa i Virelai · Zobacz więcej »

Voodoo

Voodoo a. wudu (inne formy Vodun (Benin); również Vodoun (kreolski), Sevi Lwa) jest synkretyczną religią afroamerykańską wyznawaną głównie w Haiti i na południu USA.

Nowy!!: Europa i Voodoo · Zobacz więcej »

Vulcano

Vulcano – wyspa wulkaniczna na Morzu Tyrreńskim, najbardziej na południe wysunięta w archipelagu Wysp Liparyjskich.

Nowy!!: Europa i Vulcano · Zobacz więcej »

Walia

Walia Walia (ang. Wales, wym.; wal. Cymru, wym.) – jeden z czterech podmiotów administracyjno-ustrojowych Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz celtycka kraina historyczna, położona w południowo-zachodniej części wyspy Wielkiej Brytanii, na zachód od Anglii, nad Morzem Irlandzkim i Celtyckim.

Nowy!!: Europa i Walia · Zobacz więcej »

Wandalowie

Silingów) kultura Poieneşti-Lukaševka Wandalowie – grupa plemion wschodniogermańskich, zamieszkująca przed Wielką wędrówką ludów Europę Środkową (dzielili się na Silingów i Hasdingów, część badaczy jako wandalskie zalicza też plemiona Wiktofalów, Lakringów i Hariów).

Nowy!!: Europa i Wandalowie · Zobacz więcej »

Wariacje

Wariacje, temat z wariacjami – samodzielna forma muzyczna lub część większego utworu instrumentalnego: sonaty, symfonii, koncertu o dość swobodnej budowie.

Nowy!!: Europa i Wariacje · Zobacz więcej »

Warszawa

Hejnał warszawski Warszawa, miasto stołeczne WarszawaUstawa z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy.

Nowy!!: Europa i Warszawa · Zobacz więcej »

Watykan

Watykan, Państwo Watykańskie (wł. Città del Vaticano, Stato della Città del Vaticano, łac. Status Civitatis Vaticanæ) – miasto-państwo w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, enklawa na terytorium Włoch, w Rzymie.

Nowy!!: Europa i Watykan · Zobacz więcej »

Włochy

Zdjęcie satelitarne Włoch Włochy, Republika Włoska (wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem Unii Europejskiej oraz wielu organizacji, m.in.: NATO, należące do siedmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G7.

Nowy!!: Europa i Włochy · Zobacz więcej »

Węże

Węże (Serpentes) – podrząd gadów z rzędu łuskonośnych.

Nowy!!: Europa i Węże · Zobacz więcej »

Węgiel brunatny

Węgiel brunatny Brykiet węgla brunatnego do spalania w piecach domowych Węgiel brunatny – skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego powstała w neogenie, w erze kenozoicznej ze szczątków roślin obumarłych bez dostępu powietrza.

Nowy!!: Europa i Węgiel brunatny · Zobacz więcej »

Węgiel kamienny

Węgiel kamienny Uproszczony schemat fragmentu struktury chemicznej węgla kamiennego. Bryła węgla kamiennego. Węgiel kamienny – skała osadowa pochodzenia roślinnego, zawierająca 75−97% pierwiastka węgla, powstała głównie w karbonie (era paleozoiczna) ze szczątków roślinnych, które bez dostępu tlenu uległy uwęgleniu.

Nowy!!: Europa i Węgiel kamienny · Zobacz więcej »

Węgry

Węgry (węg. Magyarország) – państwo śródlądowe w Europie Środkowej, od 1955 członek ONZ, od 1999 członek NATO, od 2004 członek Unii Europejskiej.

Nowy!!: Europa i Węgry · Zobacz więcej »

Węgrzy

Węgrzy (t. Madziarzy, węg. l.poj. magyar, l.mn. magyarok) – naród europejski z grupy ludów ugrofińskich, zamieszkujący głównie własne państwo narodowe – Węgry w Europie Środkowej, posługujący się językiem węgierskim.

Nowy!!: Europa i Węgrzy · Zobacz więcej »

Wener

Wener (szw. Vänern) – jezioro w południowo-zachodniej części Szwecji, położone na granicy prowincji historycznych (''landskap'') Västergötland, Dalsland i Värmland.

Nowy!!: Europa i Wener · Zobacz więcej »

Wenus paleolityczna

Różne typy Wenus paleolitycznych (ekspozycja w pawilonie Anthropos w Brnie) Wenus paleolityczna – ogólne określenie niewielkich, kilkunastocentymetrowych posążków kobiecych (względnie męskich lub o niezidentyfikowanej płci), odnajdowanych na stanowiskach archeologicznych od Europy Zachodniej do Syberii (m.in. Willendorf, Galgenberg, Dolní Věstonice, Brassempouy), pochodzących z okresu górnego paleolitu.

Nowy!!: Europa i Wenus paleolityczna · Zobacz więcej »

Wesseling

Wesseling – miasto położone w zachodnich Niemczech nad Renem, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Kolonia, w powiecie Rhein-Erft.

Nowy!!: Europa i Wesseling · Zobacz więcej »

Westfalia

''Zielony'': Królestwo Westfalii (1807-1813), granica z 1811 roku ''Czerwony'': Prowincja Westfalii (1815-1946) ''Ciemno szary'': Nadrenia Północna-Westfalia (od 1946) Herb Westfalii Westfalia (niem. Westfalen) – kraina historyczna w Niemczech, między miastami Dortmund, Münster, Bielefeld i Osnabrück.

Nowy!!: Europa i Westfalia · Zobacz więcej »

Wetter (jezioro)

Wetter (szw. Vättern) – jezioro w południowej Szwecji, drugie co do wielkości w tym kraju (po jeziorze Wener), położone w zapadlisku tektonicznym.

Nowy!!: Europa i Wetter (jezioro) · Zobacz więcej »

Wezuwiusz

Wezuwiusz – wulkan na terenie Włoch, na Półwyspie Apenińskim, nad Zatoką Neapolitańską.

Nowy!!: Europa i Wezuwiusz · Zobacz więcej »

Wiatka

mały Wiatka (ros. Вятка) – rzeka w Rosji (Udmurcja, Obwód kirowski, Tatarstan).

Nowy!!: Europa i Wiatka · Zobacz więcej »

Wiąz

Wiąz szypułkowy, gałązka z owocami Pokrój (wiąz górski) Wiąz (Ulmus L.) – rodzaj drzew, rzadziej krzewów z rodziny wiązowatych (Ulmaceae), obejmujący co najmniej 40 gatunków.

Nowy!!: Europa i Wiąz · Zobacz więcej »

Wiechlinowate

Schemat budowy kwiatów i narys kwiatowyA – plewa, B – plewka dolna, C – ość, 1 – plewka górna,2 - łuszczki, 3-pręciki, 4 – słupek, 5 – znamię słupka Pochwy i języczki liściowe (wiechlina zwyczajna) Rozmnażanie się wegetatywne traw''rhizome'' – kłącze, ''stolon'' – rozłogi Wiechlinowate, trawy (Poaceae (R. Br.) Barnh., Gramineae Juss.) – rodzina roślin należąca do rzędu wiechlinowców.

Nowy!!: Europa i Wiechlinowate · Zobacz więcej »

Wiedeń

Wiedeń (niem. Wien) – stolica i największe miasto w Austrii położone w północno-wschodniej części kraju, nad Dunajem oraz miasto statutarne tworzące jednocześnie odrębny kraj związkowy.

Nowy!!: Europa i Wiedeń · Zobacz więcej »

Wielka Brytania

Wielka BrytaniaW języku angielskim nazwą państwa jest United Kingdom (Zjednoczone Królestwo), podczas gdy nazwa Great Britain (Wielka Brytania) odnosi się wyłącznie do Anglii, Szkocji i Walii (bez Irlandii Północnej).

Nowy!!: Europa i Wielka Brytania · Zobacz więcej »

Wielka Brytania (wyspa)

Wielka Brytania (ang. Great Britain, wal. Prydain Fawr, gael. Breatainn Mhòr) – wyspa na północy Oceanu Atlantyckiego, położona na północny zachód od kontynentalnej Europy.

Nowy!!: Europa i Wielka Brytania (wyspa) · Zobacz więcej »

Wielka Nizina Węgierska

Typowy krajobraz Wielkiej Niziny Węgierskiej Osada pasterska na Wielkiej Nizinie Węgierskiej Wielka Nizina Węgierska (554-555; węg. Alföld lub Nagyalföld, słow. Veľká dunajská kotlina, niem. Große Ungarische Tiefebene) – jedna z trzech jednostek podziału geograficznego Kotliny Panońskiej, zajmująca jej część na wschód od doliny Dunaju.

Nowy!!: Europa i Wielka Nizina Węgierska · Zobacz więcej »

Wielka schizma wschodnia

Podział chrześcijaństwa od 1054 Wielka schizma wschodnia„Schizma wschodnia” jest nazwą, która przyjęła się w wielu opracowaniach, w tym encyklopedii PWN.

Nowy!!: Europa i Wielka schizma wschodnia · Zobacz więcej »

Wielka schizma zachodnia

Mapa pokazująca kraje przyjmujące obediencję Awinionu (''czerwony'') i Rzymu (''fioletowy'') w czasie schizmy zachodniej. Wielka schizma zachodnia (także schizma zachodnia, schizma papieska lub wielka schizma; samo określenie wielka schizma może być jednak używane także w odniesieniu do wielkiej schizmy wschodniej) – okres trwający od 1378 do 1417 roku, kiedy to brak zgody kardynałów, kierujących się głównie pobudkami politycznymi, powodował, że do tytułu głowy Kościoła katolickiego rościło sobie pretensje dwóch, a nawet trzech papieży jednocześnie.

Nowy!!: Europa i Wielka schizma zachodnia · Zobacz więcej »

Wielki kryzys

Tłum przed giełdą nowojorską w czasie krachu w 1929 r. Dorothea Lange, ''Migrująca matka'', 1936. Zdjęcie – jedno z wielu wykonanych przez Lange w czasie wielkiego kryzysu w celu dokumentacji ówczesnej sytuacji amerykańskiego społeczeństwa – przedstawia bezrobotną 32-letnią zbieraczkę grochu, matkę siedmiorga dzieci Wielki kryzys – najprawdopodobniej największy kryzys gospodarczy w XX wieku, który, według większości historyków, miał miejsce w latach 1929–1933 i objął, zgodnie z opinią większości ekspertów, praktycznie wszystkie kraje (oprócz ZSRR) oraz praktycznie wszystkie dziedziny gospodarki.

Nowy!!: Europa i Wielki kryzys · Zobacz więcej »

Wielogłosowość

Wielogłosowość – konstrukcja harmoniczna opierająca się zwykle na czterogłosowym układzie akordów.

Nowy!!: Europa i Wielogłosowość · Zobacz więcej »

Wikingowie

Festiwal wikingów Magnus Barelegs Zrekonstruowany „długi dom” z epoki wikingów Wikingowie – skandynawscy wojownicy, którzy od VIII wieku podejmowali dalekie wyprawy o charakterze kupieckim, rabunkowym lub osadniczym.

Nowy!!: Europa i Wikingowie · Zobacz więcej »

Wilk szary

Wilk szary, wilk (Canis lupus) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny psowatych (Canidae), zamieszkującego lasy, równiny, tereny bagienne oraz góry Eurazji i Ameryki Północnej.

Nowy!!: Europa i Wilk szary · Zobacz więcej »

Wilno

Wilno (lit. Vilnius, biał. Вільня, Вільнюс, ros. Вильнюс, Вильна, łot. Viļņa, niem. Wilna, jid. ווילנע.

Nowy!!: Europa i Wilno · Zobacz więcej »

Winston Churchill

Winston Leonard Spencer Churchill KG, OM (ur. 30 listopada 1874 w Blenheim Palace, zm. 24 stycznia 1965 w Londynie) – brytyjski polityk, mąż stanu, mówca, strateg, pisarz i historyk, malarz, dwukrotny premier Zjednoczonego Królestwa, laureat literackiej Nagrody Nobla, honorowy obywatel Stanów Zjednoczonych.

Nowy!!: Europa i Winston Churchill · Zobacz więcej »

Wiosna

wyspie Mainau Szwajcarii zawilców gajowych Giuseppe Arcimboldo – Wiosna Obraz, alegoria wiosny pędzla René Lelonga pt. ''Radości wiosny'', ok. 1890-1900 Wiosna − jedna z czterech podstawowych pór roku w przyrodzie, w strefie klimatu umiarkowanego.

Nowy!!: Europa i Wiosna · Zobacz więcej »

Wiosna Ludów

Wiosna Ludów Wiosna Ludów – seria ludowych zrywów rewolucyjnych i narodowych jakie miały miejsce w Europie w latach 1848 – 1849.

Nowy!!: Europa i Wiosna Ludów · Zobacz więcej »

Wisła

Wisła (łac. Vistula) – najdłuższa rzeka Polski, a także najdłuższa rzeka uchodząca do Morza Bałtyckiego, o długości 1047 km.

Nowy!!: Europa i Wisła · Zobacz więcej »

Wiwerowate

Wiwerowate, łaszowate, łasze (Viverridae) – rodzina ssaków z rzędu drapieżnych (Carnivora), występująca głównie w leśnych ekosystemach południowej i południowo-wschodniej Azji, w Afryce i w południowo-zachodniej Europie, głównie poprzez lasy tropikalne, aż do RPA.

Nowy!!: Europa i Wiwerowate · Zobacz więcej »

Wizon amerykański

Wizon amerykański lub norka amerykańska, wizon (Neovison vison) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny łasicowatych.

Nowy!!: Europa i Wizon amerykański · Zobacz więcej »

Wizygoci

Wizygoci, Goci zachodni lub Terwingowie (dosł. "leśni ludzie") – lud germański, odłam Gotów.

Nowy!!: Europa i Wizygoci · Zobacz więcej »

Wołga

Rzeka Wołga w Twerze Wołga (ros. Волга, mar. Jul, tat. Idel, łac. Rha) – rzeka w Rosji przeduralskiej.

Nowy!!: Europa i Wołga · Zobacz więcej »

Wojna stuletnia

Wojna stuletnia – nazwa nadana przez XIX-wiecznych historyków serii konfliktów zbrojnych, które z przerwami toczyły się przez 116 lat w XIV i XV wieku pomiędzy Anglią i Francją.

Nowy!!: Europa i Wojna stuletnia · Zobacz więcej »

Wojna trzydziestoletnia

Wojna trzydziestoletnia – konflikt trwający od 23 maja 1618 do 24 października 1648 pomiędzy protestanckimi państwami Świętego Cesarstwa Rzymskiego (I Rzeszy) wspieranymi przez inne państwa europejskie (takie jak Szwecja, Dania, Republika Zjednoczonych Prowincji, Francja) a katolicką dynastią Habsburgów.

Nowy!!: Europa i Wojna trzydziestoletnia · Zobacz więcej »

Wojny napoleońskie

Wojny napoleońskie – seria konfliktów zbrojnych pomiędzy Francją i państwami z nią sprzymierzonymi a zmieniającą się koalicją innych państw Europy, w czasach supremacji Napoleona Bonaparte.

Nowy!!: Europa i Wojny napoleońskie · Zobacz więcej »

Wojny włoskie

Bitwa pod Pawią 1525 Wojny włoskie – seria konfliktów zbrojnych toczonych w latach 1494-1559, z udziałem Francji, Hiszpanii, niemieckiego rodu Habsburgów, Państwa Kościelnego, Wenecji, Florencji, Neapolu, Mediolanu i licznych drobnych państewek włoskich; czasem w wojny te angażowały się również inne państwa – Anglia, Szkocja, Szwajcaria czy nawet Imperium Osmańskie.

Nowy!!: Europa i Wojny włoskie · Zobacz więcej »

Wolfgang Amadeus Mozart

szylingów austriackich Wolfgang Amadeus Mozart (w formie spolszczonej Wolfgang Amadeusz Mozart, ur. 27 stycznia 1756 w Salzburgu, zm. 5 grudnia 1791 w Wiedniu) – austriacki (często spotyka się również określenie niemiecki)Często spotyka się również określenie niemiecki, ale żadne z nich nie jest do końca precyzyjne.

Nowy!!: Europa i Wolfgang Amadeus Mozart · Zobacz więcej »

Wróble

Wróble, wróblowate (Passeridae) – rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes), wcześniej klasyfikowana jako podrodzina wikłaczowatych.

Nowy!!: Europa i Wróble · Zobacz więcej »

Wrzos zwyczajny

Pokrój rośliny kwitnącej Szczyt pędu podczas kwitnienia Wrzos zwyczajny, wrzos pospolity (Calluna vulgaris (L.) Hull) – jedyny gatunek rośliny wieloletniej z rodzaju wrzos (Calluna Salisb.) należącego do rodziny wrzosowatych (Ericaceae Juss.). Występuje w niemal całej Europie i przyległych obszarach Azji i Afryki oraz jako zawleczony na innych kontynentach.

Nowy!!: Europa i Wrzos zwyczajny · Zobacz więcej »

Wrzosowisko

Wrzosowisko z ''Erica cinerea'' i ''Ulex gallii'' w Irlandii Wrzosowiska Cedyńskie w zachodniej Polsce Wrzosowisko – bezleśna, azonalna formacja zimozielonych krzewinek o charakterystycznym pokroju.

Nowy!!: Europa i Wrzosowisko · Zobacz więcej »

Wulkan

Sill 6. Przewód boczny 7. Warstwy popiołu emitowanego przez wulkan 8. Zbocze 9. Warstwy lawy emitowanej przez wulkan 10. Gardziel 11. Stożek pasożytniczy 12. Potok lawowy 13. Komin 14. Krater 15. Chmura popiołu Wulkan (z łac. Vulcanus – imię rzymskiego boga ognia) – miejsce na powierzchni Ziemi, z którego wydobywa się lawa, gazy wulkaniczne (solfatary, mofety, fumarole) i materiał piroklastycznyWulkany występują również na innych obiektach Układu Słonecznego – patrz sekcja „Wulkany poza Ziemią”.

Nowy!!: Europa i Wulkan · Zobacz więcej »

Wulkanizm

Eyjafjallajökull w 2010 na Islandii Wybuchy wulkanów, jak ten na Stromboli, należą do spektakularnych form zjawisk wulkanicznych Wulkanizm – ogół procesów geologicznych, zachodzących na powierzchni ziemi, związanych z wydobywaniem się lawy i innych materiałów z głębi litosfery, na skutek ruchów magmy pod powierzchnią.

Nowy!!: Europa i Wulkanizm · Zobacz więcej »

Wulkany Islandii

Wulkany Islandii na Grzbiecie Śródatlantyckim Ze względu na szczególne położenie geologiczne, na granicy płyt tektonicznych, Islandię cechuje wysoka aktywność wulkaniczna.

Nowy!!: Europa i Wulkany Islandii · Zobacz więcej »

Wyżyna

Wyżyna – obszar, którego wysokości bezwzględne przekraczają 300 metrów n.p.m., a wysokości względne są na ogół mniejsze niż 300 m. Z obszarów wyżyn wyłączane są bowiem obszary o szczególnie urozmaiconej rzeźbie i wysokościach względnych przekraczających 300 m stosunku do najbliższych den dolinnych, czyli góry.

Nowy!!: Europa i Wyżyna · Zobacz więcej »

Wybrzeże

Wybrzeża wysokie Wybrzeże niskie Wybrzeże – obszar na granicy lądu i zbiornika wodnego obejmującego część nadwodną i podwodną.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże · Zobacz więcej »

Wybrzeże dalmatyńskie

Chorwacji Wybrzeże dalmatyńskie (dalmat) – typ wybrzeża morskiego wysokiego, które powstało w wyniku zalania gór ułożonych równolegle do linii brzegowej.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże dalmatyńskie · Zobacz więcej »

Wybrzeże ferdowe

Ferdowe wybrzeże Nowego Jorku Wybrzeże ferdowe (föhrdowe) – typ wybrzeża morskiego wysokiego, powstałego w wyniku zalania przez morze akumulacyjnych form lodowcowych, urozmaiconych rynnami subglacjalnymi.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże ferdowe · Zobacz więcej »

Wybrzeże fiordowe

Sognefjorden Wybrzeże fiordowe – rodzaj wybrzeża wysokiego, które powstaje w wyniku zalania morzem długich, wąskich, głębokich (U-kształtnych) dolin polodowcowych (fiordów) na obszarach górskich.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże fiordowe · Zobacz więcej »

Wybrzeże limanowe

Ujście Dniestru – przykład wybrzeża limanowego Wybrzeże limanowe/sowinowe – typ wybrzeża, na którym w czasie przypływu zalewane są ujściowe odcinki rzek o charakterze lejkowym.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże limanowe · Zobacz więcej »

Wybrzeże riasowe

Przykład wybrzeża riasowego - Georges River na południowych przedmieściach Sydney Wybrzeże riasowe – wybrzeże na skraju obszaru górskiego (ale nie zlodowaconego) lub wyższego, rozcięte przez głębokie doliny rzeczne będące obecnie zatokami, powstałe w wyniku podnoszenia się poziomu wód morskich lub obniżenia lądu.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże riasowe · Zobacz więcej »

Wybrzeże szkierowe

Wybrzeże szkierowe w Finlandii Wybrzeże szkierowe (szerowe) – rodzaj wybrzeża morskiego, powstałego w wyniku częściowego zatopienia silnie zmutonizowanego obszaru polodowcowego, czyli terenu, na którym występują płytkie doliny polodowcowe.

Nowy!!: Europa i Wybrzeże szkierowe · Zobacz więcej »

Wygoziero

Wygoziero (ros Выгозеро, karelski Uikujärvi) - jezioro w północno-zachodniej Rosji, w należącej do tego państwa Republice Karelii, w rejonie siegieżskim.

Nowy!!: Europa i Wygoziero · Zobacz więcej »

Wyspa

największej wyspy świata Wyspa Młyńska w Bydgoszczy Wyspa na jeziorze Kruchowskim Wyspa – trwały fragment lądowej powierzchni Ziemi, który jest otoczony ze wszystkich stron wodą.

Nowy!!: Europa i Wyspa · Zobacz więcej »

Wyspa Man

Wyspa Man i jej okolice Mapa Wyspy Man Ramsey) z lotu ptaka Widok wyspy z satelity Tablice rejestracyjne na Wyspie Man Okładka paszportu Wyspy Man Wyspa Man (ang. Isle of Man, manx Ellan Vannin, Mannin) – dependencja korony brytyjskiej znajdująca się na wyspie Man, należącej do archipelagu Wysp Brytyjskich i położonej na Morzu Irlandzkim między Wielką Brytanią a Irlandią.

Nowy!!: Europa i Wyspa Man · Zobacz więcej »

Wyspa Północna (Nowa Ziemia)

Wyspa Północna (ros. Северный остров) - jedna z dwóch głównych wysp archipelagu Nowej Ziemi.

Nowy!!: Europa i Wyspa Północna (Nowa Ziemia) · Zobacz więcej »

Wyspa Południowa (Nowa Ziemia)

Wyspa Południowa (ros. Южный остров) – jedna z dwóch głównych wysp archipelagu Nowej Ziemi.

Nowy!!: Europa i Wyspa Południowa (Nowa Ziemia) · Zobacz więcej »

Wyspa Rudolfa

Wyspa Rudolfa – wyspa w należącym do Rosji archipelagu Ziemia Franciszka Józefa.

Nowy!!: Europa i Wyspa Rudolfa · Zobacz więcej »

Wyspy Brytyjskie

Wyspy Brytyjskie (ang. The British Isles, irl. Éire agus an Bhreatain Mhór, wal. Ynysoedd Prydain; '''2''') – megaregion fizycznogeograficzny Europy Zachodniej.

Nowy!!: Europa i Wyspy Brytyjskie · Zobacz więcej »

Wyspy Kanaryjskie

Teide, Teneryfa Wydmy w Maspalomas na wyspie Gran Canaria Wyspy Kanaryjskie (hiszp. Islas Canarias, oficjalna nazwa jednostki administracyjnej Comunidad Autónoma de Canarias) – archipelag górzystych wysp pochodzenia wulkanicznego położonych na Oceanie Atlantyckim na północny zachód od wybrzeży Afryki, zaliczanych do Makaronezji.

Nowy!!: Europa i Wyspy Kanaryjskie · Zobacz więcej »

Wyspy Liparyjskie

Wyspy Liparyjskie (dawna nazwa: Wyspy Eolskie, wł. Isole Lipari, Isole Eolie) – grupa siedemnastu (siedmiu większych i dziesięciu małych) wysp pochodzenia wulkanicznego, położonych na Morzu Tyrreńskim, na północ od Sycylii.

Nowy!!: Europa i Wyspy Liparyjskie · Zobacz więcej »

Wyspy Normandzkie

Położenie Wysp Normandzkich Mapa Wysp Normandzkich Wybrzeże Jersey Wyspy Normandzkie (ang. The Channel Islands, nd. Îles d’la Manche, fr. Îles Anglo-Normandes lub Îles de la Manche) – grupa wysp w kanale La Manche u wybrzeży francuskiej Normandii.

Nowy!!: Europa i Wyspy Normandzkie · Zobacz więcej »

Wyspy Owcze

Wyspy Owcze (farer. Føroyar, wym.; duń. Færøerne, wym.) – wulkaniczny archipelag (o powierzchni 1399 km²) na Morzu Norweskim, między Wielką Brytanią, Islandią a Norwegią.

Nowy!!: Europa i Wyspy Owcze · Zobacz więcej »

Zabrze

Zabrze (1915-1946 Hindenburg) – miasto na prawach powiatu w województwie śląskim, położone na Wyżynie Śląskiej nad rzekami Kłodnicą i Bytomką.

Nowy!!: Europa i Zabrze · Zobacz więcej »

Zagłada Żydów

Węgierscy Żydzi w Auschwitz-Birkenau przed wysłaniem do komór gazowych powstania w getcie warszawskim Zagłada Żydów, również Holocaust lub Holokaust (gr. ὁλόκαυστος holokaustos – „całopalenie, ofiara całopalna”), Shoah, Szoa – ludobójstwo około 6 milionów europejskich Żydów, dokonane w czasie II wojny światowej przez III Rzeszę i wspierane w różnym stopniu przez uzależnione od niej państwa sojusznicze.

Nowy!!: Europa i Zagłada Żydów · Zobacz więcej »

Zagrzeb

Teatr narodowy Zagrzeb (chorw. Zagreb, wym.; niem. Agram, węg. Zágráb) – stolica i największe miasto Chorwacji.

Nowy!!: Europa i Zagrzeb · Zobacz więcej »

Zając bielak

Zając bielak (Lepus timidus) – gatunek ssaka z rodziny zającowatych (Leporidae).

Nowy!!: Europa i Zając bielak · Zobacz więcej »

Zatoka Biskajska

Zatoka Biskajska (hiszp. golfo de Vizcaya, mar Cantábrico, fr. Golfe de Gascogne, bask. Bizkaiko Golkoa, oks. Golf de Gasconha) – zatoka Oceanu Atlantyckiego, położona pomiędzy północnym wybrzeżem Półwyspu Iberyjskiego a południowo-zachodnim wybrzeżem Francji.

Nowy!!: Europa i Zatoka Biskajska · Zobacz więcej »

Zatoka Botnicka

Doki portu Rauma Lodołamacz ''Fennica'' na Zatoce Botnickiej Zatoka Botnicka (fiń. Pohjanlahti, szw. Bottniska viken) – najbardziej wysunięta na północ część Morza Bałtyckiego pomiędzy zachodnim wybrzeżem Finlandii a wschodnim Szwecji.

Nowy!!: Europa i Zatoka Botnicka · Zobacz więcej »

Zatoka Fińska

Zatoka Fińska – zatoka w północno-wschodniej części Morza Bałtyckiego, pomiędzy Finlandią, Rosją i Estonią.

Nowy!!: Europa i Zatoka Fińska · Zobacz więcej »

Zatoka Kadyksu

Zatoka Kadyksu – zatoka Oceanu Atlantyckiego, która rozciąga się na zachód od Cieśniny Gibraltarskiej aż po Przylądek Świętego Wincentego w Portugalii.

Nowy!!: Europa i Zatoka Kadyksu · Zobacz więcej »

Zatoka Kotorska

Zatoka Kotorska Zatoka Kotorska (czarn. / serb. Бока Которска; serb. / chorw. Boka Kotorska) – zatoka w południowej części Morza Adriatyckiego w Czarnogórze.

Nowy!!: Europa i Zatoka Kotorska · Zobacz więcej »

Zatoka Lwia

Zatoka Lwia (Zatoka Liońska, fr. Golfe du Lion) – zatoka będąca częścią Morza Śródziemnego.

Nowy!!: Europa i Zatoka Lwia · Zobacz więcej »

Zatoka Ryska

Zatoka Ryska (łot. Rīgas jūras līcis, est. Liivi laht) – zatoka Morza Bałtyckiego pomiędzy Łotwą a Estonią.

Nowy!!: Europa i Zatoka Ryska · Zobacz więcej »

Zatoka Tarencka

Zatoka Tarencka (wł. Golfo di Taranto) – zatoka położona na Morzu Śródziemnym (dokładniej na Morzu Jońskim) u wybrzeży Włoch, między Półwyspem Salentyńskim i Półwyspem Kalabryjskim.

Nowy!!: Europa i Zatoka Tarencka · Zobacz więcej »

Złota Orda

Złota Orda (również Chanat Kipczacki) – historyczne państwo mongolskie, założone ok.

Nowy!!: Europa i Złota Orda · Zobacz więcej »

Zbieractwo

Zbieractwo – zbieranie płodów dziko rosnących roślin, między innymi runa leśnego, stanowiące podstawę utrzymania społeczeństw pierwotnych, jedna z najstarszych form gospodarki, występowało zwykle w połączeniu z łowiectwem, tworząc wraz z nim podstawę pierwotnego podziału pracy.

Nowy!!: Europa i Zbieractwo · Zobacz więcej »

Zboża

Uprawa jęczmienia Ziarna zbóż i wytwarzane z nich produkty Zboża, rośliny zbożowe – grupa roślin uprawnych z rodziny wiechlinowatych (traw, Poaceae).

Nowy!!: Europa i Zboża · Zobacz więcej »

Ziemia

Ziemia (gr.: Γαῖα, trb.: Gaja) – trzecia, licząc od Słońca, oraz piąta pod względem wielkości planeta Układu Słonecznego.

Nowy!!: Europa i Ziemia · Zobacz więcej »

Ziemia Franciszka Józefa

Ziemia Franciszka Józefa (ros. Земля Франца-Иосифа, niem. Franz-Joseph-Land) – rosyjski arktyczny archipelag w północno-zachodniej części Morza Barentsa.

Nowy!!: Europa i Ziemia Franciszka Józefa · Zobacz więcej »

Ziemia Północno-Wschodnia

Ziemia Północno-Wschodnia (norw. Nordaustlandet) – niezamieszkana wyspa wchodząca w skład archipelagu Svalbard, położona na północny wschód od głównej wyspy Spitsbergen.

Nowy!!: Europa i Ziemia Północno-Wschodnia · Zobacz więcej »

Zimna wojna

państwa niezaangażowane Chiny i ich sojusznicy Niebieskie krzyżyki – partyzantki antykomunistyczne Czerwone krzyżyki – partyzantki prokomunistyczne Zielone krzyżyki – inne konflikty Porównanie arsenałów broni nuklearnej USA i Związku Radzieckiego, widoczna wyraźna przewaga radziecka od lat 80. Zimna wojna – umowna nazwa trwającego w latach 1947-1991 stanu napięcia oraz rywalizacji ideologicznej, politycznej i militarnej pomiędzy ZSRR i państwami satelickimi ZSRR skupionymi od 1955 w Układzie Warszawskim, a także państwami pozaeuropejskimi sprzymierzonymi z ZSRR (określanych jako blok komunistyczny, lub wschodni), a państwami niekomunistycznymi skupionymi od 1949 w NATO i paralelnych blokach obronnych (SEATO, CENTO) – pod politycznym przywództwem Stanów Zjednoczonych (określanych jako blok zachodni).

Nowy!!: Europa i Zimna wojna · Zobacz więcej »

Zjednoczenie Niemiec (1866–1871)

Niemcy w 1918 r. Zjednoczenie Niemiec (1866–1871) – kilkuletni proces jednoczenia państw niemieckich, zakończony proklamacją II Rzeszy.

Nowy!!: Europa i Zjednoczenie Niemiec (1866–1871) · Zobacz więcej »

Zjednoczenie Włoch

Zjednoczenie Włoch (wł. il Risorgimento) – proces jednoczenia państw Półwyspu Apenińskiego pod władzą Królestwa Sardynii, zapoczątkowany w 1859 roku i stanowiący kilkunastoletni okres w historii Italii.

Nowy!!: Europa i Zjednoczenie Włoch · Zobacz więcej »

Zlewisko

Poglądowa mapa zlewisk mórz w Europie Zlewisko (basen) – zbiór dorzeczy, obszar lądowy, z którego wszystkie wody powierzchniowe i podziemne spływają do jednego morza, oceanu bądź też innego zbiornika wodnego.

Nowy!!: Europa i Zlewisko · Zobacz więcej »

Zlodowacenie

Zlodowacenie, in.

Nowy!!: Europa i Zlodowacenie · Zobacz więcej »

Zoogeografia

Zoogeografia, geografia zwierząt – jeden z działów zoologii oraz biogeografii, zajmujący się geograficznym rozmieszczeniem gatunków zwierząt na kuli ziemskiej.

Nowy!!: Europa i Zoogeografia · Zobacz więcej »

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich

Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich, w skrócie jako ZSRR (ros. Советский Союз, Союз Советских Социалистических Республик, СССР; Sowietskij Sojuz, Sojuz Sowietskich Socyalisticzeskich Riespublik, SSSR), obecnie stosuje się także nazwę Związek Socjalistycznych Republik Sowieckich, w skrócie jako ZSRS, Związek Radziecki, Związek Sowiecki – historyczne państwo socjalistyczne w Europie północnej i wschodniej oraz Azji północnej i środkowej ze stolicą w Moskwie.

Nowy!!: Europa i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich · Zobacz więcej »

133 p.n.e.

Bez opisu.

Nowy!!: Europa i 133 p.n.e. · Zobacz więcej »

44 p.n.e.

Bez opisu.

Nowy!!: Europa i 44 p.n.e. · Zobacz więcej »

Przekierowuje tutaj:

Europejczyk, Stary Kontynent.

TowarzyskiPrzybywający
Hej! Jesteśmy na Facebooku teraz! »